Bulgarije draagt Georgieva voor als kandidaat VN-chef

De race om de post van secretaris-generaal van de VN lijkt een tweestrijd te worden tussen de Bulgaarse Georgieva en de Portugese oud-premier Guterres.

Foto Emmanuel Dunnan/AFP

Bulgarije heeft Europees Commissaris Kristalina Georgieva voorgedragen als kandidaat voor de felbevochten post van secretaris-generaal van de Verenigde Naties. Dat heeft de Bulgaarse regering vandaag bekendgemaakt. De al maanden durende diplomatieke strijd zou zich nu kunnen toespitsen tot een tweegevecht tussen Georgieva en de voormalige Portugese premier Antonio Guterres.

Georgieva heeft maanden achter de schermen geprobeerd haar regering ervan te overtuigen dat zij in de race om de opvolging van Ban Ki-moon hoge ogen zou gooien. De Bulgaarse premier Boyko Borisov stuurde echter Irina Bokova, de baas van Unesco, de strijd in.

Tijdens een aantal test-stemmingen in de Veiligheidsraad kwam Bokova niet verder dan halverwege de ranglijst van twaalf officieel genomineerde kandidaten. Sinds de vijfde test-stemming, maandagavond, gaat de Portugese kandidaat Guterres aan de leiding.

Guterres heeft twee handicaps. Toen de race om de opvolging begon, werd snel duidelijk dat de VN het liefst een vrouwelijke kandidaat uit Oost-Europa zouden zien. Oost-Europa geldt in de VN als een apart blok en heeft nog nooit een secretaris-generaal geleverd. Sinds de oprichting worden de VN aangevoerd door een man. Een krachtige lobby, waartoe ook Nederland behoort, pleit nu voor een vrouw.

Ondoorzichtige strijd

Het profiel van de kandidaten is van belang, maar er is meer. De strijd om de belangrijke post is ondoorzichtig en in hoge mate politiek. Georgieva zou de steun hebben van Duitsland, Guterres zou kunnen rekenen op de stem van veto-macht Frankrijk. Onduidelijk is hoe Georgieva in Moskou ligt: ze spreekt weliswaar Russisch, maar de Europese Commissie waarvan ze deel uitmaakt heeft Rusland gestraft met economische sancties.

Bij de eerste stemrondes mogen de vijf permanente leden van de V-raad hun veto niet gebruiken. Volgende week moeten de vijf kleur bekennen. Dan wordt duidelijk of Georgieva haar belofte kan waarmaken.

Georgieva denkt dat ze beter is dan Guterres omdat ze doortastender zal kunnen optreden als baas van de 48.000 personeelsleden van de VN. Ook vindt ze dat er meer mankeert aan de VN dan Guterres zou vinden. Haar belangrijkste thema, zei ze tegen Politico, is strijd tegen „angst voor de toekomst”.

„Ik zie ‘menselijke veiligheid’ tegenwoordig als een belangrijk onderwerp. Overal zijn mensen bang. Zelfs de jonge, hoog opgeleide, welvarende stadsbewoners zijn ongerust.”