Sektarische kerk ontwijkt belastingen via stichtingen

Noorse broeders

Een sektarisch-christelijke geloofsgemeenschap gebruikt in Nederland goededoelenstichtingen voor financieel gewin.

Het Foto Cornelius Poppe/Scanpix

De sektarische geloofsgemeenschap Noorse broeders ontwijkt de belastingen via goededoelenstichtingen in Nederland. Twee ambtenaren van het ministerie van Financiën en de Belastingdienst zijn hierbij betrokken.

De twee ambtenaren, lid van de Noorse broeders, zaten in het „fiscale adviesteam” van de kerk. Zij werkten mee aan de fiscale constructies. Dat blijkt uit interne documenten en e-mails in bezit van NRC.

Het gaat om een senior medewerker van de auditdienst van het ministerie van Financiën en de coördinator Melddesk Datalekken van de Belastingdienst.

Voor het ontwijken van de belastingen gebruiken de Noorse broeders, die ook bekendstaan als Christelijke Gemeente Nederland (CGN), stichtingen die door de fiscus erkend zijn als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI). De ANBI-status geeft belangrijke fiscale voordelen, zoals vrijstelling van vennootschapsbelasting, giftenaftrek voor donateurs en het doen van belastingvrije uitkeringen.

De broeders zijn erkend als instelling van algemeen nut ondanks hun homofobe denkbeelden. Leider Kåre J. Smith verordonneerde in 2014 nog dat samenwonenden en mensen met een homoseksuele relatie niet welkom zijn. „Het is ook niet gepast om hen als goede vrienden te hebben”, schreef Smith.

De Belastingdienst blijkt een van de ANBI-stichtingen, Hippo Mundo Charity, op het spoor. In een brief uit 2014 kondigt de dienst aan dat de ANBI-status van deze stichting wordt ingetrokken omdat die zich onder meer bezighoudt met verboden „bancaire activiteiten”. De ANBI-status is tot nu toe nog niet ingetrokken.

Voor het terugbetalen van een miljoenenlening aan een Noorse bank zette de kerk een constructie op via een tweede stichting. De lening werd gebruikt voor het opknappen van een vakantie- en conferentieoord van de broeders in Noorwegen. Door de terugbetaling via de ANBI-stichting te laten lopen hoefden de broeders geen belasting af te dragen.

Het geld voor de aflossing kwam van de volgelingen van de kerk – in Nederland zijn dat er tweeduizend. Zij konden de donaties ook weer fiscaal verrekenen. Zo betaalde de fiscus twee keer mee aan het conferentieoord. Uit de mails blijkt dat de twee ambtenaren, bestuursleden van de stichting, wisten dat dit fiscaal dubieus was.

Ook abonnementskosten voor het satellietkanaal van de kerk en het gebruiksrecht van 4.500 euro per jaar voor een bungalow in Noorwegen werden onterecht als „gift voor het zendingswerk” opgevoerd. Daarvoor is weer een andere stichting gebruikt.

De Belastingdienst zegt over individuele zaken geen mededelingen te doen.