RDW: afwijkende uitstootwaarden bij 16 onderzochte diesels

De Nederlandse toezichthouder bekeek of 30 auto’s andere emissiewaarden gaven op de weg dan op de rollenbanken.

Foto Koen Suyk/ANP

De Nederlandse toezichthouder RDW heeft bij zestien van dertig onderzochte dieselauto’s van verschillende merken aanwijzingen gevonden dat uitstootmechanismen worden gemanipuleerd. Op de weg blijken deze voertuigen vastgestelde emissienormen te fors te overschrijden, zo is vrijdag bekendgemaakt. Als de fabrikanten niet kunnen uitleggen waarin het verschil zit, moeten deze mogelijk worden teruggeroepen.

De test door de RDW werd uitgevoerd naar aanleiding van het schandaal bij Volkswagen, dat vorig jaar aan het licht kwam. Verschillende dieselauto’s bleken te zijn voorzien van software waarmee testen op de rollenbank gemanipuleerd konden worden. Daardoor lieten ze bij controles lagere uitstootwaarden zien dan op de weg. Het leidde tot onder meer miljardencompensaties en grootschalige terugroepacties voor de Duitse autobouwer.

In de testen heeft de RDW aanwijzingen gevonden voor de aanwezigheid van zogeheten ‘defeat devices’. Dit is een mechanisme dat herkent dat een auto zich in een testomgeving bevindt en dientengevolge andere uitstootwaarden geeft.

Dit wil echter niet zeggen dat de auto’s ook daadwerkelijk sjoemelsoftware bevatten zoals bij Volkswagen. Zo’n mechanisme dat zorgt voor uiteenlopende testgegevens is bijvoorbeeld toegestaan als dit nodig is om motorschade te voorkomen. Wat precies als een ‘defeat device’ geldt, is bovendien onderwerp van discussie tussen de autobranche en politiek.

Zestien ‘verdachte’ diesels

Uit het rapport van de toezichthouder blijkt dat er zestien verdachte dieseltypes zijn die nader onderzocht moeten worden. Het gaat onder meer om de Volvo XC90, Kia Optima en de Hyundai I40. In extra tests op de rollenbanken worden de resultaten nu nog eens geverifieerd, vertelt NRC-redacteur Carola Houtekamer:

“De gekste resultaten, dus voor die zestien auto’s, worden nu nog eens onder geconditioneerde omstandigheden geverifieerd op de rollenbanken, zodat de RDW steviger in de schoenen staat als ze gaat praten met de autofabrikanten over deze uitkomsten.”

De wagenbouwers moeten nu aantonen dat de gevonden afwijkingen vallen onder de toegestane uitzonderingen. Wanneer er sprake blijkt van een verboden aansturingsmechanisme, kan dit leiden tot terugroepacties om het mankement te herstellen en het intrekken van de ‘typegoedkeuring’.

Test RDW

De afgelopen tijd heeft de RDW met verschillende diesels testen uitgevoerd. Dat gebeurde op een eigen parcours in Lelystad. Daarbij werden de uitstootgegevens onder verschillende omstandigheden getest, bijvoorbeeld vanuit een koude of warme start, dus waarbij de motor al liep of nog af stond. Houtekamer daarover:

“Auto’s mogen de toegestane norm vijf keer overschrijden, omdat de tests best nog wat ruis vertonen. Van zestien diesels is nu echter gebleken dat ze over deze zogeheten factor 5 heengaan.”

In een brief aan de Tweede Kamer stelt minister Schultz van Haegen dat “meerdere voertuigfabrikanten opereren op en soms over de grens van het toelaatbare”:

“Om hier een eind aan te maken is een Europese aanpak nodig, die ervoor zorgt dat alle fabrikanten aan dezelfde eisen voldoen en alle auto’s onderwerpt aan uitstoottesten als een auto op de weg rijdt, zonder dat deze zijn te manipuleren.”