Bedreigd omdat hij homoseksueel is, maar hij blijft scheidsrechter

Interview Een jonge scheidsrechter in het Spaanse amateurvoetbal werd na zijn coming-out bedreigd en beledigd. Hij gaat de strijd aan. „Waarom verschuilen we ons?”

Foto Fernando Ruso

In de catacomben van Camp Nou staat Jesús Tomillero Benavente opeens oog in oog met Andrès Iniesta. De stervoetballer van FC Barcelona spreekt troostende woorden tegen de jonge homoseksuele scheidsrechter. „Iniesta stelde dat ik mijn strijd gewoon door moest zetten. Mijn dromen moest blijven najagen. Gewoon moest blijven proberen op het allerhoogste niveau te fluiten. Prachtig om van hem te horen”, zegt Tomillero een uurtje na het competitieduel tussen Barcelona en Granada. „Pff, dat Iniesta zoiets tegen me zegt. Dat is veel waard.”

Tomillero (21) is eind vorige maand als speciale gast aanwezig bij de kampioen van Spanje. Hij bekijkt de wedstrijd vanuit de presidentiële box en gaat in de rust op de foto met voorzitter Josep Maria Bartomeu. Hiermee wil de Catalaanse grootmacht een signaal afgeven. Al gebeurt de kleine ceremonie wel nadrukkelijk buiten het zicht van het grote publiek. „Dat FC Barcelona dit doet is echt al heel wat”, legt Tomillero uit. „De acceptatie van homo’s in het voetbal zal met hele kleine stapjes gaan. Dat is niet anders.”

Lees het interview met Karin Blankenstein, die strijdt voor homoacceptatie in de sport. ‘Ik wil niemand uit de kast halen’

De scheidsrechter zelf zet dit jaar reuzenstappen. Zijn leven neemt onverwachts een volledig nieuwe wending als hij via Facebook samen met zijn vriend uit de kast komt. Tomillero zet vol trots in zijn biografie op Twitter de eerste scheidsrechter in Spanje te zijn die openlijk homoseksueel is. Maar niet iedereen in de conservatieve Spaanse voetbalwereld, waar homoseksualiteit nog echt een taboe is, is daarvan gediend.

Als Tomillero op 26 maart een wedstrijd tussen vijftienjarigen in zijn geboorteplaats La Línea fluit, wordt hij meerderde malen uitgemaakt voor „schijthomo”. De woorden geselen hem. Tomillero legt de wedstrijd even stil en probeert zijn belager weg te sturen. Hij wil dat de politie erbij wordt gehaald. Maar bijval krijgt de jonge arbiter niet. Na afloop gooiden drie spelers met stenen naar de ramen van zijn kleedkamer. „Ik heb gehuild. Ik voelde me zó machteloos”, legt hij later in La Línea uit. „Toen ik thuiskwam heb ik mijn hele verhaal op Facebook gezet. Ik wilde ermee stoppen.”

Onvoorwaardelijke liefde

Het verhaal van Tomillero vindt buiten het Zuid-Spaanse stadje al snel weerklank. „Toen ik drie jaar oud was werd mijn vader vermoord. Mijn moeder bracht mij samen met mijn broer naar een tehuis. Later groeide ik bij mijn tante met mijn neefjes en nichtjes op. Onvoorwaardelijke liefde heb ik nooit gevoeld. Totdat ik mijn huidige vriend ontmoette. Hij is alles voor me. Met hem ga ik dit jaar trouwen”, vertelt Tomillero. „Daarnaast ben ik altijd gek van fluiten geweest. Dat doe ik sinds mijn elfde. Maar als scheidsrechter proberen ze mijn geluk af te pakken.”

Tomillero staat er in Spanje als de enige openlijk homoseksuele scheidsrechter alleen voor. Hij krijgt wel veel anonieme steunbetuigingen uit het hele land. „Zo kreeg ik zelfs berichten van een homoseksuele scheidsrechter die in de Primera División fluit. Waarom verschuilt die man zich? En vele anderen doen dat in het voetbal ook nog steeds. Hoe meer mensen voor hun geaardheid uitkomen, hoe sneller barricades worden afgebroken.”

Als Tomillero in september vol goede moed aan het nieuwe seizoen begint, gaat het direct weer mis als hij een strafschop geeft. Op het veld van amateurclub Atlético Zabal de La Línea scheldt een ouder van CD La Salle hem tijdens een jeugdwedstrijd meerdere keren uit. Tomillero stuurt de man – die nota bene zelf ook scheidsrechter blijkt te zijn – van het terrein. Dit keer komt de politie wel in actie. De ouder moet een verklaring afleggen. Wederom komt Tomillero in het lokale nieuws. Als zijn Twitteraccount daarna volstroomt met bedreigingen, krijgt het incident een hele andere lading. ‘Homoseksuele Spaanse scheidsrechter met dood bedreigd’, luidt de kop in verschillende internationale media.

Wereldnieuws

Tomillero is opeens wereldnieuws. Een scheidsrechter met bescherming van de politie. Van The Washington Times tot de BBC en van El País tot NRC wordt er over hem geschreven. Tomillero staat er opeens niet meer alleen voor. Zijn podium wordt steeds een beetje groter. Hij laat zich door niets en niemand meer het zwijgen opleggen. Tomillero heeft al een organisatie opgericht. „Natuurlijk heb ik wel eens gedacht: ‘Wat heb je jezelf op de hals gehaald?’ Maar toch heb ik er geen spijt van. Ik val toevallig op mannen. Dat maakt mij toch niet tot een slecht persoon? Toch respecteren sommige mensen dat niet. Dáár zal ik tegen blijven strijden. Al moet ik daarvoor naar China.”

Er is nog een lange weg te gaan wil Tomillero voordat hij voetballers als Iniesta mag fluiten. Hij is nu één niveau onder de derde divisie B actief, bij de amateurs. Volgens een woordvoerder van de vakbond voor scheidsrechters, die uit angst voor represailles anoniem wil blijven, is zijn missie volstrekt kansloos. Tomillero haalt er zijn schouders over op. „Ik laat me mijn droom door niemand afnemen. Ik ben heel blij met de steun van Iniesta. Hij is een voorbeeld voor vele anderen.”