Drillen in het donker: dit is de wereld van de nachtfitness

Sportscholen doen van alles om zich te onderscheiden. De hele nacht open blijven bijvoorbeeld. Beveiligers, taxichauffeurs en nachtbrakers komen er graag. „Het is heerlijk rustig.”

Gregory Struiken traint ’s nachts bij Anytime Fitness in Rotterdam. ©

Elke nacht rond twee uur stapt Kevin van Dongen Anytime Fitness in Rotterdam-Zuid binnen. Van Dongen, die werkt als beveiliger, is dan net een paar uur wakker en begint zijn dag met een goede workout. Eerst gewichtheffen, dan nog meer gewichtheffen, dan afkoelen op de hometrainer. Het duurt iets meer dan een uur, rond drie uur vertrekt hij weer. Even uitrusten, en dan om vijf uur werken.

Zijn hele ritme heeft hij om zijn baan heen gebouwd, en daar hoort ’s nachts sporten bij. „Het is gewoon fijn dat je op dat tijdstip ook in de sportschool terecht kunt”, vertelt Van Dongen. „Het is minder druk en niemand probeert indruk te maken op elkaar.”

’s Nachts blijven doorwerken aan je spieren: het kan de laatste jaren op steeds meer plekken in Nederland. Om drie uur in de ochtend nog even wat squats doen of virtueel fietsen door de zonnige Alpen: voor wie het wil, is het mogelijk. Bijvoorbeeld de ketens Basic-Fit en Anytime Fitness, zoals de naam al zegt, brengen het concept op de markt. Sinds 2012 openden de twee bedrijven zo’n 75 vierentwintiguurslocaties, van Tilburg tot Twello, waar je de hele nacht terecht kunt. Het aantal groeit gestaag.

Geen excuses meer

Volgens de bedrijven zouden de ruime openingstijden beter passen in je „drukke levensstijl” en wordt de sporter „geen beperkingen” opgelegd. Geen excuses meer: nu kun je altijd werken aan je conditie. Maar wat gebeurt er eigenlijk ’s nachts op deze plekken? En komen er wel sporters?

Bij Anytime Fitness in Rotterdam-Zuid is de opkomst deze maandagavond best oké. Om middernacht staan er in de bescheiden sportschool nog zo’n zeven mensen te werken aan hun conditie. Het geluid van hometrainers en neerploffende gewichten weerklinkt terwijl buiten de laatste tram passeert. De lichten werken alleen in het deel waar beweging is, muziek (‘Energy FM Australia’) dreunt wel de hele nacht door.

Iets na twaalven houdt de Duitse accountancystudent Max Zeller het deze avond voor gezien. „Ik heb het overdag druk met de universiteit en met dingen zoals groepsopdrachten en boodschappen”, vertelt hij. De late avond is voor hem een uitkomst, maar een echte nachtbraker is hij niet. „Ik ga zo gewoon meteen slapen. Daar is het ook fijn voor: ik geef de volle honderd procent en ben dan zo moe dat ik gelijk wegval.”

Bij Basic-Fit zijn er nachtportiers, maar hier bij Anytime Fitness is er niemand aanwezig: om binnen te komen, scan je je sleutel. Wie zich onveilig voelt, kan een noodknop om zijn of haar nek hangen. Via een camerasysteem kan het personeel altijd inloggen en volgen wat er in de club gebeurt. Klanten tekenen daarvoor bij het lidmaatschap.

Incidenten zijn er volgens verschillende eigenaren vrijwel nooit. Manager van vestiging Rotterdam-Zuid Kevin Verhaar: „Er heeft een keer iemand voor de grap op de knop gedrukt. En er ging ’s nachts een arm uit de kom, maar die man heeft zelf een ambulance gebeld.”

Om drie uur rennen

Op de loopband staan twee vrouwen zich flink in te spannen. Ze werken in een nabijgelegen hotel, hun dienst zit er net op. Voor hen is de mogelijkheid om nu te sporten handig. „Meestal komen we nog later”, zegt een van de twee. „Na ons werk, altijd een uurtje sporten om elf uur of om twaalf uur.” Met hun handdoeken om de nek stappen ze om kwart over twaalf de straat op.

Dat deze centraal gelegen stedelijke vestiging op dit tijdstip nog publiek trekt, lijkt niet heel vreemd. Maar in sommige filialen is het op de late tijdstippen een stuk rustiger, of zelfs helemaal leeg.

Verderop in Rotterdam, bij de Anytime Fitness in de buurt van het Oostplein, staat vrijdag om middernacht alleen Gregory Struiken nog te trainen. Hij zit in de evenementenindustrie en sport graag laat. Soms, als hij niet kan slapen, pakt hij wel eens de auto naar de sportschool. Dan staat hij er om drie uur te rennen.

„Eerst zat ik bij een andere sportschool, iets verderop”, vertelt hij. „Maar daar kon ik ’s nachts niet terecht. Het is voor mij gewoon handig. Ik heb morgen bijvoorbeeld de hele avond productiewerk, maar ik wil ook bewegen.” Drukker wordt het hier vanavond niet. Er is niemand die zich vlak voor het uitgaan nog even komt ‘oppompen’, iets wat op fitnessfora nog wel eens wordt gesuggereerd. Als Struiken om twaalf uur de deur dichttrekt, gaat het licht in de zaak uit. De PartySquad-playlist gaat door.

Waarom bieden fitnessbedrijven deze optie aan als er op een groot deel van de locaties relatief weinig vraag naar lijkt te zijn? Hoe kan dit werken bij de vestigingen in, om maar iets te noemen, Vaassen en Goor?

Het is vooral slim denken, zegt Philip Pijpers van adviesbureau Kentrium. „De fitnessmarkt is een verdringingsmarkt geworden. Er komen steeds meer ketens. Die zoeken naar unieke concepten om zichzelf in de markt te zetten.” Klokje rond open zijn, is uit Amerika komen overwaaien. Het laat je volgens Pijpers als club opvallen en geeft de klant een fijn gevoel: je kunt altijd terecht in de sportschool.

Pijpers: „Het concept is heel sterk. Maar zeker in de locaties buiten de grote steden komt er maar sporadisch iemand trainen in de nacht.” Volgens Pijpers is die lage opkomst voor de eigenaren echter geen probleem: zoveel extra kost het aanlaten van de muziek niet.

De echte nachtbrakers

Vestigingen zoals die in Rotterdam-Zuid laten zien dat er ook mensen zijn die dankbaar gebruik maken van de mogelijkheid om ’s nachts te sporten. Om half twee is het er een stuk rustiger dan eerder op de avond, maar nog steeds niet leeg.

Dit is het tijdstip waarop volgens manager Verhaar de echte nachtbrakers verschijnen: de slapelozen, beveiligers, taxichauffeurs, medewerkers van Schiphol en moslims tijdens de vastenmaand. De horecamedewerkers die na hun werk nog even komen en studenten die laat naar bed gaan, zijn weg.

Een van die nachtbrakers is Andy Rosalina. Om twee uur zit hij nog driftig te spinnen en maakt hij foto’s van zijn prestaties op het fietsschermpje. „Dit is beter dan gewoon thuis op de bank liggen en het nieuws luisteren.” Dat hij hier is, heeft niks met speciale werkritmes te maken. Hij is morgen gewoon vrij. „Straks om tien uur sta ik hier weer.”

Maar wie nu denkt dat ’s nachts sporten een makkelijke uitkomst is om de drukte in sportscholen tijdens de ‘spitsuren’ te vermijden, doet er goed aan even na te gaan of het voor hen lichamelijk ook een goed idee is om in de nacht te sporten. Het is namelijk niet per se voor iedereen gezond, vertelt Sam Ballak, sportwetenschapper bij NOC*NSF.

„Het is goed dat dit er is voor de mensen die nachtdiensten draaien en anders de mogelijkheid niet zouden hebben. Hun lichaam werkt al een paar weken bijna helemaal andersom, op de melatonineproductie na. Maar voor de meeste mensen staat het lichaam ’s nachts gewoon in de slaapstand.”

Dat betekent: meer kans op blessures, vooral bij spieren. Die zijn ’s nachts kwetsbaarder omdat ze minder goed worden aangestuurd. Ballak: „Daar moet je lichaam wakker voor zijn.”

En snel nog even fitnessen voor het uitgaan, om er beter uit te zien? Ballak twijfelt aan het nut van die suggestie op fitnessfora. „Ik weet niet of dat langer dan een uur aanblijft, in elk geval niet de hele nacht.” Wel merkt hij op dat er meer hormonen vrijkomen en dat je je daardoor zekerder en mannelijker zou kunnen voelen. „Maar ikzelf zou toch echt vooral op andere tijden sporten.”

‘Het is gewoon relaxt’

In Rotterdam-Zuid hebben de allerlaatste bezoekers daar geen boodschap aan. Om half vier is alleen Don (die zijn achternaam liever voor zichzelf houdt) nog in de zaak. Na bijna twee uur inspanning besluit hij te vertrekken. Hij heeft zes kilometer gelopen op de loopband en verschillende gewichten gebruikt, het zweet staat op zijn voorhoofd. „Ze zouden dit op meer plekken moeten doen”, vertelt hij. „Het is gewoon relaxt.”

Vlak voor hij als laatste de nacht in stapt, schiet hem nog een reden te binnen waarom nachtsporten goed kan zijn. „Sommige mensen zijn misschien ook gewoon te verlegen om overdag te komen fitnessen. Iedereen ziet je. In de avond kan je lekker stiekem sporten.”