Opinie

Politici, blijf een beetje normaal doen!

Van zetelroof is sinds 2006 in de Rotterdamse raad nul keer sprake geweest. Goed voorbeeld voor Den Haag, vindt Peter van Heemst.

Stronteigenwijze volksvertegenwoordigers à la Tweede Kamerlid Jacques Monasch zijn er in alle soorten en maten. En we komen hen op alle plekken tegen. Ook in de gemeenteraad van Rotterdam. Het is altijd weer fascinerend te zien hoe het met deze taaie dwarsliggers afloopt.

Een politieke partij kan proberen de tijd uit te zingen tot ze de kandidatenlijst voor de volgende verkiezingen gaat maken. Dat is een uitgelezen moment om dwarsliggers te dumpen. Maar dat gaat niet altijd van een leien dakje. Wie stronteigenwijs is, vecht bijna per definitie terug.

Soms lopen de ruzies tussentijds al zo uit de hand dat de dissident uit de fractie stapt of er uit wordt gezwiept en van de weersomstuit een eenmansfractie begint. Die vorm van zetelroof is in de Tweede Kamer een ware epidemie. Sinds 2012 zijn er maar liefst acht zetels op die manier achterover gedrukt. Opmerkelijk genoeg zien we dat fenomeen niet in de raad van Rotterdam. Daar wordt teruggevochten.

Neem Jos Verveen, tussen 2010 en 2014 het enfant terrible van de D66-fractie. Tegenwoordig een stuk rustiger, maar in de vorige raadsperiode zo’n ‘pain in the ass’ van de fractievoorzitter dat een heuse poging werd ondernomen hem bij de nieuwe kandidatenlijst aan de kant te schuiven. Verveen pikte dat niet. Hij kreeg de ledenvergadering achter zich en keerde triomfantelijk terug in de gemeenteraad.

En neem Dries Mosch. Ook dit Leefbaar Rotterdam-icoon dreigde in 2014 op een onverkiesbare plek te belanden. Hij weigerde zich bij het grof vuil te laten zetten. Mosch, die zich siert met het motto „ik breng de straat naar de raad”, begon een succesvolle actie onder de Rotterdamse kiezers en op eigen kracht verdiende hij zijn voorkeurszetel in de nieuwe gemeenteraad.

Van zetelroof is sinds 2006 in de Rotterdamse raad nul keer sprake geweest. Waarom de Rotterdamse mores zo ingrijpend verschillen van de landelijke laat zich niet gemakkelijk verklaren. Misschien blijft de parttime volksvertegenwoordiger in de grote stad beter verbonden met de realiteit van alledag dan de fulltimers van het Binnenhof. En begrijpt de Rotterdamse politicus dus beter dan het Tweede Kamerlid dat hij een beetje normaal moet blijven doen. Dat zetelroof een tikkeltje te wild is. Zelfs als je van nature stronteigenwijs bent.

Peter van Heemst was Staten-, Tweede Kamer-, en gemeenteraadslid en in 2006 PvdA-lijsttrekker in Rotterdam. Nu is hij onder meer politiek analist van opiniewebsite Vers Beton.