‘Het is beter om te sterven dan om hier te zijn’

In sommige Senegalese dorpen willen alle jonge mannen weg naar Europa. Als ze er nog zijn.

Een screenshot uit een van de video's van de longread van Reuters

Een jaar geleden kreeg Falmata Diallo uit het Senegalese dorpje Ainimady een telefoontje. Het was haar man. Hij zat met andere mannen op een bootje van Libië naar Italië. Ze zaten in de problemen, vertelde hij, het ging niet goed. Toen hing hij op. Sindsdien heeft ze niks meer van hem gehoord.

Verhalen zoals die van Falmata zijn er in Senegal nog veel meer. Hele dorpen hebben geen jonge mannen meer omdat ze vrijwel allemaal naar Europa zijn vertrokken. Veel vrouwen blijven achter, vaak met meerdere kinderen. Waarom de jonge mannen dit doen, en wat voor effect de economische migratie heeft op het West-Afrikaanse land laat Reuters zien in deze multimediale longread.

No Country for Young Men from Thomson Reuters Foundation on Vimeo.

Het is een productie die vooral door de video-interviews een indringend beeld geeft van de redenen die de jongens hebben om te vertrekken, en wat dat doet met de achterblijvers. Issa Thiam (24) runt een kleine winkel in een dorpje. “Ik ken de gevaren, maar alles is beter dan hier blijven. Als je hier zit met niks te eten en te drinken, dan wordt het leven een crisis. Het is beter om te sterven dan om hier te zijn.” Dat hij nog niet weg is komt alleen omdat zijn vader hem niet wil laten vertrekken.

Uit de longread blijkt ook wat voor een belangrijke rol het door migranten teruggestuurde geld uit Europa speelt voor Senegal. Ongeveer anderhalf miljard dollar werd in 2015 teruggestuurd, zo’n 10 procent van het BBP. “Alles wat je hier ziet is betaald door de mensen die geëmigreerd zijn”, zegt Moussa Kafa in het verhaal. “Als iemand ziek is, of als er voedsel en kleding nodig is, dan bellen we de migranten.” Jonge mannen die terugkeren met veel geld en een mooi huis bouwen, stimuleren anderen weer om te vertrekken.

Toekomst
De vraag is volgens de makers van de productie nu echter of dit systeem houdbaar is. Europa let steeds beter op haar grenzen, en het wordt steeds lastiger om er banen te vinden. De Senegalese overheid probeert de jongeren ook een toekomst te geven in hun eigen land door meer banen te creëren, en ze bewuster te maken over de gevaren van de reis naar Europa.

Maar dat is een lastige paradox, zegt Raphael Renault van het Program for Support for Solidarity Initiatives for Development (PAISD) in het verhaal. Jongeren ontmoedigen om te vertrekken kan tegendraads werken. “Met hun teruggestuurde geld zijn de migranten juist de aanjagers van ontwikkeling.”

Lees hier de longread (geschatte leestijd met video’s: 25 minuten, ca. 2300 woorden) : No Country For Young Men