Ditmaal is Du B. wél schuldig – maar hij krijgt geen cel

Xtc-bende

Herman du B. – ooit onterecht veroordeeld in de Puttense moordzaak – krijgt werkstraf maar geen cel voor zijn rol bij een xtc-bende.

Rechtbanktekening met verdachte Herman du B. Aloys Oosterwijk / ANP

De rechtbank in Zutphen heeft Herman du B. (56), bekend van de Puttense moordzaak, veroordeeld voor zijn betrokkenheid bij een grote xtc-bende, maar hij hoeft de cel niet meer in. Hem is donderdag een werkstraf van 360 uur opgelegd en een celstraf die gelijk is aan de twee maanden die hij in voorarrest zat. Het Openbaar Ministerie had 3,5 jaar cel geëist.

De rechtbank heeft „zwaar” rekening gehouden met de onterechte veroordeling van Du B. voor de Puttense moordzaak, een van de grootste gerechtelijke dwalingen in Nederland. Du B. zat zeven jaar vast voor de moord op en verkrachting van de 23-jarige Christel Ambrosius in 1994. In 2002 kwam hij vrij.

De nasleep is van grote invloed geweest op zijn leven, meent de Zutphense rechtbank. Du B. is na zijn vrijlating onvoldoende begeleid. Een publiekelijk excuus bleef achterwege, waardoor ‘het aura’ van de Puttense zaak om hem heen is blijven hangen, aldus de rechtbank. Het lukte hem niet werk te vinden. „Er zijn nog steeds mensen die denken dat ik bij de moord betrokken was”, zei Du B. tijdens de zitting in september. Du B. ontwikkelde een posttraumatische stressstoornis. Een lange celstraf zou opnieuw traumatisch zijn, vond de reclassering.

Du B. is „enorm opgelucht”, volgens zijn advocaat, Geert-Jan Knoops. Wat Knoops betreft heeft de rechtbank een moedige uitspraak gedaan. „Dit is in feite een gele kaart voor de Nederlandse staat. Deze uitspraak reikt verder dan Du B. De staat kan niet volstaan met een schadevergoeding voor onterecht veroordeelden, maar moet ze actief helpen bij het vinden van een baan, bij hun terugkeer in de samenleving. In het geval van Herman is de staat debet aan de tragische omstandigheden die hem hebben genoodzaakt iets bij te verdienen.”

‘Ik moet toch eten’

Du B. zelf stelde tijdens de zitting dat hij niet wist dat hij zich had ingelaten met de productie van MDMA, grondstof voor xtc-pillen. Op verzoek van een vriend deed hij af en toe een klusje. Zo onderhield hij de tuin in Borculo bij wat achteraf een MDMA-laboratorium bleek te zijn, en vervoerde hij jerrycans.

Du B. had het geld hard nodig. Veel kreeg hij overigens niet betaald voor de klusjes, hooguit een paar honderd euro. „Als ik wat kreeg, had ik weer wat. Ik moet toch eten”, zei hij tegen de rechters. Ondanks talloze sollicitaties vond hij geen werk. Toegezegde inspanningen, zelfs op ministerieel niveau, om hem aan een baan te helpen, leidden tot niets.

De 900.000 euro die hij ontving ter compensatie zijn al lang op, besteed aan de schulden die zijn vrouw tijdens zijn detentie moest opbouwen en aan ‘leuke dingen’. Inmiddels heeft Du B. wel begeleiding en werkt hij als zzp’er in de bouw.

Du. B.’s zoon Michel (32), chauffeur van de hoofdverdachte, is veroordeeld tot tien maanden cel. De jongste zoon (28) kreeg een celstraf gelijk aan de vijftien dagen voorarrest en 240 uur taakstraf. Op zijn zolder is 47 kilo MDMA gevonden, die zijn vader daar had gestald.

De hoofdverdachte, Yaron A. (42) uit Zwaag, kreeg acht jaar cel, twee jaar minder dan geëist.