Icarus: volgens ex-politica Rita kan het land niet zonder Rita

De eerste aflevering van de dramaserie Icarus is goed bedacht, geschreven, en vooral gespeeld.

Yvonne van den Hurk is De Politica in 'Icarus' (NTR).

In de voorpubliciteit rond de nieuwe dramaserie Icarus (NTR) van creatief producent Robert Alberdingk Thijm wordt herhaaldelijk de vraag opgeworpen waarom de makers geen contact hebben opgenomen met de hoofdpersoon, waar elke aflevering naar verwijst.

Dat is een vreemde vraag. Als je een serie maakt over koningin Beatrix of de familie Moszkowicz, ga je ook niet vooraf informeren of ze zich wel kunnen vinden in het geschetste beeld. Bovendien wordt in de begintitel duidelijk gesteld dat karakters, verhaallijnen en gebeurtenissen grotendeels fictief zijn. Ook heet De Politica weliswaar Rita en de wetenschapper in aflevering 2 Diederik, achternamen worden niet genoemd.

Dat gezegd hebbende is de door Yvonne van den Hurk gespeelde Rita Verdonk zeer herkenbaar. In een quasi-documentaire vorm (regisseur is Sabine Lubbe Bakker, die een Gouden Kalf won voor haar documentaire Ne Me Quitte Pas) wordt een ‘wat als…’-verhaal verteld.

Tekst gaat verder na de video

De politica die te dicht bij de zon vloog, is nu vrijwilliger in een bejaardenhuis. Daar schenkt ze thee en maakt praatjes: „De asielzoekers kosten wel een miljard per jaar. En waar gaat de rekening naar toe? Naar u!”

Het is duidelijk dat het land nog niet zonder Rita kan. Ze belt een oude relatie, die nu fractiemedewerker is bij 50Plus: „Wat denk je van een ouderenombudsman?” Briljant idee, maar veel hangt af van wie dat dan zou worden. Rita zegt niets, maar leunt alleen glunderend achterover.

Dochter Emma wordt niet gelukkig van het bord dat haar moeder voor de kop heeft. Natuurlijk gaat Henk Krol er zelf met het idee vandoor en wentelt Rita zich weer in de warmte van de herinnering aan haar 620.555 voorkeursstemmen van destijds.

Het is allemaal goed bedacht, geschreven, geregisseerd en vooral gespeeld. Het onverwoestbare zelfvertrouwen van een politica die de signalen niet meer kan lezen. De gezellige wijntjes als anderen water drinken. Haar vermogen om zich de triomf van de door haar met de Rotary opgezette hardloopploeg toe te eigenen, niet eens uit slechtheid, maar door een vorm van naïef narcisme.

Net als in de door deels hetzelfde team gemaakte serie Van God Los (BNN) over waargebeurde misdaden, trad psychiater Hjalmar van Marle als adviseur op. Analyse van de drijfveren van iemand die zijn of haar maat niet kent heeft in ieder geval de eerste aflevering verrijkt. Het zal allemaal speculatie zijn, maar dan wel onderbouwd, zoals je in een roman of speelfilm soms dichter bij de werkelijkheid kan komen van een geruchtmakende bestaande hoofdpersoon dan in een interview of documentair portret.

Is dat ethisch verantwoord, als mensen zich niet kunnen verdedigen? Ik vind van wel, als het om publieke persoonlijkheden gaat. Deze makers hebben goed nagedacht over hun visie op een zwart schaap. Dat is het afbreukrisico van de zo fel begeerde roem.