Commentaar

Wuif DiCaprio’s film niet weg

nrcvindt

Before the Flood heet de film van acteur Leonardo DiCaprio – vóór de zondvloed. Via die titel verwijst hij naar het middenpaneel van de triptiek ‘Tuin der Lusten’ van Jheronimus Bosch. Daar, in een toestand van schitterende wrede frivoliteiten, bevindt de mensheid zich, betoogt hij. En doordat ze willens en wetens het klimaat beïnvloedt schuift ze op naar Bosch’ rechterpaneel: de apocalyps.

Leonardo DiCaprio is een ster. Zijn carrière floreert bij aandacht en admiratie. Een film waarin hij smeekt om aandacht voor de opwarming van de aarde is dan niet vanzelfsprekend. „De mensen geven meteen niet thuis als je erover begint” weet hij. En toch maakte hij Before the Flood. De klimaatwetenschap boekt resultaat. Het is duidelijk dat het niveau van de oceanen stijgt. Het ijs smelt. Opwarming van de aarde is onvermijdelijk. Hoe reduceren we het gebruik van fossiele brandstoffen om het effect voor de wereldbevolking te beheersen? Daar gaat het over in deze film.

Politici en captains of industry van multinationals openden direct het vuur. Belachelijke film. Wat weet zo’n hypocriete Hollywood-prins nou – de opwarming van de aarde heeft niks met de mens te maken, dat kan gewoon een natuurlijke ontwikkeling zijn.

Oud-vicepresident Al Gore overkwam dezelfde hoon, toen hij zijn klimaatfilm An Inconvenient Truth presenteerde. En in de tv-documentaire Michael Moore in Trumpland (deze week op de tv) was dezelfde manier van ‘debatteren’ te zien. Grijpen de critici het woord, dan begint het schelden en vuilspuiten vanuit de gevestigde orde, zeker als die critici ster zijn. Moore, Gore en nu DiCaprio moeten hun werk gedetailleerd kunnen verantwoorden bij critici die hun eigen stellingen staven met het geringste bewijs. Je gooit een sneeuwbal – Hoezo opwarming? Er is sneeuw! Presidentskandidaat Trump rilt – Wat nou climate change!

DiCaprio maakte een activistische film. Melodrama noch retoriek zijn hem vreemd. Dankzij zijn roem kreeg hij autoriteiten voor de camera. Dat kun je wegwuiven, maar waarom zou je? In deze film komen gerespecteerde wetenschappers aan het woord. Geen schreeuwers met grote materiële belangen maar serieuze denkers met theorieën die ze proberen te onderbouwen.

Wat schort aan de film is dat DiCaprio afziet van de kans om zelf rolmodel te zijn. Laat hij die grote auto staan? Ziet hij af van die privévluchten? Hij zou op zijn minst vegetariër kunnen worden.

Wel geven hij en zijn producent Martin Scorsese, tegen de normen van de entertainmentindustrie in, de film weg. Hij komt nog in de bioscoop waar de beelden beter tot hun recht zullen komen. Maar tot 6 november is hij via internet gratis te bekijken. Dat is mooi.