In de Washingtonse bubbel zijn de mensen verdoofd

Guus Valk is correspondent in Washington en beschrijft hoe de Amerikaanse hoofdstad wakker werd na Trumps verkiezingszege.

De stad die Donald Trump in januari moet verwelkomen, de stad Washington, waar ik correspondent ben, is verdoofd. Mensen hebben zich ziek gemeld, er wordt gehuild op straat, er hangt vooral de doffe sfeer van ongeloof. Ik merk het bij buurtgenoten, op straat, bij vrienden op Facebook. Daar schrijft bijvoorbeeld P., een Aziatisch-Amerikaanse moeder van twee kinderen: „Als Democraat vond ik het niet leuk toen Bush in 2004 werd herkozen. Maar ik accepteerde dat veel mensen het niet met me eens zijn. Deze keer voelt het anders, het is persoonlijker.”

Washington is de ultieme Amerikaanse bubbel. Bijna alle inwoners stemmen Democratisch. In het welvarende noordwesten, waar ik woon, is bijna iedereen hoogopgeleid, bereisd, belezen. De afstand tot de rest van Amerika is enorm. Polarisatie heeft een fysieke component gekregen: mensen omringen zich met gelijkgestemden. In Washington stemden 260.223 mensen op Clinton, en slechts 11.553 op Trump.

Dinsdag, de verkiezingsdag, begon nog vrolijk. Vrienden namen hun kinderen mee naar het stembureau, en maakten binnen selfies. Scholen bakten koekjes voor wachtende kiezers. Buren organiseerden een taartfeest voor kinderen in de buurt. De taart was versierd met de woorden ‘Love Trumps Hate’, liefde overwint haat. „Misschien wat prematuur”, vond mijn buurman, „maar geweldig”.

In de loop van de avond sloeg de sfeer om. Vrienden zaten allemaal thuis de uitslagen te volgen en reageerden zich af op sociale media. „Ik ben in paniek en misselijk.” „OMG.” „Winter is coming.” Met een verlies van Hillary Clinton, niet erg populair in linkse Washington-kringen, had niemand rekening gehouden. De hoofdstad voelde de rest van het land niet meer goed aan.

De druilerige ochtend na de verkiezing blijven veel mensen thuis, om na te denken en te rouwen. Een kennis maakte mee dat een serveerster haar dienst niet kon afmaken, omdat ze voortdurend moest huilen. Kennissen organiseren in hun buurt een stille tocht met kaarsen, om „het gevoel van wanhoop en angst over onze toekomst, en met name die van de kwetsbaren” te delen. Op Dupont Circle, de centrale rotonde, ontstaat een hug-in, bedoeld om „de politiek van haat en angst te overwinnen”. In zeven Amerikaanse steden wordt gedemonstreerd tegen de verkiezingsoverwinning van Trump, maar in DC heerste de gelatenheid.

Wat meespeelt, is dat veel stadgenoten direct afhankelijk zijn van het politieke klimaat. Veel buren, vrienden en kennissen werken voor de overheid, en vrezen voor hun toekomst. Misschien is er onder president Trump geen werk voor de vriend die klimaat in zijn portefeuille heeft, of de moeder die werkt aan de invoering van Obamacare. En al mogen ze blijven, wíllen ze het beleid van Trump uitvoeren? Zo heeft landelijke politiek in Washington altijd persoonlijke consequenties.

Op woensdagochtend, het moment dat iedereen thuis wilde blijven, plaatste een bezorgde buurman een bericht op Facebook: „Mensen, ga eens wandelen door de buurt, let op je ademhaling. Drink water. Knuffel mensen. Houd van je kinderen en je vrienden. Let op buren die angstig zijn, en laat hen weten dat je er voor ze bent.”