‘Ik moest me van mijn huisarts uitschrijven omdat ik in een achterstandswijk ging wonen’

Dat zei een inwoner van Crooswijk in de nrc.next van 27 september.

Foto David van Dam

Wat is de aanleiding?

Voor een artikel over het armste postcodegebied in Nederland – 3034 – sprak NRC-verslaggever Elsje Jorritsma met twee bewoners die in dit gebied, in de Rotterdamse buurt Crooswijk, net een huis hadden gekocht. Het ging over de armoede en of je dat aan de wijk kunt zien. Prima wonen, vonden zij het daar. Maar, zei een van de twee: „Ik moest me van mijn huisarts in Bergschenhoek wel uitschrijven bij zijn praktijk, omdat ik in een achterstandswijk ging wonen.”

Waar is het op gebaseerd?

Het ligt iets genuanceerder, zegt de Crooswijker – die niet met zijn naam in de krant wil. Hij is begin dit jaar naar een nieuwe verzekeraar overgestapt, De Friesland. Toen hij later wist dat hij zou verhuizen van het kleinsteedse Bergschenhoek, even ten noorden van Rotterdam, naar het grootsteedse Crooswijk, heeft hij met zijn huisarts in Bergschenhoek overlegd.

De patiënt hoorde van zijn huisarts dat die contact had gehad met De Friesland. De verzekeraar zou hebben uitgelegd problemen te voorzien: Crooswijk is een achterstandswijk en, zo zegt de patiënt, de huisarts had van de verzekeraar begrepen dat zijn patiënt het risico zou lopen niet geheel verzekerd te zijn na zijn verhuizing. Daarom raadde hij hem een collega in Crooswijk aan.

En, klopt het?

Dit is een vreemd verhaal, zegt Edwin Frenay van ‘t Veen, manager zorg en gezondheid bij De Friesland. In de eerste plaats: huisartsenzorg zit in de basisverzekering. Elke verzekerde burger kan zich bij een willekeurige huisarts inschrijven voor een consult, de verzekeraar vergoedt dat.

En verder: verzekeraars maken inderdaad onderscheid tussen wijken in Nederland. Volgens Frenay van ‘t Veen biedt De Friesland patienten die woonachtig zijn in een achterstandswijk – ,,wijken met inwoners met gemiddeld een lagere sociaal-economische status” – een hogere vergoeding voor de inschrijftarieven,, We weten dat in die wijken de zorgproblematiek-zorgvraaggroter is.”

Een andere opslag op de vergoeding hanteren de verzekeraars voor leeftijdsgroepen: Voor patiënten tot 65 jaar geldt een lager tarief dan voor patiënten tussen de 65 en de 75 jaar, en voor 75-plus is het nog weer hoger. Deze tarieven hebben een relatie met „de verwachte zorgconsumptie” en worden vastgesteld door de Nederlandse Zorg Autoriteit (NZA).

Beide factoren gaan in dit geval niet op. De patiënt in kwestie is veel jonger dan 65. Belangrijker is dat Frenay van ‘t Veen onderstreept dat voor het tarief in een achterstandswijk wordt gekeken naar de postcode van de patiënt, en niet naar de postcode van de huisarts.

De Landelijke Huisartsenvereniging heeft op haar website een brochure voor het wisselen van huisarts. Daarin worden drie „redenen om geen behandelrelatie aan te gaan” genoemd: de praktijk is vol, de patiënt woont te ver van de praktijk – de huisartsen hanteren de vuistregel dat de dokter binnen 15 minuten bij een spoedgeval moet kunnen zijn, en dokter en patiënt hebben een „verschil in visie op de zorg”. Dat kan gaan over alternatieve geneeswijzen, of over de bereidheid mee te werken aan euthanasie.

De assistent van de betreffende huisarts in Bergschenhoek, die daar ook verantwoordelijk is voor in- en uitschrijvingen van patiënten, zegt dat zij daarbij nooit iets anders dan het afstandscriterium hanteert. „Wij schrijven geen patiënten in van buiten de gemeentegrenzen.”

Conclusie

We onderzochten of een patiënt zich van zijn huisarts moest uitschrijven bij diens praktijk omdat hij in een achterstandswijk ging wonen. Huisartsenpost en verzekeraar spreken dit tegen. Het verhaal kwam getrapt in de krant. Van de verzekeraar naar de huisarts, van de huisarts naar de patiënt en van de patiënt naar de journalist. In het doorgeven van informatie moet sprake zijn geweest van miscommunicatie. Conclusie: de uitspraak is onwaar.

Ook een bewering zien langskomen die je gechekt wil zien?Mail nrccheckt@nrc.nl of tip via Twitter met de hashtag #nrccheckt