Moskou voorzichtig optimistisch over Trump

De Russische regering toonde zich verheugd over de overwinning van Trump. Maar de nieuwe Amerikaanse president is ook voor Moskou onbekend terrein. „Trump zal hoe dan ook president zijn van zijn eigen land.”

Foto AP

Applaus in het Russische parlement op dinsdagochtend, nadat de uitslag van de Amerikaanse presidentsverkiezingen bekend is gemaakt. „Een seconde geleden is Trump begonnen aan zijn rede als gekozen president van de Verenigde Staten van Amerika”, zo meldde Doemalid Vjatsjeslav Nikonov opgetogen. „Ik feliciteer u daarmee!” De ultra-conservatieve leider Vladimir Zjirinovski organiseerde spontaan een feestje om Trumps overwinning te vieren, zo meldde de Russische nieuwssite RBK.

De Russische politiek had niet veel hoop op een overwinning van Trump. De tv-journaals (die worden gecontroleerd door het Kremlin) waren gisteren nog druk bezig een negatief beeld te schetsen van de Amerikaanse stembusgang. Na deze campagne (‘de smerigste uit de Amerikaanse geschiedenis’) zou het een zwaar gehavende president zijn die het Witte Huis betrekt, zo meldden de Russische correspondenten vanuit Washington en New York.

Constructieve dialoog

Toen het in de vroege dinsdagochtend duidelijk werd dat Trump de overwinning niet meer kon ontgaan, reageerden Russische politici verheugd, maar ook nog voorzichtig. „Ik wil heel graag geloven dat met een nieuwe Amerikaanse president een meer constructieve dialoog tussen Rusland en de VS mogelijk is”, zei Doema-voorzitter Vjatsjeslav Volodin.

Daar klonk nog enig voorbehoud in door. Hoewel het Clinton-kamp Trump probeerde weg te zetten als een agent van het Kremlin, is de Amerikaanse miljardair ook voor Moskou nog een onbekende factor. Zeker, Trump steeds heeft benadrukt een goede werkrelatie met Rusland te willen, en dat is voor Moskou bemoedigend.

Deel van Poetins toespraak vandaag:

De 45ste president van de VS heeft bovendien een aantal uitspraken gedaan die er op lijken te duiden het Oekraïense conflict en de annexatie van de Krim geen breekpunt worden in zijn beleid ten opzichte van Rusland. In een interview deze zomer zei Trump bijvoorbeeld te geloven dat de meeste bewoners van het schiereiland ‘onder president Poetin’ wilden leven. Het referendum waarmee de Krim zich in 2014 afscheidde van Oekraïne, wordt door de regering-Obama en de internationale gemeenschap niet erkend.

Radicale koerswijziging

Dergelijke citaten hebben in de Russische politiek de hoop gewekt dat met Trump te praten valt over de Amerikaanse sancties tegen Rusland. Tegelijkertijd waarschuwden zowel Russische politici als politicologen voor al te hoge verwachtingen. „Trump zal hoe dan ook president zijn van zijn eigen land”, zei parlementariër Novikov tegen de Russische krant Kommersant.

„Hij zal moeten werken met de zittende macht. Het is daarom nog te vroeg om te hopen op radicale koerswijzigingen in de politiek van het Witte Huis.”

„Trump wordt beschouwd als een man met wie te praten valt”, zo zei Andrej Kolesnikov van het (liberale) onderzoeksinstituut Carnegie tegen nieuwssite RBK. „Maar Trump is ook een man die pijlsnel van mening kan veranderen.”

„Binnen de Amerikaanse elite heeft een negatieve consensus over Rusland postgevat”, zei Nikolaj Zlobin, van het Centrum voor mondiale vraagstukken.

„Ik zie voor de nieuwe Amerikaanse president geen noodzaak om die consensus te doorbreken.”

Maar voor Moskou is het niet alleen belangrijk wat Trump gaat doen – zeker net zo belangrijk is wat de nieuwe Amerikaanse president gaat láten.

Tijdens zijn campagne heeft Trump steeds benadrukt dat de VS geen tijd en geld moeten verspillen aan buitenlandse avonturen. Voor Trump telt alleen het Amerikaanse belang. Tijdens een tv-debat stelde hij plompverloren dat de VS een kleine bondgenoot als Estland alleen te hulp zullen komen als die aan zijn NAVO-verplichtingen heeft voldaan.

Gelukstelegram

Trumps zelfverklaarde non-interventionisme biedt kansen voor Rusland dat snakt naar een grotere rol op het wereldtoneel. In zijn gelukstelegram aan Donald Trump schreef president Vladimir Poetin te rekenen op een „constructieve dialoog”, gebaseerd op „principes van gelijkе rechten, wederzijds respect en werkelijk rekenschap van elkaars standpunten”. Geparafraseerd: als Washington Moskou weer voor vol aanziet, zullen de onderlinge betrekkingen uit de ‘crisis’ kunnen worden gehaald.

Ondertussen proeft Rusland alvast even de Amerikaanse nieren. In de afgelopen weken leidden de Russische bombardementen op de Syrische stad Aleppo tot grote spanningen met Washington. In de week voor de verkiezingen had Moskou een gevechtspauze afgekondigd, officieel om de bevolking de kans te geven zichzelf in veiligheid te brengen. Nu doet Rusland er nog een schepje bovenop. Het net aangekomen Russische eskader in de Middellandse Zee, aangevoerd door vliegdekschip Koeznetsov, zullen vandaag hun eerste aanvallen op Aleppo uitvoeren, zo meldden Russische media.