Ophef over vliegreizen koning bij staatsbezoek

Staatsbezoek Australië

De koning had niet met Emirates mogen vliegen, vinden vliegers. En dat het lege regeringsvliegtuig werd overgevlogen, valt ook slecht.

Foto Lex van Lieshout / ANP

Het vliegvervoer tijdens het staatsbezoek van koning Willem-Alexander en koningin Máxima aan Australië en Nieuw Zeeland blijft de gemoederen bezighouden. De Vereniging Nederlandse Verkeersvliegers (VNV) heeft „boos en teleurgesteld” gereageerd op de keuze van het koningspaar om met luchtvaartmaatschappij Emirates naar Australië te vliegen. „Het gaat hier om een zwaar gesubsidieerde concurrent van KLM, die onze luchtvaartmaatschappij aan het kapotmaken is”, aldus Steven Verhagen, voorzitter van de vakbond van verkeersvliegers. „We vinden het heel vreemd dat onze koning voor de vijand van de KLM kiest.” Koning Willem-Alexander zei woensdag bij het slot van het staatsbezoek aan Nieuw-Zeeland dat de keuze was gemaakt omdat de reis met Emirates sneller en goedkoper was.

De Rijksvoorlichtingsdienst maakte nieuwe details bekend over het gebruik van regeringstoestel KBX tijdens het staatsbezoek. Dat is leeg overgevlogen naar Australië, wat minstens een kwart miljoen euro kostte. SP, D66 en GroenLinks hebben over deze „mogelijke geldverspilling en onnodige milieuvervuiling” Kamervragen gesteld.

Maandag werd bekend dat gastland Australië Nederland een vliegtuig had aangeboden waarmee de koning en zijn gevolg gratis vervoerd konden worden tijdens het staatsbezoek. Daarmee was het overvliegen van het regeringstoestel achteraf wellicht onnodig. Maar nadat het aanbod bekend was geworden, schreef de Rijksvoorlichtingsdienst dat zelfs in combinatie met dit aanbod aanvullende huur van vliegtuigen nodig zou zijn geweest, onder meer vanwege de vele tussenstops en alle bagage. De huur was vergelijkbaar met de kosten van het overvliegen van het regeringstoestel, zei de RVD. Ook speelde de „de uitstraling” van de KBX een rol.

‘Geen relatie met het vliegbrevet’

Dinsdag liet de RVD op vragen van NRC weten dat de koning het toestel tijdens het staatsbezoek zelf heeft bestuurd. Het gaat om „drie van de zeven verplaatsingen”, aldus de RVD. De vlieguren die hij zo maakte, kunnen worden ingezet voor het behoud van zijn vliegbrevet, waaraan de koning hecht.

Om voldoende vlieguren te noteren, bestuurt Willem-Alexander een aantal keren per jaar een KLM Cityhopper. De vlieguren die tijdens het staatsbezoek werden gemaakt hebben echter „geen relatie met het vliegbrevet van de Koning”, aldus de RVD. „Uiteraard is er geen sprake van dat het kabinet het regeringstoestel naar Australië en Nieuw Zeeland laat vliegen om wie dan ook vlieguren te laten maken”, zegt een woordvoerder. De RVD wijst er verder op dat de kosten van het overvliegen van het regeringstoestel binnen het beschikbare budget vallen.