Chinezen willen een reis voor ’t hele gezin

CTrip

Het aantal reislustige Chinezen blijft explosief groeien, dus doen online reisbureaus als Ctrip nu ook overnames in het Westen.

Chinese toeristen maken selfies in Hongkong. Foto Dale de la Rey/AFP

China lijkt dankzij de witglanzende hogesnelheidstrein Harmonie-expres én Ctrip een stuk kleiner en makkelijker te bereizen. Geen Chinees stapt nog in die trein – of een vliegtuig natuurlijk – zonder de app van Ctrip, het grootste Chinese online reisbureau, op zijn smartphone.

Het in 1999 opgerichte Shanghaise bedrijf is inmiddels marktleider; concurrenten werden verslagen of opgekocht. Nieuwste aanwinst is de Schotse vliegticketwebsite Skyscanner voor 1,7 miljard dollar (1,6 miljard euro) in cash. Met deze en andere recente aankopen in Taiwan, Japan en India is Ctrip op weg het grootste online reisbureau van Azië te worden.

Ctrip, met een marktwaarde van 5,5 miljard dollar, claimt 250 miljoen gebruikers te hebben die een dagelijkse omzet van bijna 80 miljoen dollar genereren. Alleen het Amerikaanse Priceline, waartoe ook het Nederlandse Booking.com behoort, is groter.

Voor Ctrip is Skyscanner de eerste Europese overname. Er zullen er meer volgen, ook in de VS. Het is ook de eerste grote investering in een onderneming die niet in Chinees massatoerisme is gespecialiseerd.

„De tijd is aangebroken om als bedrijf meer op reis te gaan. Dat moet wel, willen wij de grootste worden”, grapte de nieuwe president-directeur (Jane) Sun Jie vorige week. Zij was eerder verantwoordelijk voor de financiën en de organisatie van het bedrijf met inmiddels meer dan 30.000 werknemers. Dik de helft van hen werkt in het reserverings- en klantencentrum in een van de grootste en lelijkste kantoorgebouwen van Shanghai.

Geld speelt in deze markt een bijrol

Oprichter James Liang Jiangzhang blijft voorzitter van de raad van commissarissen en is verantwoordelijk voor innovatie en internationale uitbreiding. „Wij willen ons aanbod ook verbeteren op het gebied van vliegen”, motiveerde Sun Jie in Shanghai de uitgave van de 1,7 miljard dollar, een prijs die het resultaat is van een biedingsstrijd met een onbekende concurrent.

Geld speelt in Shanghai slechts een betrekkelijke rol, zeker in de toerismesector. De markt van reislustige Chinezen zal spectaculair blijven groeien; van 150 miljoen dit jaar naar 500 miljoen in 2030. Met dank aan de aanhoudende economische groei van 6 procent tot zeker 2050, is nu de voorspelling.

Net als de internetbedrijven Baidu en Tencent hangt de groei van Ctrip nauw samen met de verschuiving naar online diensten. En net als de oprichters van deze giganten heeft ook computeringenieur James Liang Jianzhang een speciale wetenschappelijke band met de VS. De oprichters van de Chinese internetreuzen hebben met uitzondering van Jack Ma (Alibaba) allemaal in de VS gestudeerd.

Liang, die opgroeide in een plaatselijke onderwijzersfamilie, had het geluk dat hij al heel jong in contact kwam met computers. „Ik behoorde op de lagere en middelbare school in de jaren tachtig tot de eerste tieners in China die kennismaakten met een Amerikaanse IBM-computer. Later behoorde ik tot het eerste groepje dat er ook mee kon omgaan”, aldus Liang, die naar de scholen voor de Shanghaise elite ging en in zijn dertiende levensjaar leerde programmeren.

‘In 1999 was bijna niemand online’

Studies informatica in zijn geboortestad en de VS volgden. En net zoals de andere grondleggers van de Chinese internetindustrie ging hij eerst aan het werk bij een Amerikaanse onderneming. In zijn geval was dat Oracle, waar hij als computeringenieur een nieuw systeem voor het financiële management van luchtvaartbedrijven ontwikkelde.

Terug in Shanghai richtte hij in 1999, samen met drie leeftijdsgenoten die ook aan Amerikaanse topuniversiteiten hadden gestudeerd, Ctrip op. Vier jaar eerder was China aangesloten op het wereldwijde internet. Precies op tijd ook om te kunnen profiteren van de groei van het toerisme en de toenemende beschikbaarheid van risicodragend kapitaal.

Een beursgang in de VS – op de Nasdaq in 2003 – en een investering van wereldmarktleider Priceline gaven het jonge bedrijf in de startfase vleugels. Honderden miljoenen werden geïnvesteerd in datasystemen – door Liang ontwikkeld.

„Toen we in 1999 begonnen was het heel moeilijk zaken te doen op internet. Bijna niemand was online”, vertelde de mediaschuwe Ctrip-oprichter in 2011 op een bijeenkomst van de Shanghai Foreign Correspondents Club. Hij was toen net terug van een tweede doctoraalstudie aan de Stanford Universiteit in Californië. Hij denkt nu een derde studie te kunnen combineren met het managen van een miljardenbedrijf.

Grootouders en kinderen vermaken

Het geheim van Ctrip anno 2016 schuilt niet alleen in de geavanceerde technologie, maar ook in de kennis van de veeleisende Chinese klant. Volgens Jing Daily, een Chinese krant in New York, vormen kinderen en grootouders vaak de doelgroep voor vakanties. Online reisbureaus en touroperators die Chinezen als klant willen, moeten daar rekening mee houden.

Alleen maar een treinkaartje, vliegticket of hotelkamer aanbieden volstaat niet. Opa’s en oma’s moeten ook vermaakt worden, net als de kinderen. „De vraag naar multigenerationele reispakketten groeit heel snel en Ctrip heeft deze markt als eerste aangeboord”, aldus Jing Daily. Hotels moeten over vervoer beschikken voor grote families, er moeten hotelkamers met meer dan twee bedden zijn, uitjes en Chinese maaltijden zijn een must. Ctrip heeft speciale pakketten ontwikkeld voor Chinese ouders die met kinderen naar de VS reizen om middelbare scholen en universiteiten uit te zoeken. Ctrip regelt zelfs dat universiteitsbesturen klaarstaan met inschrijfformulieren.

In China zelf onderscheidt Ctrip zich met stunts als de ‘smogverzekering’. Als de luchtvervuilingsindex in Beijing, Xian (van het terracottaleger) of Shanghai langer dan twee dagen naar de verkeerde kant uitslaat, krijgen Ctrip-reizigers een deel van de kosten terug.