Patiënt bepaalt zelf wie zijn medisch dossier mag zien

3 vragen over Patiëntendossier De Eerste Kamer is akkoord met een wetsvoorstel over toegang tot medische dossiers. Er zijn nu meer waarborgen die de privacy van de patiënt beschermen.

Foto iStock

Patiënten mogen in de toekomst zelf bepalen welke zorgverleners hun medische gegevens kunnen inzien. Dat is het gevolg van een wetsvoorstel van minister Edith Schippers (Zorg, VVD) dat dinsdag in de Eerste Kamer is aangenomen. De wet legt de randvoorwaarden vast voor het elektronisch uitwisselen van medische gegevens.

1.Wat gaat er veranderen?

De aangenomen wet regelt dat patiënten hun eigen dossier kunnen inzien en dat zij zelf kunnen bepalen welke zorgverleners er inzicht in krijgen. Ook kunnen ze straks zien wie hun gegevens hebben bekeken. Deze punten treden wel pas over drie jaar in werking, omdat ze nu technisch nog niet mogelijk zijn. D66, dat doorslaggevend was voor een meerderheid, noemde dit laatste feit „niet fraai”: de Eerste Kamer beoordeelt wetten immers ook op hun praktische uitvoerbaarheid.

De liberaal-democraten stemden uiteindelijk toch voor: de wet is „een stap richting digitale zelfbeschikking”, aldus senator Annelien Bredenoord. Ze diende nog wel twee moties in, want aanvankelijk betwijfelde D66 of de privacy en veiligheid van patiënten genoeg waren gewaarborgd in de wet. De hele Eerste Kamer stemde voor de moties, die er onder andere voor moeten zorgen dat er meer toezicht komt op de gegevensuitwisseling.

2.Waarom zou je daartegen zijn?

In de senaat stemden PVV, GroenLinks, SP en Partij voor de Dieren tegen. Niet alle zorgen over mogelijke privacyschendingen waren voor deze partijen weggenomen. Eerder maakte onder meer huisartsenvereniging VPHuisartsen zich al zorgen over de gevolgen van de toegang van mensen tot hun eigen medische gegevens: de arts houdt dan geen controle meer over informatie die onder het medisch beroepsgeheim valt. Het wetsvoorstel maakt het mensen mogelijk hun medische gegevens te downloaden in plaats van slechts in te zien bij de arts. De SP vreest dat mensen die vervolgens argeloos via apps gaan delen met bedrijven.

3.Waarom kwam deze wet er?

De nieuwe wet is een alternatieve regeling om te kunnen voldoen aan wensen die al speelden rond het voorgestelde landelijk elektronisch patiëntendossier (epd). Gegevens moesten gemakkelijker uitgewisseld kunnen worden tussen hulpverleners, maar ook beschermd zijn tegen privacyschending. Vijf jaar geleden sneuvelde het epd in de senaat: het systeem was onvoldoende ingericht om privacygevoelige informatie te beschermen. In 2012 ontstond een variant daarop: het Landelijk Schakelpunt (LSP). Dat werkt regionaal in plaats van centraal en daarbij moet de patiënt expliciet toestemming geven voor het delen van het medisch dossier. In de nieuwe wet zijn meer randvoorwaarden vastgelegd als waarborgen van de privacy: genoeg, volgens de meerderheid van de senaat.