‘Kamerdebatten ontaarden soms in geëmmer over kleine dingen’

Kandidatenlijst Groenlinks

Kathalijne Buitenweg bedankte voor het partijleiderschap van GroenLinks. Ze staat wel hoog op de kandidatenlijst.

Foto ANP / Ade Johnson

Al jaren klinkt haar naam als toekomstig partijleider van GroenLinks. Maar toen Bram van Ojik haar hiervoor in het voorjaar van 2015 benaderde zei Kathalijne Buitenweg ‘nee’. Ze moest haar proefschrift nog afronden en wilde nog wat maatschappelijke werkervaring opdoen. Scheidend fractievoorzitter Van Ojik wees hierop Jesse Klaver aan als zijn opvolger.

Nu staat Buitenweg klaar om Klavers belangrijkste adjudant te worden. Ze is de hoogste binnenkomer, op plek 2, op de conceptkandidatenlijst die GroenLinks zondagavond presenteert. Daarmee keert de 46-jarige Buitenweg na zeven jaar afwezigheid terug in de politiek. Tien jaar lang zat ze voor GroenLinks in het Europese Parlement; vanaf 2004 als delegatieleider.

Een aanwinst voor de Tweede Kamer, zeggen twee partijveteranen die haar goed kennen. Voormalig partijleider Femke Halsema: „Kathalijne is aimabel, intelligent en rechtsstatelijk. GroenLinks kiest met haar voor grote ervaring, die goed van pas kan komen in een hopelijk straks flink gegroeide fractie die uit veel nieuwkomers zal bestaan.” Ook Joost Lagendijk, destijds haar fractiegenoot in Brussel, noemt Buitenweg „aimabel”, „maar ook vasthoudend”. En, niet onbelangrijk in de moderne democratie: zichtbaar. „Het lukte Kathalijne om als lid van een kleine fractie van een klein land op te vallen in dat grote Europarlement.”

Vanwaar uw terugkeer naar de politiek?

„In de afgelopen maanden heb ik voor de kinderopvang veel gelobbyd in Den Haag [Buitenweg is voorzitter van brancheverenging BMK, red.]. Dat heeft me heel erg getriggerd om er zelf aan de slag te gaan. Ik zag Kamerdebatten van dichtbij en overlegde met de minister en zijn ambtenaren. Daar werd ik heel enthousiast van. Het vuur ontvlamde weer in mij. Ik wil graag bijdragen om een aantal dingen echt te veranderen. Kinderopvang als basisvoorziening bijvoorbeeld. Of meer invloed van nationale parlementen op de Europese agenda, door samenwerking met partijgenoten in andere landen. Kamerdebatten ontaarden soms in geëmmer over kleine dingen: over ‘verstopeieren’ of ‘paaseieren’. Daar word ik niet vrolijk van. Maar de Kamer gaat ook over echt wezenlijke dingen.”

Bent u benaderd of heeft u zichzelf aangemeld voor de kandidatenlijst?

„Ik ben na 2009 altijd actief partijlid gebleven. Heb tweemaal de programmacommissie geleid en ga naar de congressen. Dan hoor je wel eens iemand vragen: ‘zou je het niet leuk vinden…?’ Maar er is geen beroep op mij gedaan. Zelf heb ik niet speciaal een pad uitgestippeld om in de Kamer te komen. Ik had alleen wel eens geroepen dat de partij mij kan wakker maken voor een staatssecretariaat Emancipatiezaken of ministerschap Europa.”

Uw echtgenoot, Maarten van Poelgeest, is net twee jaar gestopt als GroenLinks-wethouder in Amsterdam. Het lijkt wel of jullie elkaar afwisselen?

„We willen het thuis leuk en goed houden met elkaar en met onze twee kinderen, dus hebben we de afspraak dat we niet twee absurde banen tegelijk hebben. Na zijn tweede termijn als wethouder was er, zeg maar, een vacature. Maar helemaal plannen kun je het niet.”

Maar goed dat het kabinet niet tussentijds gevallen is…

„Daar ben ik ze dankbaar voor…”

In 2004 zei u aanvankelijk niet beschikbaar te zijn voor het lijsttrekkerschap bij de Europese Verkiezingen. Op het laatste moment deed u tóch mee en versloeg u uw collega Lagendijk. Moet straks ook Klaver vrezen voor zijn positie?

„Ik heb daarvan geleerd dat je eerlijk moet zijn over je ambitie. Die is nu dat ik heel gelukkig ben met de tweede plek. En ik heb groot vertrouwen in Jesse. Hij trekt een nieuwe groep mensen aan, heeft een Amerikaanse manier van campagne voeren en heeft een goede toekomstvisie. En zijn waanzinnige energie werkt aanstekelijk.”