Interview

‘Dit wordt wel een relletje, denk ik. Rutte is al gebeld’

Joost Lagendijk Ex-Europarlementariër Joost Lagendijk mag Turkije niet meer in, hij denkt omdat hij banden heeft met de Gülenbeweging. Wat nu? Want hij woont in Turkije.

Foto GroenLinks

Nederlander Joost Lagendijk (59) komt Turkije niet in. De ex-Europarlementariër voor GroenLinks is zondagavond op luchthaven Sabiha Gökcen in Istanbul tegengehouden toen hij vanuit Nederland terugreisde. Lagendijk woont in Turkije met zijn Turkse vrouw. Nu zit hij in detentie op de luchthaven in een slaapruimte met vier Irakese vluchtelingen die daar al tien dagen zitten.

Hij mag zijn telefoon gebruiken en wordt goed behandeld. Maandagochtend zou hij op een vlucht terug naar Nederland gezet. „Blijkbaar gaat er een lampje branden als je mijn naam intikt”, concludeerde hij zondagavond nuchter.

Lagendijk is niet verbaasd. Hij schreef de afgelopen jaren voor dagblad Zaman in Turkije. Die krant is gesloten omdat hij wordt gezien als een uitgave van het „terreurnetwerk van Fethullah Gülen”, de beweging die ervan wordt verdacht achter de mislukte machtsgreep in Turkije te zitten. Daarnaast gaf Lagendijk les aan de Süleyman Shah-universiteit in Istanbul, ook onderdeel van het Gülennetwerk en inmiddels gesloten.

U zag dit dus aankomen?

„Veel van mijn collega-columnisten zitten in de bak of er is een arrestatiebevel tegen ze uitgevaardigd. Tot nu toe kwam ik er goed vanaf. Ik denk omdat ik buitenlander ben. Maar er zijn natuurlijk andere manieren om te pesten. Toen ik vorige week dinsdag vanuit Turkije naar Nederland reisde ben ik al bewust wat eerder naar het vliegveld gegaan. Ik werd inderdaad een uur ondervraagd. Wat intimidatie op de terugweg had ik dus ook wel verwacht, maar ik had gehoopt dat het daarbij zou blijven.”

En nu?

„Overal gaan alarmbellen rinkelen. Rutte is al benaderd. Dit wordt wel een relletje, denk ik. Ik wil ook wel dat het bekend is. Maar ik wil dit ook oplossen. Wat me nu vooral bezighoudt, is de vraag of dit een tijdelijk pesterijtje is. Misschien kan ik morgen naar de Turkse ambassade in Den Haag om een speciaal visum aan te vragen en ben ik dinsdag of woensdag alweer in Turkije. Of is dit een smoes om me voorgoed het land uit te houden en kijken ze me meesmuilend aan als ik me meld? Dat laatste zou heel vervelend zijn.

„Ik ben hier zeven jaar geleden naartoe verhuisd en heb hier met mijn Turkse vrouw een leven opgebouwd. We hebben een huis gekocht waar we sinds een half jaar wonen. Als we op deze manier worden gescheiden, moeten we samen elders een heel nieuw bestaan opbouwen.”

U had het recent in een interview over de „donkere kant van de Gülenbeweging” die u had onderschat. Wat bedoelde u?

„Grofweg gezegd heb je de heldere transparante kant van de Gülenbeweging. Daar zitten de scholen, de media, de kinderdagverblijven bij en daar heb ik vooral mee te maken gehad. En wat nu blijkt, en ik wist niet hoezeer, is dat je ook ambtenaren hebt die autonoom opereerden. Die dachten dat ze de politiek konden beïnvloeden. Die zijn heel anders dan de mensen achter de kinderdagverblijven. Dat is de donkere kant van de beweging”.