Matthias Blübaum redt Amerika

©

Het duurde dinsdag lang voordat het duidelijk was wie de olympiade in Baku had gewonnen, de Verenigde Staten of Oekraïne. Ze hadden evenveel matchpunten en evenveel bordpunten en in zo’n geval gaat het er om hoe de tegenstanders gescoord hebben.

Ik heb het een keer meegemaakt, in La Valletta op Malta in 1980. Het ging toen tussen de Sovjet-Unie en Hongarije en op een gegeven moment, aan het eind van de laatste ronde, hadden de rekenaars uitgevonden dat de beslissing zou vallen in de wedstrijd tussen Griekenland en Schotland. Als Griekenland won, won de Sovjet-Unie de olympiade, anders Hongarije.

Het was een grappig gezicht toen op een gegeven moment een horde van spelers en journalisten samendromde rond het bord van een Griek en een Schot die in eerste instantie niet wisten waar ze die belangstelling aan dankten.

De Griek – het was Georgios Makropoulos, die we nu kennen als de feitelijke leider van de FIDE – won zijn partij en daardoor won de Sovjet-Unie de olympiade. Geller en Tal omhelsden elkaar en tranen van blijdschap liepen over hun wangen. Twee jaar daarvoor had Hongarije in Buenos Aires de olympiade gewonnen. Het was sinds 1952, toen de Sovjet-Unie voor het eerst meedeed, de eerste keer dat dat land niet won. Een tweede keer zou in het vaderland op groot onbegrip stuiten.

Nu viel in Baku de beslissing in de wedstrijd tussen Duitsland en Estland. Toen de Duitser Matthias Blübaum zijn partij won, waren de Verenigde Staten kampioen.

Ik ging hier zo uitvoerig op in, omdat er een onderwerp is dat ik liever vermijdt. Nederland, dat na vijf ronden bovenaan stond, werd 36ste, het slechtste resultaat uit de geschiedenis. In de wereld bloeit en groeit het schaakspel, maar in Nederland wordt het steeds meer gemarginaliseerd. Behalve de gouden medaille voor het beste land is er altijd nog een andere onderscheiding: de gouden medaille voor het beste resultaat aan het eerste bord. Die was deze keer voor Baadur Jobava, de artiest die er om bekend stond dat hij graag in de bar als laatste bezoeker het licht uitdeed, maar nu voor Georgië 8 uit 10 scoorde.

Baadur Jobava (Georgië) - Ruslan Ponomariov (Oekraïne), Olympiade Baku 2016

1. d4 Pf6 2. Pc3 d5 3. Lf4 Dit is de laatste tijd een lievelingsvariant van Jobava. 3…c5 4. e3 cxd4 5. exd4 a6 Na 5…e6 zou 6. Pb5 onprettig voor zwart zijn. 6. Ld3 Pc6 7. Pge2 e6 8. Dd2 b5 9. 0-0 Le7 10. a3 Ld7 11. h3 0-0 12. Tfe1 Pa5 13. Tad1 Db6 14. Pg3 Zwart heeft keurig gespeeld en na 14…Tfe8 zou hij niets te vrezen hebben. 14…Tfc8 Te ambitieus. 15. Pf5 Dit zal zwart zeker hebben zien aankomen, maar hij heeft het niet goed berekend. 15…exf5 16. Txe7 Le6 Nu is wits toren opgesloten en die dreigt door 17…Kf8 veroverd te worden. 17. Lh6 Maar dit is de weerlegging van zwarts spel.

Zie diagram

17…gxh6 Het offer weigeren helpt niet. Na 17…Ph5 18. Dg5 heeft wit een beslissende aanval en na 17…Kf8 volgt 18. Lxg7+ Kxe7 19. Lxf6+ Kxf6 (relatief beter is 19…Kd7) 20. Dh6+ Ke7 21. Pxd5+ met damewinst. 18. Dxh6 Txc3 In allerlei varianten is de positie van zijn Db6 zwart fataal, bijvoorbeeld 18…Pe8 19. Pxd5 of 18…Pd7 19. Txd7 En na een zet als 18…Ld7 speelt wit rustig 19. Te1 met de bedoeling Te1-e3-g3+. 19. Dg5+ Kf8 20. Dxf6 Wit dreigt 21. Txf7+ en na 20…Tc7 wint wit met 21. Lxf5. 20…Txd3 21. cxd3 Zwart gaf op. Wit dreigt weer 22. Txf7+ en na 21…Dd8 komt kalm en sterk 22. Te1.