Wie vindt een baan voor Sarkozy?

Au revoir Zijn poging om terug te keren als redder van de Franse natie is mislukt. Wat nu? #TrouveUnJobASarkozy.

Foto Christophe Ena/AP

Vijf kandidaten vielen zondag af in de beslissende stemronde voor de rechtse Franse presidentskandidatuur. Maar nergens kwam het verlies zo hard aan als op het campagnekantoor van Nicolas Sarkozy. Jonge fans en trouwe vazallen van de oud-president waren daar zondagavond in tranen, toen al meteen uit de eerste uitslagen bleek dat niet hij maar François Fillon en Alain Juppé de meeste stemmen hadden gehaald.

Sarkozy (61) zelf leek er redelijk laconiek onder. „Ik ben er niet in geslaagd een meerderheid van de kiezers te overtuigen”, zei hij in een lange toespraak waarin hij zijn verlies erkende.

„Ik respecteer hun wens andere politiek verantwoordelijken te kiezen dan mij.”

Zijn stem in de volgende ronde zou naar zijn oud-premier François Fillon gaan, wiens politieke voorstellen „het dichtst bij mij staan”, zei hij.

Tekst gaat verder na de video:

Maar wat nu? Bijna twintig jaar was Sarkozy omnipresent: als regeringswoordvoerder en minister van Begrotingen begin jaren negentig, van 2005 tot 2007 als ‘premier flic’ op Binnenlandse Zaken – en passant een venijnige strijd met premier Dominique de Villepin uitvechtend. En van 2007 tot 2012 natuurlijk als ‘hyperpresident’ de la République.

Geen politicus in Frankrijk (op misschien Marine Le Pen na) roept zoveel emoties op. Talloze bestuurders hebben hun carrière op een of andere manier aan de rockster van het politieke landschap te danken.

Lees ook het profiel over Fillon: Van Mr. Nobody tot de anti-Sarkozy

Nieuwe roeping

Niet alleen op rechts, waar parlementsleden als Éric Ciotti, Christian Estrosi en Sarkozy’s meest trouwe volgeling Brice Hortefeux – allen politici met een voorliefde voor polarisatie – na zondag een nieuwe roeping moeten zien te vinden. Maar vooral ook op links, waar sommige politici van de bestrijding van de politieke stijl en ideeën van Sarkozy bijkans hun ideologie hebben gemaakt. „Het was moeilijk”, zei Sarkozy zelf zondag. „We hadden een deel van links, Juppé en een deel van de media tegen ons”, zou hij volgens Le Figaro tegen zijn entourage hebben gezegd.

Nu mag Fillon als meest gekwalificeerde anti-Sarkozy uit de bus zijn gekomen, eerder was dat François Hollande. Die heeft zijn verkiezing tot president in 2012 voor een groot deel te danken aan het door de Parti Socialiste effectief uitgespeelde ‘antisarkozysme’. Dat is een van de verklaringen voor zijn nu al vier jaar dalende populariteit: Hollande werd niet gekozen om zijn eigen kwaliteiten maar vooral omdat hij niet Sarkozy was. Hij had gehoopt, zo blijkt uit recent verschenen boeken waarin hij zijn hart lucht, in 2017 opnieuw Sarkozy als zijn meilleur ennemi (beste vijand) tegenover zich te treffen. Alleen dan zou hij, dachten zijn adviseurs, nog wel een kans hebben.

Het mocht niet zo zijn. „Au revoir à tous”, zei Sarkozy zondagavond ogenschijnlijk opgelucht. „Het is tijd om een leven te beginnen met meer privé-passies en minder publieke passies”, vervolgde hij.

„Bonne chance à la France.”

Meteen de volgende middag stond hij met zijn vrouw Carla Bruni bij de uitgang van de school van hun vijfjarig dochtertje Guilia. Al maanden zal zij haar ouders weinig hebben gezien, want Bruni zat bij vrijwel alle avondlijke campagnebijeenkomsten van Sarkozy in Parijs en in de provincie op de eerste rij – naast Ciotti, Estrosi en Hortefeux. „Soms verliezen de beste”, schreef zij zondagavond op Instagram naast een foto van haar man. „Bravo, mon amour, ik ben trots op je.”

Quelquefois, les meilleurs perdent . Bravo mon amour, je suis fière de toi . ❤️🙏🎼

A photo posted by Carla Bruni (@carlabruniofficial) on

Illegale campagnefinanciering

Maar wat gaat Sarkozy doen? Niemand kan zich voorstellen dat hij na de wel heel erg mislukte poging om als redder van de Franse natie terug te keren het in de toekomst nog eens probeert. Hij heeft zijn kans gehad, zeggen veel kiezers. Uiteindelijk kwam hij niet verder dan 20,7 procent van de stemmen, tegenover 44,1 procent voor Fillon en 28,6 procent voor Juppé. Toch heeft hij anders dan in 2012 na zijn verkiezingsverlies tegenover François Hollande niet expliciet gezegd dat hij het politieke leven „definitief” de rug toekeert.

Meest waarschijnlijk is dat hij doorgaat waar hij na zijn politieke pensionering in 2012 aan begonnen was: het geven van duur betaalde speeches. Volgens Hortefeux zou hij bovendien van plan zijn een investeringsfonds op te zetten. Daarnaast moet hij zich nog verdedigen in een aantal juridische kwesties, onder andere rond illegale campagnefinanciering in 2007 en 2012. Op Twitter werden onder hashtag #TrouveUnJobASarkozy de laatste dagen de meest wilde suggesties gedaan – vooral rond het thema ‘friet’, omdat hij in de campagnes had voorgesteld moslims in schoolkantines „een dubbele portie friet” te geven als ze geen varkensvlees wilden eten.

Zijn meest naaste politieke vrienden hebben zich intussen aangesloten bij de campagne van François Fillon. Dat Fillon zoveel stemmen heeft gehaald, zei Hortefeux op de radio, „is omdat Nicolas Sarkozy hem het ambt van premier heeft toevertrouwd”.