Deze Nederlanders werken voor Clinton en Trump

Amerikaanse verkiezingen

Drie Nederlanders hebben een werk- of studiepauze ingelast om zich in te zetten voor de campagnes van Donald Trump en Hillary Clinton. Hun doel: een betere wereld. De bonus: handige trucs leren en interessante contacten opdoen.

Tijdens de campagnes voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen helpen Foto’s Adam Schultz, Michael Davidson

De Amerikaanse presidentsverkiezingen naderen hun ontknoping. Volgens de datajournalisten van de Amerikaanse site FiveThirtyEight is er weinig twijfel over wie gaat winnen: de kans is 86,9 procent dat Hillary Clinton zich straks president van de Verenigde Staten mag noemen.

Maar peilingen kunnen ernaast zitten. Schandalen kunnen aan het licht komen. Op de verkiezingsdag kan het koud zijn, dan blijven veel kiezers misschien wel thuis.

De verkiezingscampagnes van zowel de Democraten als de Republikeinen zijn nog in volle gang. Centraal in vrijwel elke Amerikaanse politieke campagne sinds begin twintigste eeuw staat de ground game: campagne voeren van onderaf, in de wijken. Dat kan de campagnestaf niet alleen.

Honderdduizenden vrijwilligers in alle uithoeken van het land helpen mee. Zij gaan een dag, een week of zelfs maandenlang langs de deuren om kiezers te registeren en de steun voor hun kandidaat te peilen.

Onder hen bevinden zich ook enkele Nederlanders – het is niet bekend hoeveel. Drie van hen vertellen waarom ze zich mengen in het Amerikaanse verkiezingscircus.

Kathelijne Niessen (26): ‘Met Clinton gaat de nalatenschap van Obama niet verloren’

2610ECO_carusaDEF4

Kathelijne Niessen kwam net van de middelbare school toen ze in 2008 naar Chicago vloog om de verkiezingen met Barack Obama van dichtbij mee te maken. „Obama had een magische uitwerking op me. Voor het eerst hoorde ik politieke speeches die me echt raakten. Ik wilde in de buurt zijn.” Ze liep stage bij een immigrantenrechtenorganisatie en deed vrijwilligerswerk voor de Obama-campagne.

Terug in Nederland studeerde Niessen politicologie en Amerikaanse geschiedenis. De Amerikaanse verkiezingen lieten haar niet meer los. Ze wilde terug, besloot ze, dit keer fulltime en voor langere tijd. Ze zocht contact met de organisatie achter de campagne, deed een telefonisch sollicitatiegesprek en mocht komen.

Amerikaanse verkiezingen zijn een circus, zegt Niessen. „ Er gaat veel geld in om en het kan vrij dirty worden: Trump die Clinton aanvalt op de affaires van haar man, bijvoorbeeld. Maar het mechanisme van dichtbij zien, vind ik erg interessant. Nergens wordt zo goed campagne gevoerd als in de VS.”

Je ziet het verschil met Nederland onder meer in hoe Amerikanen omgaan met vrijwilligers, vindt Niessen. „Er is veel aandacht voor ze, omdat zíj op de deuren kloppen om met kiezers te praten.”

Sinds begin september werkt ze op het lokale hoofdkwartier in Denver, Colorado. Vier dagen per week, tot de verkiezingen. Ze zoekt en houdt contact met vrijwilligers van buiten de staat en deelt hen in de juiste regio’s in. Daarnaast werkt ze twee of drie dagen per week ‘in het veld’: dan gaat ze langs de deuren om kiezers te registreren en de steun voor Clinton te peilen.

Niessen krijgt niet betaald, maar verblijft in een gastgezin dat een slaapkamer ter beschikking heeft gesteld voor Clinton-vrijwilligers. Veel van haar collega’s zijn jong, rond de 26. „Jongeren krijgen in Amerikaanse campagnes al snel veel verantwoordelijkheden – te gek.”

Waarom Niessen het doet? Voor Clinton, dat voorop. „Als ik er niet in zou geloven dat zij president moet worden, dat de door Trump aangewakkerde haat een tegengeluid behoeft, zou ik het niet doen. Hillary Clinton is een capabele en getalenteerde vrouw met enorm veel ervaring. Met haar gaat de nalatenschap van Obama niet verloren.”

Ze weet nog niet wat voor werk ze bij terugkomst in Nederland wil doen. Maar de lessen die ze nu leert, zullen haar zeker bijblijven:

„Ik heb gezien hoe je op grote schaal mensen kunt inspireren en bewegen. Ik hoop dat ik die kennis in mijn werk later nog vaak zal gebruiken.”

Lees alles over de verkiezingen in het dossier Amerika 2016 van NRC

Benjamin Asante (22): ‘Principieel sta ik mijlenver van Trump af’

2610ECO_carusaDEF1

Benjamin Asante is net weer terug in Nederland. Hij is een van de talenten die dit jaar meedoen aan de BKB Academie: een eenjarige, parttime cursus campagne voeren. Onderdeel daarvan is een reis naar de Verenigde Staten, waarin de cursisten lezingen krijgen van politici en campagnestrategen, en zelf als vrijwilliger werken.

Begin deze maand ging Asante voor de Democratische partij en de neutrale organisatie You can Vote langs de deuren in North Carolina om kiezers te registreren. Namens de Trump-campagne belde hij mensen om de steun voor de Republikeinse kandidaat te peilen. „Ik ben niet werkzaam in de politiek, maar ik houd mij wel veel bezig met politieke onderwerpen. Zoals intercultureel onderwijs, racisme en waterzekerheid (zorgen dat iedereen toegang heeft tot drinkwater, red.)”,

Politiek is onderdeel van de Amerikaanse cultuur, zegt Asante: „Amerikanen nemen het erg serieus. Politieke partijen mogen álles van hen weten. Ik ervoer dat zelf toen we in een ziekenhuis kiezers registreerden. Velen staken gelijk vol trots van wal over hun politieke voorkeur.”

In de toekomst zou politiek een middel kunnen zijn om van Nederland een land te maken waarin hij zich meer thuis voelt, denkt hij. Daarom wilde hij meer leren over politiek campagnevoeren. „Ik zie dat Nederlanders niet altijd durven te accepteren dat we in een land leven met mensen met diverse achtergronden.”

Asante deed ervaring op bij beide kanten van het politieke spectrum. „Principieel en beleidsmatig sta ik mijlenver af van de Republikeinse partij en van Trump. Hij is megalomaan, een grote seksist, racist, islamofoob en iemand die de samenleving verdeelt en mensen uit elkaar drijft. Ik koos er bewust voor om voor zijn campagne alleen werk te doen dat zich concentreerde op zorgen dat mensen kúnnen stemmen.”

Toch leerde hij er veel. Dat het belangrijk is je politieke tegenstander te begrijpen bijvoorbeeld, en te weten wat de onderliggende gevoelens van diens achterban is.

Asante ambieert een baan als hoogleraar op het gebied van waterzekerheid. Zullen zijn in de VS geleerde lessen en opgedane contacten van pas komen?

„Misschien. Maar dat boeit me niet. Mijn aanmelding voor deze studie en reis was ideologisch en academisch gemotiveerd. Ik wilde begrijpen wat democratie betekent in verschillende landen. Dat wil ik gebruiken om zelf beter na te kunnen denken over of ons democratisch systeem in Nederland goed werkt.”

 

Jori Faber (24): ‘Op de universiteit leer ik theorieën, hier de praktijk’

2610ECO_carusaDEF
Jori Faber, geboren in Almere en op dit moment in Miami aan het werk voor de Clinton-campagne, had al even geproefd van de Nederlandse politiek. Hij behoorde tot een groepje talenten binnen de VVD die de kunst van het campagnevoeren werd bijgebracht, Studio VVD. Hij deed ervaring op in campagnes voor de gemeenteraadsverkiezingen en voor de Tweede Kamer. Maar: „Zoals er in Amerika campagne wordt gevoerd, gebeurt dat nergens.”

Als masterstudent politieke communicatie in Antwerpen solliciteerde hij daarom op een marketingstage voor de Clinton-campagne. Na enige vasthoudendheid van zijn kant (Faber benaderde campagnemedewerkers via LinkedIn omdat hij via de officiële kanalen niets hoorde) mocht hij - op eigen kosten - naar Miami komen. Daar kon hij bij een gastgezin terecht. Hij zou een maand blijven, maar werd gevraagd die periode tot aan de verkiezingsdag te verlengen. „Alle hulp is welkom en ik denk dat ze mijn enthousiasme waarderen. Dat werkt natuurlijk aanstekelijk.”

Faber ontfermt zich over de (gelegenheids)vrijwilligers die zich dagelijks op het campagnekantoor melden. Hij had gelezen over de grassroots-campagne: op lokaal niveau en met lokale vrijwilligers het directe contact met de kiezer zoeken, vrijwilligers die soms voor een of twee maanden hun werk opzij zetten om hun presidentskandidaat te steunen. Faber: „Die campagnestrategie wordt in Nederland nauwelijks gebruikt. Als er al vrijwilligers worden ingezet, mogen ze meestal op een marktplein in een witte jas flyers uitdelen.”  Faber besloot: als ik echt in Amerika iets wil leren, moet ik in het grassroots-team werken.

En zo geschiedde. Als ‘fellow’ committeert hij zich nu voor vijftien tot dertig uur per week aan de campagne, daarnaast wordt hij door een ervaren medewerker twee volle dagen onderwezen over het voeren van campagne.

Faber leeft van het geld dat op zijn bankrekening stond toen hij vertrok. „Het is een dure grap, maar het is zo’n ongelooflijk goede ervaring. Dat mag geld kosten. Ik vind Amerikaanse verkiezingen gewoon razend interessant en mijn master gaat hierover. Op de universiteit leer ik theorieën over het voeren van een campagne. Hier leer ik de praktijk.”

Hij leerde al een aantal nuttige trucjes, zoals dat je kiezers niet alleen een duim omhoog moet geven als ze laten weten op Clinton te zullen stemmen, maar dan gelijk moet vragen of ze zich ook als vrijwilliger willen inzetten.

„Maar los van wat ik hier leer, vind ik het ongelooflijk belangrijk dat Hillary president wordt. Een generatie opgroeiende meisjes ziet dan dat een vrouw president kan worden.”