Vaccins

Veel overlevers van polio raakten wel gehandicapt

Op de cover van katern Twee van 26 november stond een foto die volgens het oorspronkelijke bijschrift op 29 januari 1959 is gemaakt in Den Haag (onder). Te zien is hoe kinderen op een school worden ingeënt tegen difterie. Het bijschrift meldde: „Dit verdrietige meisje krijgt als eerste een prikje.” Op 28 november belde Tineke Gersjes-van Rijn met de redactie en zei: „Dat meisje op de foto ben ik. Ik was normaal gesproken blonder, maar in de winter was mijn haar donkerder.” Ze kan zich de dag niet meer herinneren, maar heeft nog wel haar inentingsboekje (boven). Foto ANP Foto Tineke Gersjes-van Rijn

Naar aanleiding van het heldere artikel over vaccinatie (‘Redders van kinderlevens’, Wetenschapsbijlage, 26 november) nog een kleine aanvulling. De opmerking dat bij de poliomyelitis-epidemie van 1992 71 (ongevaccineerde) personen ziek werden en 2 overleden suggereert dat de overige 69 genazen zonder dat ze er iets aan overhielden. Helaas is dat onjuist.

Van deze 69 overlevenden bleken er na de ziekte 20 (matig) ernstige uitval te houden. Bij ernstige uitval (17 personen) moet men denken aan afhankelijkheid van beademing, een rolstoel of levenslang hulp bij kleden en wassen; bij matig ernstig aan de noodzaak tot gebruik van spalken of beugels.

Opvallend is dat 16 van deze 20 personen tussen de 24 en de 56 jaar oud waren. De naam ‘kinderverlamming’ voor poliomyelitis is dus misleidend. De sterke vertegenwoordiging van volwassenen komt waarschijnlijk doordat ongevaccineerde personen, die geboren zijn nadat het poliovaccin deel ging uitmaken van het Rijksvaccinatieprogramma, geen natuurlijke immuniteit meer hebben kunnen opbouwen door contact met wild circulerend poliovirus.

Hierdoor zijn niet alleen kinderen maar ook volwassenen, die als kind niet gevaccineerd zijn, vatbaar voor poliomyelitis. Met bovengenoemde ernstige gevolgen, wanneer zij in contact komen met het poliovirus. Dit kan door reizen naar de landen waar polio nog voorkomt of door contact via migranten uit deze landen in Nederland.

Wat voor polio geldt, geldt ook voor de andere ziekten waartegen gevaccineerd wordt. Volwassenen, die als kind niet gevaccineerd zijn, lopen levenslang het risico deze ‘kinderziekten’ in een hevige vorm te krijgen.

revalidatiearts (n.p.), via e-mail

Manke mensen

Bij het stukje over het poliovirus moest ik meteen denken aan het boek Nemesis van Philip Roth. Zodra vroeger in de zomer een lange hete periode uitbrak, was er gevaar voor polio. Op plekken waar kinderen intensief met elkaar omgingen was de besmettingskans hoog. In Roths boek is er sprake van een epidemie in de joodse buurt in Newark N.J. in de VS, waar de hoofdpersoon sportbegeleider is. Iedere dag ontbrak er wel weer een kind bij zijn sportsessies. De meesten overleefden de ziekte, maar een enkeling ging snel dood, al dan niet na aan een hart-longmachine gelegen te hebben en de ‘gelukkigen’ kwamen er slechts mank uit.

Ik herinner me uit mijn jeugd ook nog de manke mensen met een beugel. Niet voor hun tanden, maar om hun been. Het gevolg van ‘kinderverlamming’. Onze juf las ons in de vierde klas een boek voor met de titel Beugeltje. Zó zielig, wij moesten allemaal huilen. Aan mijn schoonmoeder vroeg ik naar aanleiding van het boek van Roth of dat vroeger in Nederland ook zo was, met polio. Dat bevestigde zij. Zij kende het uit haar eigen jeugd en herinnerde zich haar eigen angst toen ze zelf moeder werd. Maar gelukkig, toen haar oudste kind naar school ging begonnen in Nederland de vaccinatieprogramma's.

Het is opmerkelijk hoe snel dit soort zaken uit het collectieve geheugen verdwijnt.

via e-mail

Pokken

Ik verdiep mij de afgelopen maanden in de geschiedenis van de medische wetenschap en vond in De nieuwe medische encyclopedie het volgende. Het gaat over de pokken, die rond 1500 naar Europa kwamen.

Niemand wist er raad mee. Maar in de landen waar ze al langer voorkwamen, had men het volgende al bedacht. Pokpuisten van iemand die de ziekte had, werden met een naald aangeprikt. Die naald werd gestoken in de ader van een gezond persoon. Dit deed men een paar keer, en diegene kreeg de pokken in heel lichte mate.

Het werd vooral gedaan door een paar deskundige oude vrouwen.

In 1717 zag de vrouw van de Engelse gezant in Turkije, Lady Wolsley Montague dit en schreef hierover aan een vriendin in Engeland.

In 1796 ontdekte Edward Jenner, dat het ook kon met een beetje koepok-etter.

Dit laat zien, dat vaccinatie niet nieuw is....

Groningen.

Opiniërende toon

Het artikel in The Lancet Infectious Diseases, waaraan in het vaccin-verhaal wordt gerefereerd, lijkt mij een prachtig voorbeeld van ‘meten is weten’. Hetzelfde geldt voor de nieuwe methode van WHO om te kijken of er daadwerkelijke nadelige effecten zijn van vaccins. De opiniërende toon van dit stuk hoort echter thuis in de bijlage Opinie & Debat en niet in de Wetenschapsbijlage. Op deze manier verliest het besproken onderzoek aan kracht doordat men wordt afgeleid door de mening van de auteur. Wat mij betreft een misser.

Groenekan

Eenzijdig

De berichtgeving over vaccinatie is erg eenzijdig. Niets dan lof voor vaccinaties die vele levens redden. Geen enkel punt van kritiek, alsof de ouders die twijfelen over vaccineren van hun kinderen allemaal misleid zijn. Dit soort berichtgeving gaat deze mensen niet van mening doen veranderen. Als je toch weet dat er in Amerika wetgeving is die farmaceuten vrijstelt van vervolging als gevolg van schade door vaccinatie dan moet je je toch afvragen waarom een dergelijke wet er is. Ook het feit dat er een compensatiefonds is voor slachtoffers van vaccinatie dat al meer dan een miljard heeft uitgekeerd, dat moet je toch aan het denken zetten. De site nvic.org geeft degelijke informatie, onderbouwd met referenties naar wetenschappelijk onderzoek. Vaccinaties hebben ons veel goeds gebracht maar er is wel degelijk een keerzijde. Die volledig ontkennen laat mensen alleen maar meer geloven in complotten.

Utrecht

Correcties

In het commentaar op het vaccinverhaal (‘Geprezen zij de prik’, wetenschapsbijlage 26 november) wordt gesproken over tienduizenden levens die in Nederland zijn gered door het vaccineren. Dit is onjuist. Het aantal levens dat is gespaard wordt door het RIVM geraamd op 9.000. De aanduiding ‘duizenden’ was dus correct geweest.