Opinie

De eigenwijze hamburgerflipper

De waan van gisteren – wekelijkse citatenrubriek in 200 woorden

Vestiging van fastfoodketen McDonald's in Tiel. Foto ANP / Lex van Lieshout

Neem twee rundvleesburgers, een handjevol ijsbergsla, twee plakjes kaas, één augurk, een versnipperd uitje, drie laagjes sesambrood en een sausje waar op internetfora nogal geheimzinnig over wordt gedaan. Een minuut laten zweten in folie (tip van Sabine Koning voor thuiskoks in het kookboek Guilty Pleasures) en ziedaar: een Big Mac!

Woensdag overleed Jim Delligatti (1918), de franchisenemer die de caloriebom in 1967 in Pittsburgh bedacht. McDonald’s was niet direct enthousiast: te luxe, te ingewikkeld. Maar al snel had de hamburgerflipper lokaal succes. „Het was niet als de ontdekking van de gloeilamp”, zei hij in 1993 tegen de Los Angeles Times. „De lamp was er al. Ik heb hem alleen aangesloten op het stopcontact.” In de VS gaan er jaarlijks 550 miljoen Big Macs over de toonbank. Het verhaal gaat dat hij hiervoor enkel een bordje met een dankwoord kreeg. Geen bonus of aandelen.

Delligatti, tevens uitvinder van ontbijtsnack Egg McMuffin, inspireerde Pam Woodall van The Economist. Wat is een yen of dollar waard als je er een Big Mac voor wilt kopen, vroeg ze zich in 1986 af. Haar Big Mac Index is een jaarlijks ritueel en de bank UBS meet hoelang mensen moeten werken voor een Big Mac. In Nairobi 173 minuten, in Hong Kong 9 minuten. Een gemiddelde Amsterdammer: 16 minuten. Ondergetekende: 13,8.

Eerder in deze serie:
Wilders’ pleidooi, filmische speech
Verzoende Clinton wel genoeg?
Koninklijke goedkeuring homo
Laat Groningen alsnog jubelen
Met Mieke Telkamp naar Mars
Kleedkamergeklets in 1991
Chaos in de klas van 1878