Een nieuwe Veluwe bijplanten, voor het klimaat

Interview Henk Wanningen, Staatsbosbeheer

Natuurorganisaties en bedrijven pleiten voor de aanplant van 100.000 hectare nieuw bos, om de klimaatdoelstellingen van Parijs te halen. Maar waar laat je al die bomen?

Een bos bij Nunspeet. Foto ANP / Lex van Lieshout

„Gaan we het Groene Hart volplanten? Staatsbosbeheer zou beter moeten weten”, zegt Henk Baas, hoofd landschap bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Hij reageert, ook op Twitter, op het maandag gepresenteerde actieplan (pdf) van de Nederlandse bos- en houtsector. Volgens het plan moet er de komende drie decennia 100.000 hectare nieuw bos komen. Een compleet nieuwe Veluwe erbij.

Dit plan, opgesteld door natuur- en milieuorganisaties, Staatsbosbeheer en bedrijven uit de hout- en papierindustrie, wordt woensdag gepresenteerd op de Nationale Klimaattop in Rotterdam. Het planten van nieuwe bomen moet een significante bijdrage leveren aan het halen van de klimaatdoelen van Parijs.

Nederland heeft nu 356.000 hectare bos, zo’n 11 procent van het grondoppervlak. Dat zou 456.000 hectare kunnen worden, volgens het plan: een toename met ruim 25 procent. Het project kost naar verwachting ruim drie miljard euro.

Henk Wanningen, hoofd biomassa en klimaat bij Staatsbosbeheer, was nauw betrokken bij de totstandkoming van het actieplan.

1| Waarom moet er 100.000 hectare aan bomen bij komen?

„Als je meer bomen hebt, dan leg je meer CO2 vast. Zo simpel is het. Bomen zijn goed voor het klimaat, voor de biodiversiteit, ze brengen hout voort, de meest duurzame grondstof, en in het bos kun je ook nog goed recreëren. De algemene verwachting is dat de vraag naar hout in de komende dertig jaar gaat verdrievoudigen. Daarom moet elk land zijn eigen verantwoordelijkheid nemen en meer bos en houtproductie realiseren.”

2| Maar waar laat je die bomen? Het plan stelt voor: ook in het Groene Hart, waar juist veel wordt geïnvesteerd in de bescherming van het beroemde veenweidegebied, met zijn weilanden en slootjes.

„Het is niet ons plan om het hele Groene Hart vol te planten. We noemen een aantal gebieden waar meer bos kan komen, om zo de discussie te openen. We hebben ons gerealiseerd dat dit plan reacties zou gaan oproepen. Dat zie je bij windmolens ook. Als je ergens een kruisje zet, dan staat-ie er bij wijze van spreken al. Maar het is geen uitgemaakte zaak dat het daar moet gebeuren.”

3| Deze „tekentafelnatuur” pleegt een „enorme aanslag op onze voedselproductie”, twitterde CDA-Kamerlid Jaco Geurts.

Foto ANP / Lex van Lieshout

„We gaan helemaal niet de hele voedselproductie op z’n kop zetten en massaal wouden creëren. We kijken waar we meer functies kunnen stapelen. We moeten Nederland niet bevriezen zoals het nu is. De impact is relatief, het gaat om 2 of 3 procent van het landstotaal, dat is niet schokkend.”

„Bovendien: het randstedelijk gebied is meer dan het Groene Hart. Maar goed, je moet ook durf hebben. Dit is een stoer plan. We zullen nu met de mensen moeten gaan praten die door de plannen geraakt worden, zoals buurtbewoners.”

4| En de boeren. Waarom praatte de landbouwsector niet mee over zo’n ingrijpend plan?

„Dat moet u aan de landbouwsector vragen. We hebben ze wel uitgenodigd, maar ik weet niet waarom ze niet aan tafel zijn gekomen. In de volgende fase heb ik ze er graag bij, dat is logisch.”

5| Het plan kost drie miljard euro in dertig jaar. Wie gaat dat betalen?

„Het Rijk zal moeten investeren. En ook het bedrijfsleven en financiële instellingen zoals pensioenfondsen moeten bijdragen.”

6| Hoe zorg je ervoor dat het plan niet in de la verdwijnt?

„We zitten in de aanloop naar de verkiezingen, dus we hopen dat politieke partijen het plan oppakken. We zijn hier al anderhalf jaar mee bezig en geloven erin. Het is een kwestie van lange adem. We willen nu snel met bestuurders, politiek en bedrijfsleven stappen zetten om het plan gerealiseerd te krijgen.”

7| Staatsbosbeheer heeft er belang bij om meer bos aan te leggen om meer hout te verkopen, nu het steeds meer zijn eigen broek moet ophouden.

„De maatschappelijke behoefte is niet dat wij meer geld gaan verdienen. Er is behoefte aan een oplossing voor het klimaatprobleem, behoefte aan schone lucht, behoefte aan biodiversiteit, aan duurzame grondstoffen en aan meer recreatie. Kortom: behoefte aan een leefbare wereld voor onze kinderen.”