Recht & Onrecht

Binnen zonder kloppen - mag de verhuurder ook verkopen?

Zonder enige vorm van proces een opslagbox openbreken en de inhoud verkopen? Het kan ook in Nederland – een wanbetalende huurder raakte onlangs andermans goederen kwijt aan de verhuurder. In de Togacolum vraagt Matthieu Verhoeven zich af of dit niet ‘wat erg ver’ gaat.

Sommigen zijn er enigszins aan verslaafd en de meesten van u zullen ze wel eens hebben gezien:  tv-programma’s waarin een opslagbox wordt opengebroken waarna een veiling begint. Het slot wordt doorgeknipt, de deur gaat open, bieders mogen van enige afstand een blik werpen en dan begint de verkoop van de gehele inhoud. De amusementswaarde zit hem natuurlijk vooral in a) een spannende veiling, b) het leedvermaak als een koper min of meer ongezien veel te veel heeft betaald voor wat echt rotzooi blijkt te zijn en heel soms c) het spektakel als blijkt dat er iets waardevols tussen zat. In de programma’s blijft onduidelijk wat er met de veilingopbrengst gebeurt, waarschijnlijk gaat het geld naar de onbetaald gebleven verhuurder van de box.

Er zijn diverse series op dit gebied, vooral Amerikaanse. Tot nu toe dacht ik dat het zonder enige vorm van proces openbreken van deuren en dan de boel verkopen een van de onbegrensde mogelijkheden in de Verenigde Staten was. Wij kennen immers een keurig systeem dat bepaalt dat een onbetaald gebleven verhuurder eerst een vonnis (een executoriale titel) moet halen voordat hij, met alle waarborgen uit het wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering in beslag genomen, goederen van de huurder mag verkopen.

Uit een recent arrest blijkt dat we niet meer de oceaan over te hoeven om ons aan zo’n verkoopspektakel te verlustigen. In dit geval was in de algemene voorwaarden bij de huurovereenkomst van een opslagbox overeengekomen dat de verhuurder bij betalingsachterstand het gehuurde mocht betreden en de inhoud mocht verkopen. De getroffen eigenaar van de verkochte goederen, die niet de huurder van de opslagruimte was, sprak na een verkoop de verhuurder aan wegens schadevergoeding. Het hof wees die vordering af. Het feit dat de opgeslagen (en nu verkochte) goederen geen eigendom waren van de wanbetalende huurder deed er niet toe, de eigenaar moest dulden dat de bepaling uit de huurovereenkomst ook op zijn goederen van toepassing was.. Op grond van de algemene voorwaarden mocht de verhuurder de box openen en de inhoud verkopen.

Moet de eigenaar maar beter oppassen?

Dit is allemaal reuzepraktisch (voor de verhuurder), maar gaat het niet wat erg ver? Natuurlijk kun je zeggen dat een huurder die dat niet wil, niet akkoord moet gaan met dergelijke algemene voorwaarden en dat je als eigenaar beter moet oppassen waar je je spullen wegzet. Maar wat nu als alle verhuurders iets dergelijks opnemen? Het recht dat iemand niet zo maar je huis of het gehuurde binnen mag treden zonder toestemming van de rechthebbende is een van onze essentiële privacybepalingen. Je kunt je dus afvragen of een dergelijke bepaling in algemene voorwaarden niet onredelijk/oneerlijk is.

Dat is wat mij betreft in ieder geval zo, als die bepaling in een huurovereenkomst over woonruimte zou zijn opgenomen. Ook al mag een verhuurder onder omstandigheden het gehuurde betreden, bijvoorbeeld voor reparaties, het ongenood binnenstappen en de huisraad verkopen zal al snel huisvredebreuk opleveren.

Ook huurders van kantoor- of andere bedrijfsruimte moeten hun huurovereenkomst maar even snel nakijken. Anders zou je wel eens het risico kunnen lopen dat je onderdeel wordt van een nieuwe Nederlandse tv-serie waarin ter vermaak van de kijkers na een mooi muziekje je spullen zonder vorm van proces worden verkocht.

De Togacolumn wordt afwisselend geschreven door een rechter, een officier en een advocaat.

Blogger

Matthieu Verhoeven

Matthieu Verhoeven studeerde rechten aan de Rijksuniversiteit Groningen. Daarna werkte hij ruim tien jaar als advocaat. Hij is sinds 1994 rechter, in diverse functies, van kantonrechter tot sectorvoorzitter, vooral werkzaam in de civiele sector van de rechtbank in Almelo. Op dit moment doet hij vooral insolventies (faillissementen en schuldsaneringen) en kort gedingen.