Tweede grote prijs voor kunstenaar Helen Marten

Turner Prize

Helen Marten wint dit jaar de prestigieuze Britse kunstprijs voor werk dat zich laat omschrijven als „poëtisch visuele puzzels”.

Helen Marten voor haar winnende installatie in Tate Britain in Londen foto AP / Jonathan Brady

De kandidaat van wie het werk misschien wel het grootste beroep op onze eigen verbeelding doet, heeft gisteravond de prestigieuze Turner Prize geworden. Helen Marten, met 31 ook de jongste kandidaat, kreeg de prijs van 25.000 pond (29.600 euro) een maand nadat ze ook al de belangrijke Barbara Hepworth Prize won.

De opbrengst daarvan - 30.000 pond - deelde ze met haar medekandidaten, gisteravond op de door de BBC uitgezonden prijsuitreiking kondigde ze aan het zelfde te doen bij de Turner Prize. Andere kandidaten dit jaar waren Michael Dean, Anthea Hamilton en Josephine Pryde. Zij ontvangen ieder toch al 5000 pond.

Voorzitter Alex Farquharson (directeur van Tate Britain) van de jury, waar ook Stedelijk-directeur Beatrix Ruf deel van uitmaakt, noemde het kijken naar het werk van Marten „als het lezen van heel rijk, zeer vermakelijk, zeer ontwijkend, behoorlijk raadselachtige poëzie - veel meer dan een helder rapport in een krant wat er is gebeurd”.

Hij zei dat haar werk zich niet met één buzzword of simpele zin laat samenvatten, „maar eerder een Proustiaanse zin nodig zou zijn”.

Op de expositie van de vier kandidaten in Tate Britain wordt Martens werk als ‘poëtisch visuele puzzels’ gepresenteerd. Haar sculpturen bouwt ze op als collages uit zelfgefabriceerde materialen en gevonden voorwerpen. Die variëren van snookerkrijt tot slangenhuid, van dode vissen tot knopen en munten of wattenstaafjes en schoenzolen. Als een archeoloog moet je zelf maar bepalen wat je ziet in haar bouwsels. Zie je nu een kreeft en een spookhuis? Raadselachtige teksten helpen je op weg, maar kunnen je ook op het verkeerde been zetten.

Na de prijsuitreiking zei Marten in The Guardian dat de reactie van het publiek op de expositie haar met bescheidenheid vervulde en haar leerde „dat mijn werk misschien niet universeel is, dat de thema’s die ik onderzoek niet direct begrijpelijk zijn”.

De Turner Prize wordt jaarlijks uitgereikt aan een Britse kunstenaar onder de vijftig. Vorig jaar ging de prijs naar het collectief Assemble, een groep van achttien jonge architecten. Zij waren exponent van sociaal-geëngageerde kunst. Dit jaar koos de jury voor kandidaten die veel meer de kijker prikkelen de gedachtenkronkels van de kunstenaar te volgen.

Eerdere winnaars zijn onder meer Damien Hirst, Mark Wallinger, Gilbert & George, Grayson Perry, Wolfgang Tillmans, Martin Creed, Anish Kapoor en Steve McQueen.