Recensie

Vind de dader, met je onderbuik

spelrecensie

Met de feestdagen in aantocht bespreekt Lucas Brouwers diverse spellen. Deze week: The Unusual Suspects.

The Unusual Suspects is het foute neefje van raadspel Wie is het? De opdracht is simpel: vind de dief. De uitdaging is dat spelers de verdachten alleen op hun uiterlijk mogen beoordelen. Ja, profileren en discrimineren worden hier aangemoedigd. Wie de dader wil vinden moet zijn onderbuik vertrouwen.

De verdachten in het spel zijn afgebeeld op kaartjes. Eén speler fungeert als getuige en weet wie de dader is. Hij moet de vragen van detectives met ja of nee beantwoorden.

Waar spelers in Wie is het? elkaar banale vragen stellen over uiterlijk (heeft-ie een grote neus?), gaan de vragen in The Unusual Suspects over wie deze mensen zijn en wat ze doen. Voorbeeld: Reist hij/zij vaak naar het buitenland? Leest hij/zij romans? Bezit hij/zij een huis?

Natuurlijk. Het is onmogelijk van iemands gezicht af te lezen of hij een huis bezit – dat weten we allemaal.

Maar het knappe en vileine van The Unusual Suspects is dat het spel je verleidt steeds een stapje verder gaan. Aannemen dat een Hindoestaanse vrouw van pittig eten houdt kan geen kwaad, toch? Maar hoe onschuldig is het nog als de groep de donkere jongen aanwijst als we iemand met een crimineel verleden zoeken?

Mijn spelersgroepje bestaat uit louter lieve mensen, echt waar. Toch heb ik bij het spelen van The Usual Suspects het volgende gehoord dan wel gezegd: „Kijk die bolle wangen. Die man gaat toch elke avond naar de Mac?!” En: „Donkere mensen gaan echt niet op cruise. Cruises zijn wittemensenparades!” En ook: „Iemand met grote tieten kán niet slim zijn!”

Het spel stimuleert je misschien vooroordelen te uiten, maar de invulling komt toch echt uit onszelf. The Unusual Suspects laat zien dat níemand immuun is voor circulerende stereotypes.

Daar kun je cynisch van worden. Je kunt er ook over praten. Wij discussieerden die avond nog lang door. Over Trumpisme. Zwarte Piet. En over onze donkere kant die The Unusual Suspects onmiskenbaar had blootgelegd.

999 Games, ca. 20 euro.