Theo

De vrienden van Theo zijn er niet. Die zijn hier nooit, althans niet op 2 november om zijn dood te herdenken. Wie er wel zijn: ongeveer tien mensen die heel graag met Theo van Gogh bevriend zouden zijn geweest omdat ze hem voor een groot denker houden, voor een vrijheidsstrijder, een eenling net als zij, een onbegrepene in de tentakels van de moderniteit. De aanhangers die in het Oosterpark bijeenkomen onder petten en slappe hoeden, met verwaaide briefjes en geplastificeerde foto’s van Theo voorzien van reeksen uitroeptekens, die gun je het beste. Aardige mensen met bezorgde blikken zijn het. Hun kleren zijn vaal en oud en zelf zijn ze ook niet zo piep meer.

Geen BN’er te bekennen, en nu begint het ook nog te regenen. Maar de aanhangers, aanbidders bijna, die zijn er, net als vorig jaar, bij het standbeeld De Schreeuw in het Oosterpark. „Het worden er steeds minder”, zegt iemand. Vlakbij, op de plaats delict in de Linnaeusstraat, liggen drie armzalige hoopjes bloemen tussen enorme rood-witte hekken: er was op meer gerekend.

De mensen in het park bij De Schreeuw hadden mogelijk iets meer van het leven verwacht. Ondoenlijk om samen te vatten wat ze allemaal beweren. Hun speeches waaien met de gele blaadjes langs de bomen en landen ergens in het natte gras, door haast niemand gehoord, getergd, miskend, je bent geneigd te zeggen: doelloos. In Theo’s gedachtengoed komen de moslims er niet best af, dat spreekt, maar twaalf jaar na de moord zijn het ook de media die het moeten ontgelden. De tijdgeest kruipt overal in, ook in herdenkingen, of misschien wel juist. De media, zegt een vrouw die Alexandra heet, ze is actief bij een website aangaande buitenaards leven, zijn verantwoordelijk voor een gebrek aan saamhorigheid, voor de spanningen die vooraf gingen aan De Schoten, Het Mes, Het Briefje.

Met meer evenwicht en begrip in de ‘mainstreammedia’ zou Theo nog hebben geleefd, dat staat vast.

Nu niet gaan tegenwerpen dat Theo juist behoorlijk dikke maatjes was met de media, of dat de agressieve moslims ook al de media de schuld van alles geven, want dan snap je het niet. Je moet alles ruim zien. Dan doorgrond je de complotten, het samenspannen van de Hoge Heren in politiek en media, de rol van de veiligheidsdiensten waar ook, als je je ogen maar wijd genoeg openzet, echt heel wijd, Van Goghs vriend Theodor Holman bij was aangesloten.

Theo wist te veel, zie je dat niet?

Het clubje onbegrepenen bij De Schreeuw ziet het. Deze mensen hebben er oog voor. Zij weten waarom ze met zo weinigen zijn bij de herdenking. De media besteedden er expres geen aandacht aan. Facebook paste censuur toe op aankondigingen. „Theo werd vermoord door de linkse kerk, onder het motto, opgeruimd staat netjes”, klinkt het. Een man met een baard en berenmuts knikt. „De bevolking wordt tegen mekaar uitgespeeld.” Zo is dat. Maar Theo’s laatste volgelingen staan pal, want iemand moet het doen.