Recensie

Shockeren lukt niet meer, dus probeert Lady Gaga country

Het nieuwe album van Lady Gaga is haar meest emotionele ooit. ‘Joanne’ gaat over meer dan alleen fun.

Foto AP

En weer gooit Lady Gaga een huid af, een metafoor van het proces van voortdurende groei. Nu de popdiva nog maar moeilijk shockeren kan lijkt haar eigenzinnige, steeds weer evoluerende imago met extravagante stunts en omhulsels haar danig in de weg te zitten. Tijd voor iets nieuws, moet ze gedacht hebben. Iets bestendigs, ontdaan van alle theatrale chaos en concepten zoals die op haar derde elektropop-album ARTPOP (2013) domineerde. In dit stadium van haar carrière moet het over meer gaan dan alleen fun.

Paradoxale muziekchemie

De jazz die ze op Cheek to Cheek (2014) zong met crooner Tony Bennett was een eerste stap. Een navrant en voor velen onbestaanbaar beeld, maar ze bracht de jazzklassiekers absoluut niet verkeerd. Met Bennett vond ze een paradoxale muziekchemie. Kalm, vol drama en gevoel, met de nodige schalksheid en onweerstaanbare tongue in cheek, en een onverwachte sterke timing. Het bracht Lady Gaga, eigenlijk Stefani Germanotta, terug naar haar basis: liedjes aan de piano. Van jongs af aan speelde ze klassiek piano, en ze studeerde muziek aan de Universiteit van New York.

De tekst gaat verder na de video

Haar vijfde album, Joanne, dat ze optuigde met de producers Kevin Parker van Tame Impala en Mark Ronson, en bijdrages van Josh Homme en Florence Welch, is een meer rootsy, authentieker album. Ze is persoonlijker, deelt de pijn van haar relatiebreuk, haalt herinneringen op en geeft commentaar op „de epidemie van jonge Afro-Amerikanen die vermoord worden in dit land”. Dat is een zeer aantrekkelijke insteek. Maar het blijkt een wonderlijk wisselend amalgaam waarin de zangeres zich van haar serieuzere kant toont.

Levenslust overheerst gekweldheid

Centraal staat haar liefde voor ‘cowboy’s’. Ja, Gaga goes country, een van franje ontdane sound waarnaar de cover van haar album al hint: een serene, naturelle Lady Gaga met enkel een roze cowboyhoed. De titelsong Joanne is een ongepolijste ode met een lichte rafel en twang aan haar overleden tante Joanne, op klanken van akoestische gitaar en sentimentele strijkers. In dezelfde hoek zit ook de countrypop ballade Million Reasons. En het door Father John Misty meegeschreven Sinner’s Prayer is prettig oprecht, met een zich in lage noten neervlijende Gaga.

De tekst gaat verder na de video

En dan blijkt het niet al zoete koek. Boven melancholie en gekweldheid overheerst toch de levenslust met nummers die moeten stampen. Bluesy rockers met knellende hiphopelementen. Discodrama. Opgefokter materiaal, om fans van het eerste uur te behouden, dat met tal van erotische hints galoppeert naar een einde. Het zijn vloeiende vormen die naar alle dansbare richtingen uitwaaieren, waarin de zangeres haar zangkunsten minder nauw neemt en zich regelmatig forceert in gierend lelijke uithalen en modulaties, zoals in de dancedraak Perfect Illusion.

Van krolse danskat tot een meer berustende superster die gretig naar een nieuwe basis zoekt. Achter de coulissen van deze licht imago-kantelende plaat was het dringen.