Column

Zwarte Piet eren is politieke zelfmoord

tomjanmeeus0

Van veel cultureel conservatisme weet je: zo’n vaart loopt dat niet. Mensen die zich achter de laptop tegen vrijhandel keren op de grootste vrijhandelszone ter wereld: het internet. Dat werk. Maar het boeiende aan de doorbraak die RTL maandag forceerde, de beëindiging van Zwarte Piet in ruil voor schoorsteenpiet, lijkt me vooral dat deze van een commercieel bedrijf komt.

Het zegt iets over ons land: blijkbaar zijn ondernemingen nu de culturele voorhoede, en beperken politici en publieke media zich liever tot de rol van trendvolger. Zo groot is de angst om voorop te lopen.

RTL ontwikkelt zich intussen steeds interessanter: het verzet tegen Wilders’ ‘minder minder’-uitspraken in 2014 werd gedragen door een vlammend betoog van Pieter Klein, adjunct-hoofdredacteur van RTL Nieuws.

De ellende van dat Zwarte Piet-‘debat’ is intussen bekend: mensen die de anderen te graag aanvallen. Kijk mij risicoloos moedig doen.

Lees ook deze column van Rosanne Hertzberger: ’n Revolutie in vier jaar

Dus je hoopte dat landelijke politici erbuiten bleven. Maar integratieminister Asscher, die eerder gesprekken met betrokkenen over Piet leidde, sprak maandag steun aan RTL uit. Fout één. Andere prominenten hadden toen een alibi voor een statement, waarbij VVD-fractieleider Zijlstra – fout twee – zich onderscheidde met de vreemdste bocht uit zijn loopbaan: een liberaal (!) die een bedrijf op de vingers tikt. En dan: winkels, gemeenten en media beïnvloeden Zwarte Piet. Landelijk politici zullen er nooit greep op krijgen.

Intussen stapelen de aanwijzingen zich op dat de commercie schade vreest als ze de oude Piet handhaven. Voor alle partijen met cultureel-conservatieve ambities naakt hier dan ook een levensgroot dilemma.

We weten nog niet hoe de Amerikaanse presidentsverkiezingen aflopen, maar het Pew Research Center liet laatst zien wat het effect is van jarenlange Republikeinse scepsis over immigratie.

In 1992 was 84 procent van alle Amerikaanse kiezers blank, nu is dit nog zeventig procent. Democraten hebben zich aangepast: van hun aanhang is nu nog 57 procent blank. Republikeinen hebben zich amper aangepast: van hun aanhang is nog steeds 83 procent blank. Gezien de gestage daling van het aantal blanke Amerikanen zullen Republikeinen zich „razendsnel” moeten omvormen om electorale zelfmoord te voorkomen, schreef The Washington Post dit weekend.

Met Zwarte Piet en de Nederlandse politiek is het niet wezenlijk anders: partijen die zich te lang tegen het onvermijdelijke einde van Piet verzetten, plaatsen zich voor altijd aan de verkeerde kant van de geschiedenis.

Die winnen misschien volgend jaar, maar lopen electorale schade op die ze nooit herstellen.

Tom-Jan Meeus (t.meeus@nrc.nl; @tomjanmeeus) schrijft op deze plek een wisselcolumn met Jutta Chorus.