Boos ‘gewoon PvdA-lid’ meldt zich als lijsttrekker

PvdA-verkiezingen ‘Gewoon lid’ Gerard Bosman wil de leider van de PvdA worden, omdat hij boos is op de partijelite. Maar mag hij wel meedoen?

Gerard Bosman. Foto Jerry Lampen/ANP

Dit was niet alleen de week van Lodewijk Asscher, het was ook de week van Gerard Bosman.

Op maandag stelde de vicepremier zich kandidaat als PvdA-lijsttrekker, met een gelikte presentatie op een school in Amsterdam. Op vrijdag deed zijn partijgenoot Gerard Bosman hetzelfde, in Rotterdam.

Rond borreltijd hadden zich op het partijkantoor in de buurt Crooswijk zo’n vijftien aanhangers verzameld, veelal gekleed in ruimzittende T-shirts met als opdruk het oude roos-in-de-vuist-logo van de PvdA en de slogan ‘Linksom met Bosman’. Er stonden borrelnootjes op tafel en werd bier gedronken.

Gerard Bosman is afdelingsvoorzitter in Ridderkerk. Hij wil een „linksere en progressieve koers” voor de PvdA, waarin de „sociaal-democratische idealen weer herkenbaar zijn”. Hij heeft de economische crisis aan den lijve ondervonden: baan kwijt, „tegen de klippen op gesolliciteerd”, huis gedwongen verkocht, in de schuldsanering terecht gekomen.

Hoewel de PvdA komende maandag met het concept-verkiezingsprogramma komt, heeft Bosman een eigen ‘hoofdlijnenprogramma’ geschreven. Het beslaat zo’n beetje alle Haagse beleidsterreinen en heeft een hoog SP-gehalte. Zo wil hij een 30- tot 32-urige werkweek, gesubsidieerde basisbanen, en hogere uitkeringen en AOW, betaald door belastingverhoging voor grote bedrijven en rijke particulieren.

Actieve leden kennen Gerard Bosman als de PvdA’er die zich de afgelopen vier jaar onvermoeibaar verzette tegen de koers van partijleider Diederik Samsom – en tegen Samsom zelf. Hij schreef pamfletten en twitterde zich een ongeluk. Op partijcongressen en ledenraden kwam hij met een lawine aan kritische moties. Hij is aanvoerder van Linksom!, een beweging die volgens hem door „ruim honderd” kritische PvdA’ers gesteund wordt.

Toch heeft buiten het actieve PvdA-kader bijna niemand van Bosman gehoord. En hij moet ook nog zien of hij wel wordt toegelaten tot de lijsttrekkersverkiezing, waarvoor de aanmelding komende maandag sluit. Het PvdA-bestuur toetst of kandidaten wel voldoen aan de profielschets. Die vraagt om „een aansprekende persoonlijkheid met grote politieke ervaring, nationaal en internationaal”.

Voor Asscher, Samsom en Monasch lijkt dat geen enkel probleem. Maar Bosman, op wiens politieke cv alleen een paar jaar in de Provinciale Staten van Zeeland prijkt, zou de lat wel eens te hoog kunnen liggen. Net als voor drie andere onbekende PvdA’ers die zich als kandidaat hebben gemeld: Pelle Oosting uit Deventer, Henk Dorrestijn uit Delfzijl en ‘pestkandidaat’ Tom Staal van weblog GeenStijl.

Toch is Bosman is de belichaming van een hardnekkig PvdA-probleem: de afstand tussen de Haagse top en het partijkader. Samsom, Asscher en partijvoorzitter Hans Spekman vonden dat ze hun verantwoordelijkheid namen door te regeren met de VVD, maar de actieve leden begrepen er de afgelopen jaren steeds minder van. Heftig verzet in het begin – bijvoorbeeld tegen de strafbaarstelling van illegaliteit – sloeg bij het kader om in apathie en een diep wantrouwen tegen de partijtop.