Column

Hillary: Claire Underwood of Tammy Wynette?

De documentaire ‘Hillary Clinton: A Woman on the Edge’ is verplichte kost dezer dagen. Het valt op hoeveel koningsdrama de Clintons al achter de kiezen hebben.

Hillary Clinton in 1992 (‘60 Minutes’).

Wie Hillary Clinton moet spelen in toekomstige speelfilms en series, dat is geen moeilijke vraag. Emma Thompson deed het al eens vrij accuraat in de verfilming van Primary Colors (Mike Nichols, 1998), het nauw verholen portret van de Clintons.

Het bleek geschreven door Joe Klein, een goed geïnformeerde journalist, die samen met een groot deel van de Amerikaanse persadel ook het woord voert in de zeer handzame Franse documentaire Hillary Clinton: A Woman on the Edge (2DOC/VPRO). Alles zit erin, ook al voltooide regisseur William Karel (die ook Bush jr., Kennedy, Sarkozy en Philip Roth portretteerde) de opnamen al deze zomer.

Als je leven en carrière van de presidentskandidaat in vogelvlucht overziet, dan valt vooral op hoeveel koningsdrama de Clintons al achter de kiezen hebben en hoe groot hun bijdrage nu al is aan ons collectief geheugen.

De duiders zijn het eens dat zij de verkiezingscampagne van haar man Bill in 1992 redde, door in een dubbelinterview met 60 Minutes over zijn overspel te zeggen dat ze geen vrouwtje als Tammy Wynette was, die ten koste van alles Stand By Your Man bleef zingen. Maar ze stond wel achter hem, en als het de mensen niet beviel, well heck, dan stemden ze toch gewoon op een ander? Dat soort moed, dat gaf de doorslag.

Tekst gaat verder onder de video

Karel gaat niet zover om te speculeren dat er ook veel van Hillary en Bill zit in Claire en Frank Underwood, het presidentiële paar in de serie House of Cards. Maar wel komt uit het portret als Hillary’s grootste kracht naar voren dat ze niet snel opgeeft en over een heel dikke huid beschikt.

De experts voorspellen al vrij exact hoe smerig de strijd tussen haar en Donald Trump zou gaan worden. Maar ze heeft ruime ervaring in het opvangen van grote hoeveelheden drek, zonder een spier te vertrekken. Die ijzeren vastbeslotenheid om zich te wreken, ook op haar man die erop aandrong dat ze zich als gehate vrouw een beetje op de achtergrond moest houden in de aanloop naar zijn herverkiezing, zou wel eens de doorslag kunnen geven.

Objectief is de film in dat opzicht niet, al wordt er ook veel onaangenaams boven water gehaald. Als de inhoud van de drie speeches die Hillary voor 250.000 dollar per stuk bij Goldman Sachs hield, openbaar zou worden, dan is ze reddeloos verloren, zo wordt beweerd. Ze zou daarin de schuld van de bankencrisis leggen bij de werkende bevolking.

Klein vergelijkt Trump met keizer Caligula, Hillary’s biograaf Carl Bernstein (All the President’s Men) noemt hem een neofascist.

Maar ook wordt de doelgerichtheid en het gebrek aan empathie van zijn tegenstandster vergeleken met de politieke sluwheid van Machiavelli. We zien foto’s van de Clintons op de bruiloft van Donald en Melania, en horen nog eens hoe Hillary verdedigt dat ze zich niet terugtrok uit de voorverkiezing van 2008, toen Barack Obama won. Je weet immers maar nooit, Bobby Kennedy was ook favoriet toen hij werd doodgeschoten.

Verplichte kost dezer dagen, die documentaire.