‘Chinezen zijn sterk maar niet explosief’

Interview Peter Kolder

Peter Kolder is de komende jaren verantwoordelijk voor het Chinese schaatsen. De Chinezen zijn leergierig en bereid om hard te werken.

Foto EPA / Sergei Ilnitsky

Hij hoeft maar een blik te werpen uit het raam van zijn appartement, zes hoog in de Noord-Chinese miljoenenstad Changchun, of Peter Kolder ziet de Chinese formule tot succes. „Volop luxe auto’s, volop Starbucks”, beschrijft de Nederlandse schaatscoach, sinds dit seizoen in Chinese dienst. „Dit land is in sneltreinvaart verwesterd sinds ik hier zes jaar geleden voor het laatst was. Ze zuigen eerst een jaar of tien de kennis op, halen alles binnen. Daarna kunnen ze het zelf. De partijbazen reden tot voor kort in Audi’s, nu in Chinese auto’s van dezelfde kwaliteit of beter. Dat willen ze dus ook in het schaatsen.”

China is vanaf vrijdag gastland bij de opening van het internationale schaatsseizoen, met de eerste wereldbekerwedstrijden in Harbin. Maar het heilige doel van de Chinezen ligt verder. Zo veel mogelijk medailles halen bij de Winterspelen van 2022 in Beijing, luidt de opdracht van de Chinese sportleiders. En wie konden ze daarvoor beter inhuren dan de trainer die ooit in Jong Oranje de beste schaatsers ter wereld opleidde, Sven Kramer en Ireen Wüst? „Dat heeft zeker meegespeeld”, zegt Kolder, die in september een contract tekende voor liefst zes jaar. „Ik heb van de zomer een plan geschreven hoe ik het hebben wilde. Zes weken later hoefde ik alleen mijn handtekening er nog onder te zetten en was alles rond.”

Vier jaar de vrije hand

De Chinese schaatsbond vaart de komende jaren blind op de veertigjarige Groninger, die in eerste instantie de nationale selectie van neosenioren (tot 21 jaar) en de oudste junioren onder zijn hoede neemt. „Uit die groep komen de schaatsers die in 2022 aan de top staan. Na Pyeongchang 2018 word ik eindverantwoordelijk voor het hele langebaanschaatsen. Dan krijg ik vier jaar de vrije hand om toe te werken naar de Spelen.” Geld speelt geen rol. „Ik word riant beloond, beter dan in Nederland.” En nu al zijn de mogelijkheden onbegrensd. „We reizen dit seizoen met de hele groep, 23 schaatsers en vier of vijf begeleiders, naar de wereldbekers voor junioren in Europa. ‘Jij bent de coach dus jij bepaalt’, zeggen ze als ik vraag of dat niet te duur is.”

Schaatsfaciliteiten genoeg, met overdekte 400-meterbanen in Changchun, Harbin, Shenyang, Qiqihar en sinds vorig jaar ook het Xinjiang Ice Sports Centre in Ürümqi, op 1.650 meter de hoogstgelegen kunstijsbaan ter wereld. „Kwestie van investeren”, zegt Kolder, tot eind vorig seizoen coach bij het inmiddels gestopte Corendon. „Talent is er ook in overvloed. Allemaal even leergierig en bereid om hard te werken.”

Het Chinese sportsysteem is keihard, constateert hij. „Kinderen worden geselecteerd en gaan met elf of twaalf jaar van school af. Sport is zo belangrijk. Hoe beter je presteert, hoe hoger je later komt.”

Toch is China nog altijd geen grote schaatsnatie. Op de korte afstanden zijn er incidenteel successen, zoals olympisch goud van Zhang Hong op de 1.000 meter in Sotsji (2014). Maar komend weekeinde in Harbin zijn de verwachtingen van de thuisrijders niet hoog. „De besten rijden niet”, stelt de nieuwe bondscoach. „Kwestie van een ondoorzichtig selectiesysteem. Je hebt hier een enorme onderlinge strijd tussen de verschillende provincies. Dat gaat over politieke belangen, de verdeling van geld. Het is water en vuur.”

Kan een Nederlandse coach dat veranderen? „Ze willen zelf ook breken met die gewoonte. In mijn team zitten nu de beste neo’s en junioren van China bij elkaar, met als enige doel om straks internationaal te winnen.” Ook qua trainingsaanpak voert Kolder direct rigoureuze veranderingen door. „Ze trainden heel veel, maar deden alles in het ‘grijze gebied’, nooit echt rustig en nooit echt intensief. Bij een fietstest haalden ze niet het niveau van de warming-up in Nederland. Ze zijn sterk maar niet explosief. Na een paar weken zie ik al verbetering, ook op de langere afstanden.” Namen? „Kahanbai Alemasi reed al 1.46 op de 1.500 meter.”

Snel geaccepteerd

Kolder voelt zich door de Chinezen snel geaccepteerd. „Als buitenlandse coach sta je op een voetstuk.” Niet altijd prettig. „Dan willen ze je spullen dragen, stappen ze uit de lift of gaan ze in de houding staan. Daar heb ik moeite mee, dat ben ik niet gewend. Al moet je dat dan weer niet en plein public tegen ze zeggen. Discussiëren in het openbaar vinden ze niet leuk. Maar in mijn appartement, met een wijntje erbij, kun je het wel over dingen hebben.” Met zijn drie Chinese assistenten plus tolk verloopt de communicatie in de ploeg vlot. „Zeker de helft van de schaatsers spreekt genoeg Engels.”

In blokken van een paar weken zal Kolder de komende jaren regelmatig de slordige 10.000 kilometer pendelen tussen Groningen en Changchun. De opdracht is duidelijk: schaatssucces in Beijing 2022. „De Chinezen zien ook wel dat je in weinig andere sporten zo veel medailles kunt winnen. In Sotsji hadden ze goud met Zhang Hong, maar dan blijven er nog 35 medailles over. China moet het beste land worden. De Zomerspelen van Beijing [in 2008] hebben veel gebracht. Vreugde in het land, veel meer Chinezen die Engels spreken. Zo willen ze het straks met de Winterspelen ook.”