Voetballen tegen de ontheemden

Europa League

Door het conflict in Oekraïne speelt Zorja Loegansk zijn duels 900 kilometer verderop in Odessa, waar het donderdag 1-1 werd tegen Feyenoord.

Coach Foto Valentin Ogirenko / Reuters

Zorja Loegansk, opgericht in 1923 als voetbalploeg van de stoomtreinfabriek Voroshilovgrad Locomotive. Geworteld in het diepe oosten van Oekraïne, dicht tegen de Russische grens. En nu al ruim twee jaar ontheemd als gevolg van het gewapende conflict tussen de Oekraïense regering en de pro-Russische separatisten.

Logistiek is het een gecompliceerd verhaal voor de club, een echt huis hebben ze momenteel niet. In de zomer van 2014 verhuisde Zorja – gedwongen door de oorlog – naar de stad Zaporizja, een kleine vierhonderd kilometer ten westen van Loegansk, ver van de frontlinie. Daar speelt het de thuisduels in de Oekraïense competitie. Voor Europese thuiswedstrijden wijkt de ploeg uit naar havenstad Odessa waar een nieuw stadion ligt met een capaciteit van 34.000, tegenover 12.000 in Zaporizja.

Zo ontving Zorja donderdagavond Feyenoord in Odessa, aan de Zwarte Zee, negenhonderd kilometer van Loegansk. Ambiance: beperkt, in het halfvolle stadion, alleen de vijfhonderd meegereisde Feyenoord-supporters zorgden voor wat sfeer.

Het werd 1-1 door goals van Feyenoord-spits Nicolai Jørgensen en Zorja-verdediger Rafael Forster, die alert reageerde nadat zijn strafschop eerst werd gekeerd. Feyenoord speelde vanaf het eind van de eerste helft met tien man na – een discutabele – tweede gele kaart voor hands van verdediger Eric Botteghin, waarvoor de strafschop werd gegeven.

Zorja Loegansk debuteert dit seizoen in de groepsfase van de Europa League, het is het lelijke eendje in een poule met Manchester United, Fenerbahçe en Feyenoord. Het speelt een bijrol – met twee punten uit vier wedstrijden – in de wereld van Mourinho, Zlatan, Van Persie, Advocaat en Kuijt.

Het eigen stadion in provinciestad Loegansk raakte in 2014 onbespeelbaar door zware beschietingen, een inslag sloeg een krater in het veld en delen van de tribune zijn beschadigd. In de Daily Mail vertelde clubwoordvoerder Pavlo Popenko dat hij artillerievuur hoorde in de buitenwijken op de dag van zijn bruiloft, 21 mei 2014. „Toen we op huwelijksreis gingen vertelden vrienden dat de gevechten waren begonnen in de stad. Toen we terugkwamen was het oorlog.”

Situatie in Loegansk nog lang niet genoeg

Kort daarna vertrok Zorja. De club hoopte dat de verhuizing naar Zaporizja, in juni 2014, tijdelijk zou zijn. Maar de situatie in Loegansk is nog niet veilig genoeg voor een terugkeer. De club huurt appartementen in Zaporizja voor spelers en hun familie, en medewerkers van de club.

Zo’n dertig supporters uit Loegansk maken de vijf uur durende rit voor thuisduels, daarnaast bezoeken zo’n 1.500 locals uit Zaporizja de duels. Sommige spelers vertrokken bij Zorja – dat tweede staat in de Oekraïense competitie – uit angst voor hun veiligheid en die van hun gezin.

De Wit-Russische middenvelder Mikhail Sivakov werd vorig jaar zomer aangetrokken door Zorja. Hij is vader van een paar maanden oude zoon. „De coach zei dat ik kon komen, het was volgens hem niet gevaarlijk voor mijn gezin.”

Hij is nog nooit in het eigen stadion van Zorja in Loegansk geweest en bezocht de stad niet eerder, vertelde hij onlangs in het Feyenoord Magazine. „Ik zou er graag eens naartoe gaan.”

De Europa League is voor de club een hoogtepunt. Bij de derde poging slaagde Zorja de groepsfase te bereiken, in 2014 strandde de club in de laatste kwalificatieronde tegen Feyenoord door een goal van Elvis Manu in blessuretijd.

Zorja hoopt op een terugkeer, maar Loegansk staat nog onder controle van separatisten die worden aangestuurd vanuit Moskou. Sivakov: „Niemand weet hoe lang het gaat duren.”