Vooral realiteitszin in Nederlandse politieke reacties op Trump

Benadrukt wordt dat Nederland en Amerika sterke bondgenoten zijn en belangrijke handelspartners.

Deelnemers aan het All American Breakfast kijken in de Stadsschouwburg naar de toespraak van Donald Trump. Foto Remko de Waal / ANP

In de Nederlandse politiek wordt in het algemeen met weinig enthousiasme gereageerd op de verkiezingswinst van Donald Trump. In de reacties overheerst echter van links tot rechts de realiteitszin: Amerika is een belangrijke bondgenoot en handelspartner waarmee samengewerkt moet worden. Dit zijn de belangrijkste reacties op een rij.

Mark Rutte (premier, VVD)

“Ik wens hem van harte geluk met zijn uitverkiezing. Als bondgenoten en gelijkgezinde partners werken Nederland en de Verenigde Staten nauw samen aan een veilige en welvarende wereld. Ik ga ervan uit dat de nieuwe Amerikaanse regering op basis van de gedeelde waarden en uitgangspunten de samenwerking met Nederland en de rest van de wereld zal voortzetten, in lijn met de sterke Amerikaanse traditie.”

Lodewijk Asscher (vicepremier, PvdA)

De minister van Sociale Zaken noemt het “heel heftig” dat een kandidaat tot president is gekozen die zich zo extreem heeft uitgelaten over bevolkingsgroepen”. De uitkomst is volgens hem een gevolg van de reactie van velen op globalisering. “Het idee: ik word vernederd, weggezet. Het verhaal van de deplorables. Zo ervaren mensen dat en als je dat negeert, voelen mensen zich bijna gedwongen om aan zo’n noodrem te trekken.” Asscher zegt er ook een les uit te trekken:

“Het is heel verkeerd om kiezers weg te zetten en mensen zonder kansen achter te laten en de sociale ongelijkheid te laten toenemen. Kennis, macht en inkomen moet je delen. Dat was al de analyse die ik voelde, het is nu heel heftig zichtbaar geworden.”

Bert Koenders (Buitenlandse Zaken, PvdA)

“We zullen hem beoordelen op zijn daden.” Koenders maakt zich wel zorgen om uitlatingen van Trump “die haaks staan op hoe wij onze samenleving en wereldorde graag zien”. Nederland heeft Amerika hard nodig, zegt Koenders ook.

“We staan voor mondiale uitdagingen als klimaatverandering en terrorismebestrijding en moeten ook gezamenlijk de crises in de ring van instabiliteit rondom Europa aanpakken. Samenwerking met de VS is ook essentieel voor onze welvaart, omdat onze economische verwevenheid aanzienlijk is.”

Geert Wilders (PVV)

PVV-voorman Wilders reageerde op Twitter op de uitverkiezing van Trump:

Twitter avatar geertwilderspvv Geert Wilders GEFELICITEERD @realDonaldTrump !!

Een historische overwinning! Een revolutie!

Ook wij zullen ons land teruggeven… https://t.co/jAtsmoBOfl

Emile Roemer (SP)

“De heersende politieke elite heeft een enorme dreun gekregen in Amerika. Ze hebben er een knetterrechtse president voor teruggekregen, dus de verschillen tussen arm en rijk in Amerika zullen waarschijnlijk wel groter worden. Je zult met hem moeten samenwerken. Hij heeft in de campagne van alles geroepen, maar ik hoop dat hij met zijn adviseurs bij zinnen komt en die rare fratsen nu weglaat.”

Diederik Samsom (PvdA)

“Trump heeft in de campagne niet de indruk gewekt dat hij bezig is de wereld veiliger te maken. Eerder het omgekeerde. Hij zal nu heel snel moeten aangeven wat hij nu echt wil. Daar zullen Nederland en Europa ook snel duidelijkheid over moeten vragen.”

Sybrand Buma (CDA)

“De democratie heeft zijn werk gedaan. We moeten nu kijken hoe Donald Trump zich als president zal ontwikkelen. Voor ons is Amerika een heel belangrijk land. De zorgen van Amerikaanse kiezers zien we ook in Europa, in Nederland.”

Alexander Pechtold (D66)

“Het is een vreselijke conclusie, maar de boodschap van verdeeldheid wint vandaag. Een man die vanaf dag één in zijn campagne gehandicapten, vrouwen, latino’s en allerlei andere mensen beledigt, wint vandaag. Dit is erg, erg slecht nieuws voor Nederland en Europa. [...] Ook economisch is dit een grote tegenslag. Op de korte termijn omdat de onzekerheid in de wereld toeneemt, op lange termijn omdat Trump zich nadrukkelijk keert tegen vrijhandel en dat gaat zeer tegen de belangen van Nederland Exportland in.”

Jesse Klaver (GroenLinks)

“Dit is een nieuwe realiteit. De kiezers hebben hem een hele grote verantwoordelijkheid gegeven. Ik hoop dat hij die verantwoordelijkheid kan dragen. Ik maak me zorgen om wat er gaat gebeuren, maar de apocalyps is nog niet aanstaande. We zijn er zelf bij.”

Kees van der Staaij (SGP)

“Grote verantwoordelijkheid op schouders nieuwe president Trump. Wijsheid toegebeden! Hopelijk goed nieuws voor Israël, pro-life, pro family. Keuze voor Trump betekent druk op EU om eigen defensie op orde te brengen en minder te rekenen op grote broer VS.”

Gert-Jan Segers (ChristenUnie)

“Zijn grootste opgave is om de mede door hemzelf gecreëerde bittere tegenstellingen in eigen land weer te overbruggen. Als een van Amerika’s bondgenoten zal Nederland ook met deze president moeten blijven samenwerken om op te komen voor onze eigen vrijheid en die van zoveel anderen in de wereld die hun hoop op de westerse wereld hebben gevestigd.”