Ecodesign van oerzout en suikerspin

Design

Krukjes van bietenpulp, suikerspin als isolatiemateriaal: in heel Nederland is nu, tijdens de Dutch Design Week, „ecodesign” te zien.

foto Niels Meijer

In de voormalige suikerfabriek aan de rand van Groningen werken kunstenaars en ontwerpers samen met bedrijven uit de agrarische sector en de zoutindustrie. De grote, leegstaande hal moet een culturele bestemming krijgen. In het kader van de Dutch Design Week heeft het Centrum Beeldende Kunst Groningen hier nu een designlaboratorium ingericht. Zo kwam het dat curator Mare van Koningsveld er vorige weken al druk bezig was, tussen lange tafels vol laboratoriumachtige uitstallingen. Er werden pogingen gedaan van bietensap kartonnen verpakkingen te maken. Of probeersels om van een suikerspin isolatiemateriaal te maken.

Dat levert ontwerpen en halffabrikaten op, maar de aquaria van vormgever Arne Hendriks neigen eerder richting beeldende kunst. Zijn glazen installatie staat in een hoek van de fabriekshal. In elke bak lost hij zoutkristallen van miljoenen jaren oud op, om zo oerzeeën te herscheppen. Hendriks, in lab-jas, is gekoppeld aan zoutbedrijf Zechsal: „Zij vertellen vol passie verhalen over magnesiumchloride, dat doe ik ook. Magnesiumchloride is het zuiverste zout ter wereld, het gaat mij om de ziel ervan.”

Tijdens de Dutch Design Week (t/m 30 oktober) zijn de ontwerpen te zien in het Van Abbemuseum in Eindhoven. Made in Grunn heet dit vervolg op Made in Knoal van vorig jaar – een expo van hennepkwasten, saffraanchocola en aardappelstoelen.

Verwant is de jonge designcollectie Veenhuizen: borduursels, landwerktuigen en beautyproducten als ‘Drentse Drab’ (kleimaskers). Toen het Drentse gevangenisdorp Veenhuizen op de voorlopige Werelderfgoedlijst van Unesco kwam maar in Nederland zelf nog onbekend was, schakelde het de kunsten in.

Breipakketten

De theatervoorstelling Het Pauperparadijs trok veel pers, en met de Design Academy Eindhoven werken sinds 2013 ook vormgevers aan diverse projecten en producten – breipakketten, kaarsen, een modulaire kast gemaakt in detentie (‘OutKast’). De beste ontwerpen belanden in Collectie Veenhuizen, waarmee het dorp zelfs de Elle en Linda haalde.

Ook Made in Knoal ontstond als gebiedspromotie, dit keer om de Semslinie op de kaart te zetten. Deze agrarische grens tussen Groningen en Drenthe bestond vorig jaar vierhonderd jaar, maar is onbekend. Design moest dat veranderen.

En er is meer ecokunst tijdens de Dutch Design Week. In Groningen wordt volgend jaar het suikerquotum vrijgegeven, waardoor boeren misschien meer gaan produceren. Daarom wil productdesigner Karlijn Sibbel, die eerder krukjes en schalen maakte van zout en algen, het bietenpulp dat overschiet, nuttig hergebruiken door het op te waarderen tot bioplastics, verpakkingsmateriaal. Zo hoopt ze ook dit agrarisch gebied meer waarde te geven.