Klimaat

Trump of Clinton, een verschil van 3,4 gigaton kooldioxide

Donald Trump gelooft niet dat klimaatverandering een serieus probleem is. Dat kan gevolgen hebben voor de onderhandelingen over reductie van broeikasgassen en de strijd tegen de opwarming van de aarde.

Huilende milieuactivisten bij de klimaattop in Marrakesh, na de overwinning van Donald Trump Foto AP

Op de grote klimaatconferentie die op dit moment wordt gehouden in Marrakesh vraagt iedereen zich af hoe het nu verder moet. De man die in januari het Witte Huis zal betreden, en daarmee de leider wordt van wat na China het meest vervuilende land ter wereld is, heeft al eens gezegd dat hij het klimaatakkoord van Parijs afwijst en wil heronderhandelen.

Dat laatste lijkt uitgesloten. En dat eerste zou wel kunnen, maar is niet eenvoudig. Want de rest van de wereld was zo bang voor een presidentschap van Donald Trump dat ze er nog net op tijd voor hebben gezorgd dat het klimaatakkoord al officieel in werking is getreden. En daarin is vastgelegd dat een land er pas over drie jaar van af kan. En na die aankondiging duurt het dan nog een jaar voor die terugtrekking een feit is.

Maakt dat voor Trump iets uit? Als hij het klimaatakkoord aan zijn laars wil lappen, kan niemand hem tegenhouden. Een van de zwakheden van het Parijse akkoord is dat er niets dwingends is vastgelegd over wat individuele landen moeten doen om hun uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Er liggen alleen beloftes, die op juist verzoek van de Verenigde Staten bewust buiten het akkoord zelf zijn gehouden. Voor president Obama was dat noodzakelijk, omdat hij het akkoord anders aan het door Republikeinen gedomineerde Congres had moeten voorleggen.

Een Chinees complot

Trump heeft op zijn website een bescheiden ‘America first energy plan’ geformuleerd. Daarin staat dat hij ‘schone lucht en schoon water’ wil beschermen, maar geen woord over klimaatverandering. Een van de weinige opmerkingen die Trump daarover heeft gemaakt is in een tweet waarin hij de opwarming een Chinees complot noemt om Amerikaanse banen te stelen. Hij  heeft de directeur van het Competitive Enterprise Institute, Myron Ebell, aangewezen als de man die het milieuagentschap EPA gaat hervormen. Ebell vindt klimaatverandering „niets om je zorgen over te maken”.

In zijn energieplan bepleit Trump dat alle nog niet opgepompte schalieolie en gasreserves ‘ter waarde van 50.000 miljard dollar’ aangesproken moeten worden, net als de nog voor honderden jaren aanwezige reserves aan ‘schone kolen’. Verder wil Trump een einde maken aan het door Obama ingestelde moratorium op de winning van steenkool op federaal land en hij wil ook overal voor de kust naar olie laten boren. Door alle beschikbare fossiele brandstoffen te gebruiken, moeten  de VS energie-onafhankelijk worden.

Trump kan misschien de Amerikaanse bodem vrijgeven voor een ongebreidelde speurtocht naar fossiele brandstoffen. Maar betekent dat ook dat die daadwerkelijk gewonnen gaan worden? Er is op dit moment wereldwijd geen tekort aan olie en gas. De prijs is laag. En het is kostbaar om de olie uit het schaliegesteente te persen. Tegelijkertijd daalt de prijs van duurzame energie snel, waardoor die soms al concurrerend is met die van olie en kolen.

De reactie in Marrakesh van het Europese Climate Action Network, waarin een groot aantal milieugroepen samenwerken, op de verkiezing van Trump is veelzeggend: het is teleurstellend dat de volgende Amerikaanse president nog niet beseft dat de wereld bezig is een einde te maken aan het gebruik van fossiele brandstoffen. De kans bestaat dat de VS de boot missen op de weg naar een duurzame toekomst.

Maakt het dan niets uit wie er in het Witte Huis zit? Zeker wel. Trump wil af van klimaatbeleid dat kolencentrales, industrie en transport aan banden legt. En hij voelt niets voor het stimuleren van wind- en zonne-energie. Clinton wilde juist inzetten op zonne-energie voor alle Amerikaanse huishoudens, pleitte voor forse energiebesparing en een vermindering van de Amerikaanse olieconsumptie met 30 procent tot 2025. Lux Research, een bedrijf dat adviseert over innovatie, becijferde dat dat in de komende acht jaar 3,4 miljard ton kooldioxide kan schelen.

 

Blogger

Paul Luttikhuis

Buitenlandredacteur Paul Luttikhuis volgt op dit blog nieuws over klimaatverandering. Hij schrijft over sociale en economische gevolgen, over manieren waarop landen zich daarop voorbereiden, over nieuwe wetenschappelijke inzichten en over de onderhandelingen na ‘Parijs’. Regelmatig zullen gastauteurs hun licht laten schijnen op deze thema’s.