De jonge kunstkoper verzamelt op gevoel

Kunstbeurs

PAN Amsterdam heeft een make-over ondergaan en is minder elitair geworden. Er staan nu ook auto’s tussen de Oude Meesters.

Een spuitje botox, een nieuwe bril en vlottere kleren. Zoiets is er gebeurd met PAN Amsterdam, de jaarlijkse beurs voor kunst, antiek en design. Voor de dertigste editie, die zaterdag van start ging, heeft de beurs een opvallende make-over ondergaan. De inrichting en het aanbod zijn veranderd, er is een uitgebreid activiteitenprogramma, en kunstliefhebbers kunnen hun dorst nu ook lessen bij mobiele gin-tonicbars.

De kunstwereld is in beweging, zei algemeen directeur Patrick van Maris aan de vooravond van de beurs. Eclectisch leven, eclectisch verzamelen, zo vatte hij de tijdgeest samen. Op een academische manier kunst verzamelen is uit de tijd. De jonge kunstkoper heeft volgens Van Maris weinig op met regels en koopt op gevoel. Hij verzamelt niet in de diepte, maar combineert moderne kunst met antiek, design en een Afrikaans beeld.

En dus probeert PAN dit jaar zoveel mogelijk kunstliefhebbers tegelijk te bedienen. Het aanbod is duidelijk minder elitair dan in het verleden. Voor het eerst staan er bijvoorbeeld auto’s tussen de Oude Meesters. Groot is het aanbod van decoratieve kunst die het in de hotels van Donald Trump goed zou doen. En de catering is beter verzorgd dan ooit. De verrassende benoeming van hotelier Robert Payer als de nieuwe president commissaris van de beurs krijgt opeens reliëf.

Foto Ferry Herrebrugh

Foto Ferry Herrebrugh

De dynamische en tegelijkertijd democratische opzet van PAN – voor alle verzamelaars en elk budget wat wils – vergt iets van de meer traditioneel ingestelde kunstliefhebber. Hij kan vermoedelijk genieten van het poëtische Japanse steengoed van kunsthandel Aalderink, van het stormachtige zeegezicht van Hendrick Cornelisz. Vroom bij kunsthandel P. de Boer, of het delicate Delfts blauw bij Aronson. Maar tussen die stands zal hij zich verbazen over heel wat hedendaagse kunst die hij niet kent van bezoeken aan Boijmans of het Stedelijk. Zoals de sculpturen gemaakt van kogelhulzen van Sabiha Demir bij Galerie Rademakers of de assemblages van opgezette dieren van Les deux garçons bij Jaski.

De vooraanstaande galeries voor hedendaagse kunst ontbreken nog altijd op PAN. Nieuw daarentegen is Very Superior Old Cars (VSOC) uit Sassenheim, dat de eerste drie dagen van de beurs drie classic cars toont, waaronder een wonderschone lichtblauwe Alfa Romeo uit 1948.

Ook ontwerper en ondernemer Piet Hein Eek debuteert op de beurs. Hij heeft zijn hoogglansmeubels van afvalhout meegenomen en werk van een aantal kunstenaars uit zijn Eindhovense galerie. Eek: „Vorig jaar was ik op PAN en zag ik dat er veel Goois publiek rondliep. Daar moet ik het van hebben.”

Op de druk bezochte openingsmiddag (4.500 bezoekers) werd Eek voor zijn inzicht beloond. Bij de opvallend donkere schilderijen van Marc Mulders kon hij direct rode stippen plakken.

Andere deelnemers deden eveneens goede zaken. Kunsthandel Albricht uit Oosterbeek sprak van een „top-opening” en ook Hotei Japanese Prints uit Leiden deed het met zeventig verkochte prenten en objecten voortreffelijk. Eigenaar Chris Uhlenbeck doet voor de 22ste keer mee: „PAN is opgeschud. Het bestuur heeft de handelaren gedwongen om na te denken over de presentatie. En de nieuwe opzet vereist concentratie voor de vaste bezoekers. Zij hebben niet langer het gevoel rond te lopen over de beurs van vorig jaar.”

Het meest tevreden is Uhlenbeck over de nieuwe klanten. „Ik heb dit keer niet alleen aan zestig-plussers verkocht, maar ook aan verzamelaars tussen de dertig en veertig jaar.” Sommigen, zegt hij, hadden nog nooit eerder een Japanse prent gekocht.

PAN Amsterdam. T/m 27 nov. in de RAI Amsterdam. Toegang: 15 euro. Inl: pan.nl