Hoe groot is de deceptie voor Hillary Clinton?

De verslagenheid in het Democratische kamp is groot, bleek uit de bij vlagen emotionele toespraak die Hillary Clinton woensdag hield in New York.

Hillary Clinton ontvangt applaus, ook van echtgenoot Bill, tijdens haar speech woensdag. Carlos Barria/Reuters

“Donald Trump wordt onze president. We zijn hem verplicht ons open op te stellen en hem een kans te geven om te leiden.” Met die woorden spoorde Hillary Clinton haar aanhang aan zich neer te leggen bij de uitslag.

Een dag na de politieke aardschok gaf Clinton alsnog haar concession speech waarin ze publiekelijk haar verlies erkende. De avond ervoor had ze daar om onduidelijke redenen vanaf gezien – hoogst ongebruikelijk. Het leidde tot kritiek van sommige Republikeinen, die haar verweten een slechte verliezer te zijn. Maar dat bleek niet het geval.

In het New Yorker hotel hield Clinton een bij vlagen emotionele speech, waarin ze benadrukte dat een vreedzame machtsoverdracht is verankerd in de grondwet.

„Ik heb Donald Trump gisteravond gefeliciteerd en hem aangeboden me samen met hem in te zetten voor ons land.”

Clinton gaf geen reden waarom ze niet eerder was verschenen. Maar uit haar toespraak bleek hoe groot de verslagenheid in het Democratische kamp is. Ze heeft jarenlang toegewerkt naar deze verkiezingen. En na een lange, slopende campagne, waarin haar persoonlijke integriteit in twijfel werd getrokken, leek de overwinning nabij.

„Dit is pijnlijk en dat zal het nog lange tijd zijn”, zei Clinton met haar man en dochter aan haar zijde. Ze sprak bij vlagen met trillende stem en veegde tranen uit haar ogen. Vooral toen ze toegaf dat ze niet in staat is geweest om „dat hoogste en hardste glazen plafond te doorbreken”. Ze hield meisjes voor zich niet te laten beperken in hun ambities.

Kijk terug: de toespraak van Clinton. Tekst loopt door na de video

Ondanks haar oproep de zege van Trump te respecteren, klonk er wantrouwen door in haar woorden. Met een impliciete verwijzing naar Trumps retoriek, benadrukte ze dat vrijheid en gelijkheid zijn verankerd in de grondwet voor „mensen van alle rassen en religies, voor mannen en vrouwen, voor migranten, voor LGBT-mensen en mensen met een handicap – voor iedereen”. Ze riep haar aanhangers op deze waarden te verdedigen.

Nog meer vragen over het presidentschap van Trump? Deze roundup wordt regelmatig aangevuld.

Verdeeldheid

Trumps woordvoerder noemde de toespraak van Clinton een „belangrijke stap in het verenigen van ons land”. Maar de enorme verdeeldheid in de VS is niet zomaar verdwenen. Dat werd dinsdagavond nog eens onderstreept tijdens Trumps campagnebijeenkomst, waar zijn aanhangers ‘lock her up’ scandeerden. Het is een verwijzing naar het FBI-onderzoek naar Clintons e-mails en haar privéserver. De FBI concludeerde dat ze weliswaar de wet had overtreden, maar dat er niet genoeg reden was om haar te vervolgen.

Tijdens de campagne beloofde Trump daar alsnog werk van te maken. Maar de verzoenende toon in zijn overwinningsspeech wees daar niet op. Toch wilde Trumps campagnevoorzitter woensdag niet uitsluiten dat er een speciale aanklager wordt aangesteld om Clinton te vervolgen.