Column

Ik ben vóór regulering 4FA, ook als ik zo dood neerval

Toen Amerika vanaf de jaren dertig marihuana criminaliseerde was ‘gezondheid’ het grootste argument. Wiet zou zorgen voor ‘verdoving van de jeugd, krankzinnigheid en in sommige gevallen de dood’. Nixon en Reagan gebruikten ook volksgezondheidsargumenten om sommige drugs verder te criminaliseren. Beide presidenten lanceerden een ‘War on drugs’.

Door de alarmistische berichtgeving over de nu nog legale drug 4FA gaan bij mij alle alarmbellen af. 4FA is onder andere in vloeibare vorm te koop bij de smartshop. Het geeft de gebruiker een vergelijkbaar gevoel als de illegale xtc-pillen, maar dan veel lichter en met minder bijwerkingen.

Omdat deze ‘xtc-light’ steeds populairder lijkt te worden, stijgt de media-aandacht: ‘xtc-light’ is helemaal niet zo light: tijd voor een verbod?’, kopte de Volkskrant bijvoorbeeld vorige week. Ook andere media hinten naar een verbod.

Misschien overdrijf ik, maar wat mij betreft is de criminaliseringsfetisj over 4FA een illustratie van de sluipende vertrutting van onze samenleving. Progressieve normen over drugs maken plaats voor angst. Terwijl criminalisering van drugs niet werkt, integendeel. Ironisch dat 4FA in de afgelopen jaren populairder is geworden omdat door gebrek aan overheidsregulering de illegale en gecriminaliseerde xtc-pillen steeds zwaarder en gevaarlijker zijn geworden.

In de angstige berichtgeving staat dat „het aantal incidenten met 4FA toeneemt”. Dat dat zeer waarschijnlijk komt omdat het aantal gebruikers ook toeneemt, blijft meestal onvermeld. Veel media suggereren een ‘dodelijkheid’ van 4FA. „Meerdere sterfgevallen worden onderzocht”, stond in de Volkskrant. NRC meldde vorige maand dat 4FA „hersenbloedingen en hartproblemen kan veroorzaken”. Navraag bij het Trimbos-instituut leert dat het ietwat genuanceerder ligt. Dat er mensen aan het gebruik van 4FA zijn overleden is ‘vermoedelijk’, onder andere omdat het onduidelijk is of het door de drug zelf komt of door een verkeerde combinatie van drugs.

Voordat ik aan deze column begon, heb ik een capsule 4FA, xtc-light, doorgeslikt.

Dat lijkt me niet meer dan logisch. Een verkeerde mix van legale pijnstillers en antidepressiva kan ook dodelijk zijn. Na vijf sterke koppen koffie – ook een drugs – krijgen de meeste mensen al last van hartkloppingen. Veruit de dodelijkste drugs in de wereld is nicotine. Sigaretten veroorzaken 18.000 doden per jaar in Nederland, onder andere vanwege hersenbloedingen door kettingroken.

Maar goed dat drugsdealers als Philip Morris en Nespresso niet de criminaliteit in worden geduwd, maar worden gereguleerd. Van de Amerikaanse drooglegging tot het huidige xtc-verbod leert de geschiedenis dat drugsgebruik niet valt te stoppen. Juist door legalisering, regulering en informatievoorziening wordt drugsgebruik veiliger en daalt het aantal slachtoffers. Zo daalt het relatieve aantal nicotinedoden in Nederland door betere voorlichting en regulering. Wat 4FA betreft kan ik als anekdotisch bewijs aanvoeren dat het weinig invloed heeft op schrijfgedrag, behalve een vrolijker gevoel dan gebruikelijk. Voordat ik aan deze column begon heb ik een capsule gekocht bij de smartshop en opgedronken. Mocht ik vanmiddag toch dood neervallen, blijf ik toch voorstander van regulering: als 4FA in de illegaliteit verdwijnt, weten we helemaal niet meer wat er in zit.

Zihni Özdil is historicus en schrijver.