Cubaanse oud-leider Fidel Castro (90) overleden

Raúl maakte het overlijden van zijn broer vrijdagavond Cubaanse tijd op de staatstelevisie bekend.

Foto: Omara Garcia Mederos/ ACN / AFP

De Cubaanse oud-leider Fidel Castro is op 90-jarige leeftijd overleden, zo meldt de Cubaanse staatstelevisie.

Nadat hij bijna een halve eeuw aan de macht was geweest, moest Castro het presidentschap in 2006 wegens ernstige maagbloedingen tijdelijk overdragen aan zijn jongere broer Raúl. In 2008 trad hij ook formeel af.

Raúl maakte het overlijden van zijn broer vrijdagavond Cubaanse tijd op de staatstelevisie bekend. Fidel zou om 22:29 Cubaanse tijd, 04:29 Nederlandse tijd, zijn gestorven.

Fidel wordt zaterdag gecremeerd. Zijn as zal op 4 december worden bijgezet op de Sana Ifigenia begraafplaats in Santiago de Cuba. Op 28 en 29 november kunnen Cubanen afscheid van Castro nemen bij het José Martí monument in Havana. Op 29 november staat in Havana een grote eretocht voor Fidel gepland, waarna zijn as via de omgekeerde route die de revolutietroepen in 1959 volgden richting Santiago de Cuba zal worden gebracht.

Twitter avatar CubanitoenCuba CubanitoenCuba Información de Raúl Castro sobre el fallecimiento del líder de la Revolución Cubana #FidelCastro #Cuba https://t.co/vSwWY3gdiH

In de Amerikaanse stad Miami, Florida, is met vreugde gereageerd op het overlijden van Castro, zo meldt persbureau Reuters. In Miami wonen veel Cubanen die Castro’s regime ontvluchtten. Na het bekendmaken van zijn overlijden gingen mensen de straat op en toeterden ze met hun claxons om zijn dood te vieren.

Revolutie

In de jaren vijftig nam Castro, die rechten had gestudeerd aan de Universiteit van Havana, deel aan verschillende pogingen om het militaire regime van dictator Batista omver te werpen. Uiteindelijk lukte dat in 1959, na veel tegenslagen en een guerrillastrijd waarin Castro met broer Raúl en de Argentijnse arts Ernesto ‘Che’ Guevara Batista op de vlucht dreef. Hij vestigde een éénpartijstaat, waar voor oppositie en vrije pers geen plaats was. De mensenrechten werden systematisch geschonden. Veel Cubanen ontvluchtten de onvrijheid, onderdrukking en armoede in hun land, de meesten naar de Verenigde Staten.

Zijn nauwe banden met de Sovjet-Unie leverden Castro de vijandschap op van achtereenvolgende Amerikaanse regeringen. Hij overleefde verschillende door de Amerikanen beraamde moordaanslagen en pogingen om hem af te zetten – waaronder de Varkensbaai-invasie in 1961 – en een economisch embargo.

Het einde van de Sovjet-Unie in 1991, de belangrijkste politieke en economische steunpilaar van Cuba, bracht het land in een ernstige crisis. Hoewel hij de noodzaak van economische hervormingen erkende, kwam daar weinig van terecht.

In 2014 werd onder leiding van zijn broer Raúl begonnen aan een verbetering van de relatie met de Verenigde Staten. Ook werden onder Raúl verschillende economische hervormingen doorgevoerd. Fidel toonde zich in verschillende verklaringen een criticus van de toenaderingspogingen tussen de twee staten. Nadat de Amerikaanse president Barack Obama Cuba dit voorjaar bezocht veroordeelde Fidel dat na afloop. In een stuk in de staatsmedia haalde hij uit naar de “honingzoete woorden” waarmee Obama de hand reikte aan het Cubaanse volk. “We hebben niets nodig van het [Amerikaanse, red.] imperium” schreef hij.