In haar kluis liggen 25 pistolen

Vrouwenschietclub Wapenfabrikanten willen vrouwen aan het schieten krijgen. In Oklahoma lukt dat prima. Een avond op pad met Lisa Looper, uitvindster van het beha-pistoolholster.

Lisa Looper en haar Glock 17 in de H and H Gun Range in Oklahoma.

Die dag heeft in Florida een vader zijn zoontje doodgeschoten. Per ongeluk. Op de schietbaan. De jongen kreeg een gloeiendhete kogelhuls in zijn T-shirt. De vader wilde hem helpen, maar vergat eerst zijn eigen wapen neer te leggen. „Die vader geeft zichzélf de schuld, niet het wapen”, zegt Julie Citro.

„Ongelukken gebeuren, als je onverantwoord met je pistool omgaat.”

Het is de maandelijkse donderdagavond van vrouwenschietclub A Girl and a Gun in Oklahoma City. In een tl-verlicht zaaltje achter de grootste schietbaan in de stad zitten negen oudere vrouwen achter tafels. Julie Citro, een dertiger met paardenstaart, is hun instructrice. „Wat kunnen we hiervan leren”, vraagt ze. „Oefen, hoe je zou reageren bij zoiets onverwachts. Houd je ongeladen wapen in je hand en laat iemand een ijsblokje in je shirt doen.”

Zo’n 12 procent van de Amerikaanse vrouwen heeft een wapen, tegen 40 procent van de mannen. Bijna 14 miljoen Amerikanen hebben een vergunning dit altijd bij zich te dragen, mits het niet zichtbaar is. Concealed carry mag vrijwel overal in de VS. De vrouwen van A Girl and a Gun in Oklahoma City behoren tot de gewone Amerikanen die deze noodzaak voelen: altijd gewapend zijn. Als ze werken, boodschappen doen, romantisch uit eten gaan, of stoeien met hun kinderen.

Waarom eigenlijk?

Naïeve vraag, vinden ze in Oklahoma. Omdat misdadigers óók gewapend zijn.

„De buurman trok een mes, wilde mijn man iets aandoen”, zegt Julie Citro. „Ik trok m’n pistool en hield hem onder schot.” Haar man heeft géén wapenvergunning, zegt ze.

„Hij hoeft niet zo nodig. En ik heb er al drie.”

Clublid Jamie Myers werkt als hulpverlener voor slachtoffers in het kantoor van de locale aanklager. „Vrouwen moeten zichzelf en hun kinderen kunnen verdedigen. Je wilt niet weten hoeveel mishandelde en verkrachte vrouwen ik in de loop der jaren heb begeleid.”

Unheimische stad

Oklahoma City voelt niet per se gevaarlijk. maar het is ook geen prettige stad. Een uitgestrekt, unheimisch web van snelwegen, anonieme winkelcentra, fastfoodrestaurants, een vliegveld en een grote luchtmachtbasis. De wijk die voor ‘oud centrum’ moet doorgaan, Bricktown, bestaat uit een paar blokken gerestaureerde warehouses rond een fontein. Oklahoma City is niet rijk, en het ligt strategisch voor drugstoevoer naar het noorden. Het misdaadniveau lag in 2014 21 procent boven het landelijk gemiddelde. Maar Chicago of Detroit scoren veel slechter.

0110zatlooper5

We zijn niet paranoia, zeggen ze bij A Girl and a Gun. Maar we willen wel voorbereid zijn. Want als je iets overkomt, is de politie nooit op tijd. Julie Citro heeft de razende buurman, onder invloed van een drug, een kwartier onder schot gehouden, zegt ze. „Pas toen kwam de politie.”

Oklahoma City – met 620.000 inwoners bijna zo groot als Rotterdam, uitgestrekter en dunner bevolkt – heeft slechts 16 agenten per 10.000 inwoners. Ze worden slecht betaald.

Wie in Oklahoma City woont, is daarom liever zijn eigen agent. Clublid Julie Routzahn, een knappe vrouw met lang, donker haar, vindt het moeilijk te geloven dat Amsterdammers níet allemaal gewapend rondlopen. Dat ze zoiets essentieels als de veiligheid van hun geliefden, toevertrouwen aan de overheid.

„Dat jullie niet permanent doodsbang zijn!”

„Ze mogen mij van mijn tas beroven, of uitschelden in het verkeer”, zegt Lisa Looper. „Dan zal ik nooit mijn wapen trekken. Maar als ik of mijn kinderen met de dood bedreigd worden, aarzel ik niet.”

Looper is beroemd binnen het landelijke netwerk van A Girl and a Gun. Ze is namelijk de uitvindster van het beha-pistoolholster, waarvan ze er 35.000 per jaar verkoopt. „Zo onelegant en ongemakkelijk, een wapen in je broekband. En wat als je een rok aantrekt?”

Ze haalt haar eigen holster onder haar T-shirt vandaan. Het is zacht en klein, haar piepkleine Smith&Wesson-pistool klikt ze met een drukknoop aan haar beha-bandje, onder haar borsten. „Wijde top erover, niemand die het ziet. Alleen heel soms een zweetplekje.” Maar één greep onder haar T-shirt en ze houdt een belager onder schot.

0110zatlooper8

Onder leiding van instructrice Citro gaan de vrouwen de schietbaan op. In een kokend heet hokje staan ze achter schotten, met gehoorbescherming op en perspex brillen tegen de rondvliegende kogelhulzen. In twee uur schieten de negen vrouwen honderden kogels af op op afstand neergehangen vellen papier .

Jamie Myers heeft zes pistolen voor zich uitgestald. Het zevende zit verstopt onder de band van haar jeans. Haar hand met de gelakte nagels glijdt door haar bakjes met glanzende, goudkleurige kogels. Schieten is een stress-reliever, zegt ze. Ze knalt de hele avond aan één stuk door. Als de schietbaan om tien uur dicht gaat, zitten al haar kogelgaatjes keurig bij elkaar op één plek in het papier.

„In Jamies huis wil je niet inbreken,” zegt Lisa Looper tevreden.

Doorsnee Amerikanen

Ze zijn doorsnee Amerikanen, zeggen de vrouwen. Werkende vrouwen met kinderen. Soccer moms. Republikeinen, onder meer vanwege dat wapenbezit. Maar Trump gaat veel van deze vrouwen te ver. „Ik ga denk ik dit keer niet stemmen”, zegt Julie Routzahn.

Democraten weten niets van wapens, en begrijpen ze dus niet, vindt Lisa Looper. „Een geweer is zoiets als een auto”, legt ze uit. „Als je over een parkeerplaats loopt, denk je ook niet bij elke auto: die gaat mij overrijden. Zolang het holster over de trekker zit kan er niets gebeuren. Dus natuurlijk stoei ik met mijn kinderen, terwijl ik mijn pistool draag.”

0110zatlooper3

Alleen al in 2105 liepen in de VS 265 kinderen schotwonden op door ongelukken met wapens. 83 van hen overleden, zoals de jongen in Florida. Landen met minder wapenbezit kennen dat probleem niet.

Maar de vrouwen van A Girl and a Gun halen hun schouders op over deze cijfers, zoals ze ook hun schouders ophalen over het feit dat vrouwen in de VS elf keer meer kans lopen te worden doodgeschoten dan in andere westerse landen – al te vaak door hun eigen man, of zelfs met hun eigen wapen. Jamie Myers blijft volhouden dat vrouwen dús ook gewapend moeten zijn, en goed moeten oefenen. En Lisa Looper zegt: „Met wapens gebeuren ongelukken. Met auto’s ook. En dan roept niemand dat alle auto’s van de weg moeten.”

Vijfentwintig pistolen heeft Julie Myers liggen, in een kluis in de slaapkamer. „Ik weet niet precies waarom,” zegt ze. „Maar ik hóu echt van mijn pistolen.”

Amerika, zo luidt grofweg de historische verklaring voor Amerika’s wapencultuur, ontstond doordat het gewapenderhand veroverd werd op mensen met een andere huidskleur. Anno 2016 houden de vrouwen in Oklahoma vol dat je een wapen nodig hebt om te overleven in de stedelijke jungle. Maar hun wapenliefde gaat verder dan dat. „Wapens maken me vrij,” zegt Julie Routzahn.

„Vrij van angst, vrij om te gaan waar ik wil. Als ik met Lisa door het land rijd, op weg naar wapenbeurzen om de holsters te verkopen, voelen we ons net Thelma en Louise.”

0110zatlooper4

Voor dat gevoel is hard gewerkt, schrijft onderzoekster Pamela Haag in haar recent verschenen boek, The gunning of America. Na de oorlog urbaniseerde Amerika snel, geweren waren minder nodig, de verkoop zakte in. Om de toekomst van de wapenindustrie te garanderen, was het zaak het geweer in het hart te planten van wat het betekent om Amerikaan te zijn. Patriottisme en paranoia – voor de opkomst van de zwarte burgerrechtenbeweging, voor misdaad – werden zo de wortel en de stok van de wapencultuur.

De wapenlobby, zegt Harel Shapiro, een Texaanse socioloog die onderzoek doet naar de invloed van wapens op de democratie, is de succesvolste maatschappelijke beweging van de laatste halve eeuw.

Roze geweren

Bij vrouwen zit nog groeipotentieel, hoopt de wapenindustrie, die daarom in hoog tempo roze geweren en speciale marketing afscheidt. De NRA houdt vrouwen op de website Armed and Fabulous en met het NRA Womens Leadership Forum, voor dat de aanschaf van een wapen een vorm van emancipatie is, of zelfs van zelfverwerkelijking. Wees voor je bescherming niet langer afhankelijk van een man. Refuse to be a victim.

Tekst gaat verder na de video:

De vrouwen in Oklahoma lijken die marketing te echoën, als ze zeggen dat ze meer durven, nu ze kunnen schieten. Alleen wonen. ’s Avonds laat over straat lopen. Wildkamperen. Ze hebben niet het gevoel dat ze zich hun wapenliefde hebben laten aanpraten. „Denk je dan ook dat alle automobilisten zich voor de kar van de autolobby laten spannen? En zijn alle rokers slachtoffer van de tabakslobby?” zegt Julie Routzahn. Ze klinkt geïrriteerd.

Het ingewikkeldst aan wapens, zegt Lisa Looper, is dat ze zo gepolitiseerd zijn. „Het kan best zijn dat wapenbezit in de VS is doorgeslagen. En natuurlijk zijn er gun nuts die zich verzetten tegen iedere wapenwet. Zelf denk ik dat meer antecedentenonderzoek een prima idee is. We moeten hier in Amerika eens leren om compromissen te sluiten.”

Maar wapens inleveren? Dat nooit.

„Dat kan natuurlijk nooit onderdeel zijn van zo’n compromis.”

„Mensen hun bescherming afnemen, terwijl gewapende criminelen nog vrij rondlopen”, zegt Julie Citro. „Mij lijkt dat op zijn zachtst gezegd heel ongelukkig.”