Column

Pietenpact is een goed idee

nrcvindt

De intocht van Sinterklaas dit weekend in Maassluis toont aan dat ook Nederland dringend toe is aan een ‘pietenpact’ naar Vlaams voorbeeld. Voorafgaand aan de intocht van Sinterklaas in België presenteerden Vlaamse scholenkoepels, tv-zenders, jeugdtheaters en een speelgoedketen een afspraak om Sinterklaas voortaan „zonder raciale stereotyperingen te vieren”. Waardoor het publiek de gelegenheid kreeg zich daarbij al dan niet mopperend neer te leggen en het kinderfeest verder een ongestoord verloop te geven.

Vooral daar is in Nederland ook dringend behoefte aan, waar de Sinterklaasintocht wordt ontsierd door bijverschijnselen als een grootschalig politieoptreden. Als de spanning verder oploopt dan kan het niet lang meer duren of de gevreesde confrontaties komen er. Dan is het feest inderdaad stuk – zover moet het niet komen. Zo’n pietenpact zal heel wat moeilijker zijn omdat het debat ‘bij ons’ is uitgewaaierd naar identiteit, het al dan niet opdringen van een schuldgevoel versus het ontkennen van de koloniaal-racistische historie. ‘Wij schamen ons niet voor Piet’ is behalve nostalgie, ook reëel en serieus te nemen ongemak met culturele veranderingen die niet iedereen kan of wil bijbenen.

Vorige week merkte het gemeentebestuur van Maassluis de aankomst van de stoomboot als een risicowedstrijd in het voetballen aan. Dat leidde tot ME-busjes in het stadje, fouilleren op straat, een politiehelikopter erboven en undercover agenten in piet-vermomming op de stoomboot. Op zichzelf een blunder omdat de politie er in het racismedebat partij mee koos. Zeker nadat er een blije groepsfoto opdook van het pieten-peloton: negen pikzwart geschminkte agenten. Een staaltje omgekeerd etnisch profileren.

De tweehonderd arrestaties in Rotterdam roepen vraagtekens op. De gemeente bleek tevoren op de hoogte van het plan van de anti-Pietbeweging om zich niet naar Maassluis maar naar Rotterdam te begeven. De politie had kennelijk niet de flexibiliteit om de benodigde politiecapaciteit dan ook naar Rotterdam te verplaatsen. De gemeente vaardigde die vrijdag wel stilletjes een noodverordening uit die letterlijk iedere demonstratie dat weekend in de havenstad verbood. Dat maakt van het grondwettelijk recht om te demonstreren dat de overheid bestuurlijk dient te faciliteren, een totale farce. De groep werd in zijn geheel opgepakt, enige tijd vastgehouden en, naar verluidt deels met een strafbeschikking van 150 euro weggestuurd. Behalve een dubieuze inperking van het recht op demonstreren is dit waarschijnlijk ook een schending van het legaliteitsbeginsel. Bestuurlijk optreden moet gebaseerd zijn op voor de burger kenbare en voldoende specifieke regels.