Rutte en Widodo halen onderlinge relaties aan

handelsmissie

De verdwijning van Nederlandse oorlogswrakken was geen obstakel bij het bevestigen van de handelsbetrekkingen.

Foto REUTERS

Premier Mark Rutte onderstreepte deze woensdag in een toespraak in het Indonesische parlement de vriendschappelijke relaties tussen beide landen. Hij was sinds de Chinese president Xi Jinping in 2013 de eerste buitenlandse regeringsleider die deze eer te beurt viel.

„Wij kijken jaloers naar de economische groei van Indonesië”, zei Rutte, die is met ruim 5 procent veel groter dan de Nederlandse. De twee landen moeten vooral op het gebied van watermanagement, infrastructuur en klimaatverandering blijven samenwerken.

Eerder op de dag had Rutte een onderhoud met president Joko Widodo. In hun verklaring achteraf werd niets gezegd over de verdwijning van drie Nederlandse scheepswrakken in de Javazee. De oorlogsschepen werden in 1942 door Japan tot zinken gebracht bij de Slag in de Javazee. Nederland veroordeelde de verdwijning afgelopen week.

Maar Nederland heeft nooit om bescherming van de scheepswrakken gevraagd, zei het hoofd van het Nationale Archeologisch Centrum tegen persbureau AFP. Dus zou Indonesië niet verantwoordelijk zijn voor de bescherming van deze oorlogsgraven.

Woensdag stipte alleen Rutte de kwestie aan. Hij bedankte Widodo dat Indonesië meewerkt aan een onderzoek. „We zullen samenwerken om helderheid te krijgen over wat er is gebeurd.”

Zowel in het parlement als in gesprek met de Indonesische president Joko Widodo kwamen extremisme en radicalisering ter sprake. De voorzitter van het Indonesische parlement noemde in zijn toespraak PVV-leider Geert Wilders. Hij zei dat Indonesië het bewijs levert dat democratie en Islam wél samen kunnen gaan, in tegenstelling tot wat Wilders beweert.

Rutte bezocht het parlement op de derde en laatste dag van de Nederlandse de handelsmissie aan Indonesië. „Als kind, gefascineerd door de verhalen van mijn vader, had ik nooit kunnen dromen dat ik hier ooit als premier zou staan”, zei Rutte over zijn eigen band met Indonesië. Zijn vader woonde er voor de oorlog. Diens eerste vrouw overleed in een Jappenkamp.

Rutte noemde de onafhankelijkheidsstrijd van Indonesië een „bitter proces, gekenmerkt door intens geweld”. „We realiseren ons nu dat het te lang heeft geduurd om daar in het reine mee te komen”, zei Rutte.

Toch kwam het recent verschenen onderzoek van historicus Rémy Limpach naar die oorlog niet aan de orde. Limpach stelt vast dat het Nederlandse geweld tijdens de Indonesische Onafhankelijkheidsoorlog, van 1945 tot 1949, veel structureler van aard was dan bekend.