Incidenten met designerdrugs ruim verdubbeld

Stijgende trend De ‘legale status’ van designerdrugs betekent niet dat ze ongevaarlijk zijn. Het aantal vergiftigingen is in twee jaar tijd ruim verdubbeld.

Foto ANP / Sander Koning

Het aantal vergiftigingen na het gebruik van designerdrugs is in twee jaar tijd ruim verdubbeld. Tussen 2013 en 2015 steeg het aantal vergiftigingen van 36 naar 94. De trend zet door: de teller staat dit jaar op 79. Dit blijkt uit het Jaaroverzicht Acute vergiftigingen bij mens en dier van het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NVIC) en de recentste cijfers, opgevraagd door NRC.

Niet ongevaarlijk

Het gros van de incidenten komt bij het NVIC – onderdeel van UMC Utrecht – binnen via huisartsen (39), de spoedeisende hulp (36) en ambulancepersoneel (14) uit het hele land – Friesland uitgezonderd. De klachten variëren van heftige hoofdpijn, geheugenverlies, hartklachten tot een hersenbloeding. Afgelopen jaar is volgens het NVIC ten minste één persoon overleden aan gebruik van designerdrugs. Een ander geval wordt onderzocht door het Nationaal Forensisch Instituut.

Doktoren weten nog niet hoe ze ‘nieuwe’ vergiftigingen moeten behandelen. Lees het achtergrondstuk: Zorgen om ‘legale’ nieuwe drugs

Designerdrugs, in medisch jargon ‘nieuwe psychoactieve stoffen’ genoemd, zijn stoffen die sinds korte tijd als drugs worden aangeboden en daarom in de meeste gevallen (nog) niet verboden zijn. Koploper op de incidentenlijst van het NVIC: 4-FA, met 44 vergiftigingen, bijna de helft meer dan in 2014. Door de „legale status” is 4-FA een populaire drug onder jongeren, zegt NVIC-toxicoloog Antoinette van Driel. Jongeren denken dat 4-FA ongevaarlijk is, zegt ze, „maar in werkelijkheid is het één groot experiment.”

Kritieke situatie

Volgens Ronald Litsenburg van Event Medical Service, gespecialiseerd in medische hulpverlening op evenementen, kan bij het gebruik van 4-FA een kleine klacht snel omslaan in een kritieke situatie. Medisch specialist Tessa Biesheuvel, van het VUmc te Amsterdam, ziet nog een ander probleem.

„Als iemand te veel morfine heeft gehad, weten we precies wat we moet geven. Bij 4-FA of andere nieuwe psychoactieve stoffen weten we dat gewoon nog niet.”