Column

Succes is een keuze

We worden overspoeld met kantoorclichés op ons werk. Worden we daar beter van, vraagt Japke-d. Bouma zich wekelijks af.

japke0

Vroeger, als ik even geen gat meer in mijn carrière zag, keek ik altijd naar mijn lievelingsreclame uit de jaren 90, die van John de manager, voor Cup-a-Soup. Toen instantsoep nog een verantwoord tussendoortje was, toen niemand nog wist wat E-nummers waren en iedereen nog zei: „succes is een keuze”.

„Succes is een keuze”: het was mijn lievelingskantoorcliché. Ik zei het vaak hardop tegen mezelf als ik in de stromende regen met een rokje op de fiets zat, als ik op een overvol treinbalkon stond met vier vouwfietsen tegen mijn schenen, of als mijn baas weer eens stond te schaterlachen als ik om opslag had gevraagd.

Want in de jaren negentig wás succes nog een keuze. Toen prutste je wat in je garage in Silicon Valley en had je binnen vijf jaar een miljardenbedrijf. Tegenwoordig kan dat niet meer. Want er is al zoveel keuzestress, daar kan „succes is een keuze” echt niet meer bij.

De reclame van Cup-a-Soup met John de manager. Tekst gaat verder onder de video.

Tegenwoordig is succes een zoektocht, „een werkwoord”, een stappenplan. Van „dromen naar denken naar durven naar doen” of van „signaleren naar realiseren naar actie”. Wil je succes, dan moet je „impulsen in de hand houden, emoties reguleren, optimistisch zijn, in staat zijn oorzaak en gevolg te analyseren, vertrouwen hebben dat iets je uiteindelijk gaat lukken en het vermogen hebben contacten te leggen met anderen” , zo las ik ergens – doodmoe word je ervan.

En dan is succes ook nog eens stomvervelend geworden. Want had je vroeger succes als je een Porsche had, veel voor je werk naar New York moest en je de euries met bakken naar binnen harkte, tegenwoordig ben je dan juist een loser die zichzelf voorbij loopt, moet je je voortdurend blijven afvragen „of dit nog wel is wat ik wil”, „moet je van de bank komen, in je kracht en mindful zijn” én empathisch voor je collega’s. En dan moet je óók nog je kinderen goed opvoeden, gezond eten, genoeg sporten, stoppen met roken en matig drinken. Succes? Daar is echt geen reet meer aan.

161109_Japke_Succes

Ik heb dan ook besloten dat ik niet meer voor succes ga kiezen, sterker nog, ik heb ervoor gekozen zo onsuccesvol mogelijk te zijn en ik moet zeggen, ik blijk er enorm veel talent voor te hebben. Ik zeg af en toe wat stoms in de vergadering, ik verpruts mijn PowerPoints, ik neem drie dagen ouderschapsverlof per week op en ik misdraag me op de vrijmibo – alles om niet in talentenklasjes te komen, geen Scrum Master te worden of die vreselijke promotie te maken. Ik heb me nog nooit zo goed gevoeld.

Zó goed zelfs, dat mensen me steeds vaker vragen hoe ik het toch allemaal doe, die briljante columns, al die bestsellers, die ‘wie-doet-me-wat-houding’, dat geweldige kind van me en mijn twee in topconditie verkerende katten. Ik word zelfs al gevraagd voor congressen en seminars om het uit te komen leggen en er is al een enorme wachtlijst ontstaan van mensen die ook allemaal in een afgeragde, rode Toyota uit 1995 willen rijden – net als ik.

Dus om heel eerlijk te zijn ben ik bang dat het alweer tijd wordt voor een disruptieve paradigmashift en denk ik erover om maar weer gewoon ouderwets voor succes te gaan kiezen, net als Donald Trump. Want natuurlijk is succes een keuze. Maar als je niet oppast, maak je zo de verkeerde.

Meer #kantoorclichés op Twitter via @Japked