Op greatagain.gov stromen de sollicitaties binnen

De transitie Met de ontmoeting Obama-Trump begon de transitie naar het nieuwe presidentschap. Buitenstaander Trump krijgt hulp van ingewijden.

Foto Win McNamee/AFP

Met vriendelijke woorden over goede samenwerking hebben president Obama en zijn opvolger Donald Trump donderdag de toon gezet voor de overdracht van de macht. Anderhalf uur spraken de twee mannen, die een bittere persoonlijke vete hebben gekoesterd met wederzijdse beledigingen, in het Witte Huis.

Na afloop van het onderhoud, dat een uur langer duurde dan gepland, benadrukten ze te zullen samenwerken aan een vreedzame transitie.

„We willen er vanaf nu alles aan doen wat we kunnen om u te helpen succes te boeken”, verklaarde Obama, die Trump tijdens de campagne van de hand wees als „uniek ongeschikt” voor het presidentschap. Trump, die eerder zijn best deed om de geboorteplaats en vaderlandsliefde van Obama in twijfel te trekken, noemde de ontmoeting „een grote eer”.

„Ik kijk er zeer naar uit om in de toekomst met de president samen te werken, ook voor goede raad.”

Tekst gaat verder na de video:

Transitie

De ontmoeting tussen de aankomende en de vertrekkende president vormt de aftrap van de transitie naar het presidentschap van Trump. Nog 72 dagen hebben Trump en zijn team om zich voor te bereiden op de inauguratie op 20 januari 2017 – en het beleid vanaf die datum.

In die tijd moet Trump een kabinet samenstellen, beginnen aan de benoeming van duizenden regeringsfunctionarissen, zich beleidsdossiers en geclassificeerde informatie eigen maken en bruggen bouwen met het Congres – uitdagingen die worden bemoeilijkt doordat Trump als buitenstaander weinig vrienden heeft in Washington. Een belangrijke rol is daarom weggelegd voor vicepresident Mike Pence, met tien jaar ervaring als lid van het Huis van Afgevaardigden.

Ook andere bondgenoten met meer politieke ervaring moeten de transitie in goede banen leiden. Chris Christie, de gouverneur van New Jersey, staat officieel aan het hoofd van het overgangsteam. In de praktijk wordt het geleid door Rich Bagger, een voormalige chef-staf van Christie. Bovendien zijn medewerkers van de transitieploeg van de Republikeinse presidentskandidaat van 2012, Mitt Romney, betrokken. Het team heeft kantoorruimte in Washington en opereert op kosten van de regering.

Wat staat Trump en zijn transitieteam in de tien weken tot zijn inhuldiging te doen? Ten eerste moet hij ministers selecteren. Namen van vertrouwelingen worden genoemd als kandidaat-ministers, onder wie oud-burgemeester van New York Rudy Giuliani en oud-voorzitter van het Huis van Afgevaardigden Newt Gingrich. Benoemingen van ministers moeten worden goedgekeurd door de Senaat.

Nucleaire codes

Daarnaast moet Trump meer dan 4.000 functionarissen benoemen in het Witte Huis en op alle federale departementen. Op de nieuwe transitiewebsite GreatAgain.gov staat een oproep om te solliciteren. Volgens de nieuwszender CNN stromen de cv’s binnen, onder meer van kandidaten uit de defensiewereld en militaire contractanten die willen meewerken aan de strijd tegen terrorisme. De meeste kandidaten moeten worden onderzocht door de geheime dienst.

Naast benoemingen moet Trump zich dossiers over beleid en geheime informatie eigen maken. Begin deze week dreef Obama nog de spot met Trump, die de toegang tot zijn eigen Twitter-account was ontzegd door zijn campagneteam. Kunnen hem de nucleaire toegangscodes worden toevertrouwd, vroeg Obama zich hardop af. Nu krijgt Trump toegang tot alle staatsgeheimen.

Daarbij gaat het niet alleen om de reguliere security briefings over conflicten in de wereld, maar ook om de zogenoemde ‘kroonjuwelen’: topgeheime gegevens over spionagepraktijken van de geheime dienst, de CIA, en de federale politie, de FBI, bij onder meer de strijd tegen IS en andere terreurorganisaties. Kopstukken uit de spionagewereld hebben echter bedenkingen bij Trump, die zich tijdens de campagne lovend uitliet over de Russische president Poetin.

Tot slot moet Trump een begin maken met bouwen van bruggen met het Congres. Als president zal hij het voordeel hebben dat hij beide huizen van het Congres mee heeft: de Republikeinen behielden hun meerderheid in zowel het Huis van Afgevaardigden als de Senaat. Maar de banden van Trump met leden van het Congres zijn op voorhand problematisch. Een groot aantal Republikeinen heeft zich tijdens de campagne van Trump gedistantieerd, onder wie Paul Ryan, de voorzitter van het Huis.

Ryan is een ander soort Republikein dan Trump, voor vrijhandel en Amerikaans interventionisme. Een richtingenstrijd binnen de partij dreigt, die de relatie van de nieuwe president met het Congres kan compliceren. Trump ontmoette donderdag ook Ryan in Washington. Na dat gesprek zei Ryan:

„We gaan deze zege omzetten in vooruitgang voor de Amerikaanse bevolking.”

Trump en zijn transitieteam staan dan ook voor een grote opdracht. Niet alleen omdat zijn overwinning onverwacht was, maar ook omdat de aankomende president uit bijgeloof nog niet veel had gedaan aan voorbereidingen op de overgang. „Vanaf het begin heeft Trump duidelijk gemaakt dat hij geen vloek over zichzelf wilde afroepen door te werken aan een transitie”, aldus zijn campagnemanager Kellyanne Conway.