Zuid-Koreaanse ‘Raspoetin’ kreeg geld van Samsung

Zuid-Koreaans schandaal De activiteiten van een obscure vriendin brengen niet alleen president Park Geun-hye in opspraak, maar ook grote bedrijven zoals Samsung.

©

Ook de machtige multinationals van Zuid-Korea, de zogeheten chaebols, blijken niet immuun voor het schandaal dat het presidentschap van Park Geun-hye in een diepe crisis heeft gestort.

Dinsdagmorgen deed de Zuid-Koreaanse justitie in alle vroegte een inval bij Samsung. Het elektronicaconcern wordt ervan verdacht een bedrag van 2,8 miljoen euro te hebben geschonken aan een bedrijfje dat in handen was van de omstreden Choi Soon-sil en haar dochter in ruil voor invloed op het presidentiële beleid. Choi geldt als een vertrouweling van president Park.

Samsung, toch al geplaagd door het debacle van zijn exploderende Galaxy Note 7 telefoons, wilde slechts bevestigen dat de berichten over de huiszoeking klopten.

De 60-jarige Choi, die al tientallen jaren een vriendin is van Park, is de centrale figuur in een van de grootste maar ook meest bizarre schandalen in Zuid-Korea van de laatste decennia. Choi kent Park, dochter van toenmalig president Park Chung-hee, al sinds de jaren ’70. In die periode werden eerst Parks moeder en vijf jaar later ook haar vader vermoord. Choi’s vader, leider van een obscure sekte en een goede vriend van Park Chung-hee, ontfermde zich in die moeilijke jaren over Parks dochter. Hij beweerde te kunnen spreken met de geest van Parks moeder. Volgens een uitgelekte email van een verontruste Amerikaanse diplomaat van meer recente datum had de familie Choi „volledige controle over Parks lichaam en geest”.

Veel wijst erop dat Choi Soon-sil een rol speelde in het Blauwe Huis, de ambtswoning van de Zuid-Koreaanse president, die is te vergelijken met die van de mysterieuze Russische monnik Raspoetin aan het tsaristische hof een eeuw geleden. Niet alleen hield Choi de in 2012 als president aangetreden Park, die nooit trouwde, gezelschap, ook bemoeide ze zich op allerlei manieren met staatszaken. Dit hoewel ze geen enkele formele functie vervulde. Vaststaat dat ze politieke redevoeringen van Park redigeerde maar de verdenking is groot dat ze zich ook in economisch beleid, benoemingen en de koers met buurland Noord-Korea mengde. Volgens sommige berichten zouden beiden bovendien hebben deelgenomen aan sjamanistische rituelen. Dit laatste heeft Park ontkend.

Choi beperkte zich niet tot het spirituele. Ze runde ook twee stichtingen en haalde grote bedrijven over daaraan geld te schenken, vermoedelijk in ruil voor haar bemiddeling bij zaken die de bedrijven aan het hart gingen. Zo zou ze in totaal bijna 70 miljoen dollar hebben binnengehengeld. Choi is inmiddels gearresteerd en ook enkele medewerkers van Park zijn aangehouden. De president zelf, wier termijn over iets meer dan een jaar afloopt, wil echter aanblijven.

Corrupte praktijken zijn niets nieuws in Zuid-Korea. Menige vroegere president raakte uit de gratie door bevoordeling van vrienden, familieleden of zichzelf, vaak door nauwe contacten met de chaebols. Maar zo merkwaardig als het onder Park toeging is niet eerder vertoond.

Tijdens haar verkiezingscampagne vier jaar geleden had ze er nog op gehamerd dat zij zich natuurlijk verre zou houden van corrupte praktijken. „Ik heb geen familie waarom ik me moet bekommeren en geen kinderen om een erfenis aan door te geven. U, de bevolking, bent mijn familie en uw geluk is de reden dat ik in de politiek blijf.”

Inmiddels heeft volgens peilingen nog maar vijf procent van de Zuid-Koreanen vertrouwen in haar. Tienduizenden zijn de laatste paar weken al de straat opgegaan om Parks aftreden te eisen.

Park, 64 jaar inmiddels, probeert zich nu wanhopig staande te houden. Ze heeft al een paar keer nederig haar verontschuldigingen aangeboden De oppositie in het parlement mag zelf een kandidaat voor het premierschap uitzoeken, verklaarde ze dinsdag. En die nieuwe premier mag wat haar betreft meer macht uitoefenen dan tot dusverre gebruikelijk was. Hij of zij zou zelfs het kabinet mogen leiden, beloofde ze.