Overheid tegen jongeren: ga het bos in!

Veel jongeren vinden bossen maar saai, een nieuwe adviesraad moet natuurgebieden aantrekkelijker voor hen maken.

Bos bij Nunspeet. ANP / Lex van Lieshout

Wie regelmatig jongeren tussen pakweg vijftien en dertig jaar ziet genieten van de natuur, mag z’n hand opsteken. Het zijn er maar weinig. „Ze ontbreken”, zegt directeur Sylvo Thijsen van Staatsbosbeheer. „We hebben in het land veel zogenoemde gebruikersgroepen die ons adviseren over inrichting en beheer van onze natuur maar daarin zitten geen mensen van deze leeftijd. Dat gat willen we vullen.”

Donderdag wist Staatsbosbeheer staatssecretaris Martijn van Dam (Natuur, PvdA) zo ver te krijgen een heuse jongerenraad te installeren die de natuurbeheerders gaat adviseren.

Breed gedeeld is de analyse dat jonge kinderen maar al te ontvankelijk zijn voor het spelen in bossen en het zoeken naar beukennootjes of paddenstoelen, en dat ook jonge vaders en moeders er graag met kinderwagen op uit trekken, om vanaf dat moment in hun leven de natuur nooit meer helemaal weg te denken uit het arsenaal aan mogelijke uitjes. „Voor mij betekent natuur onder meer het verbinding leggen met iets dat groter is dan jezelf”, zegt directeur Thijsen van Staatsbosbeheer. Ook leert de natuur hem „te relativeren”.

Bij adolescenten ligt het lastiger. Ze hebben andere dingen aan hun hoofd. „Ik ben er zelf een typisch voorbeeld van”, zegt staatssecretaris Van Dam tijdens de installatie van de jongerenraad, op een druilerige middag in het Haagse speelbos. „Ik woonde als kind niet ver van de Veluwe. Mijn ouders namen mij regelmatig mee. Dat vond ik in eerste instantie leuk, maar later trad in mijn enthousiasme toch een zekere afkoeling op. Pas naarmate ik een drukkere baan kreeg, ben ik weer naar het bos gegaan.” Als mountainbiker, moest hij bekennen. „Daar zijn natuurbeheerders niet altijd even blij mee, maar daardoor wordt natuur wel aantrekkelijk.”

Aan de nieuwe jongerenraad de taak hun leeftijdgenoten de natuur in te sleuren. De eerste zes leden zien daarvoor wel mogelijkheden. „Als jongeren in een gebruikersgroep gaan zitten om mee te praten, zou je hen in ruil kunnen aanbieden om een introductieweekend voor studenten in een bos te mogen houden”, suggereert Lawrence Cheuk, lid van die jongerenraad. Je zou danslessen in bossen kunnen organiseren. Barbecues toestaan. Of ’s winters een schaatsbaan aanleggen met korting voor jongeren en studenten. Je zou ook meer jongeren kunnen interesseren voor de natuur door het „verhaal erachter” beter uit te leggen.

Cheuk: „Sommige jongeren vinden een bos misschien saai. Maar als je vertelt wat er zich in de Tweede Wereldoorlog allemaal heeft afgespeeld, wordt het al een stuk interessanter.”

Toverwoord is, u raadde het al, communicatie. „Het organiseren van een activiteit is belangrijk, maar nog belangrijker is het communiceren van deze activiteiten”, schrijven de jongeren in hun eerste advies. Liefst via sociale media. „Dat kan beter dan nu”, zegt voorzitter Bart Visser van de jongerenraad. „Op die manier bereik je meer mensen die de hele dag achter een pc zitten.”

Staatssecretaris Van Dam wijst op nog een voordeel van de natuur. „Natuur is een van de weinige dingen waar je van kunt genieten zonder dat er iemand bij staat bij wie je moet afrekenen.” Dat natuur gratis is, is onderdaad „best belangrijk”, beaamt Brigith Rijnhart van de jongerenraad.

De jongeren gaan zich binnenkort ook buigen over de vraag waarom zo weinig Nederlanders met een internationale en „diverse” achtergrond zich aanmelden voor een baan als boswachter. Want dat is toch eigenlijk heel merkwaardig, vindt ook staatssecretaris Van Dam. „Boswachter is de mooiste baan van Nederland.”