Hardlopen en zonnebaden tussen de kunst in het bos

Expositie

Tien kunstenaars hebben op diverse plekken in het Amsterdamse Bos beelden neergezet – van hout, afkomstig uit hetzelfde bos.

De houtsculptuur Ode aan Brancusi van Henk van Bennekum. Foto Annemiek Stevenhagen

Van afstand lijkt het een kale boomstam, ontdaan van alle takken. Hij staat op de Heuvel van het Amsterdamse Bos. Opeens valt een gezaagde zigzaglijn op, alsof de stam in tweeën is gedeeld en weer in elkaar is geschoven. Het is een kunstwerk, gemaakt door Henk van Bennekum, en het heet Ode aan Brancusi.

Constantin Brancusi: dat is de Roemeense kunstenaar van de ranke, ijle, fragiele beelden. Nu is het of een van zijn houtsculpturen in het bos verdwaald is. Het is een verrassing in het bos kunst tegen te komen dat toebehoort aan de natuur, of andersom: natuur te zien die tot kunst is geworden. De Nederlandse Kring van Beeldhouwers biedt aan tien kunstenaars de mogelijkheid met materialen als hout, schapenvacht en staal beelden te maken die in harmonie zijn met het omringende landschap. Een plek als het Amsterdamse Bos is daartoe geschikt: hardlopers rennen tussen de beelden door, wandelaars staan erbij stil of gaan eraan voorbij, verderop zonnebaden mensen. Onder de naam Natuur in Verbinding zijn de beelden bijeengebracht.

Al het gebruikte hout is afkomstig uit het bos en zal weer teruggeven worden aan het bos. De Vuurboom van Moniek Westerman is een krans van felgekleurde takken rondom een boomstam. Rood, wit, oranje, geel, blauw zijn niet alleen de verfkleuren, ze zitten ook in het landschap. Als je goed kijkt tenminste. Het mooiste is als er een wisselwerking plaatsvindt tussen kunst en natuur: die kraag rondom de boomstam zou gegroeid kunnen zijn, want de natuur, die staat voor niets. Toch is het door mensenhand aangebracht.

Aanvankelijk onnatuurlijk lijkt Koppelstuk van Mai Movrin: aan boomstammen kleven beige gezwellen. Het zijn zwammen die eruit groeien, kunstzwammen. Hoog op de Heuvel, tegen de oever van een waterpartij, staat Hochsitz van Dick Simonis. Verderop ligt de Kleine vijver. Van deze hoge jagersstoel gaat beslist dreiging uit: het is net of er echte geweerlopen naar buiten steken, maar het blijken houten takken die de omgeving onder schot houden. Vooral in Duitsland en Oost-Europa komen we de Hochsitz tegen, vaak weggeborgen tegen de bosrand. Nu, op steenworp afstand van de speelweide in het Amsterdamse Bos, krijgt zo’n jachtschuilhut een heel andere betekenis.

Een van de objecten die juist in het verlengde van zo’n imaginaire geweerloop liggen, is Shelter of hope van Gonda van der Zwaag, een sculptuur van zwartgeblakerde houten stammen die eindigen in een goudgele punt.

De beelden staan er tot begin december. Elk seizoen en elke weersgesteldheid verandert de kleuren van de kunstwerken én van de omgeving. Hoe opvallend Hochsitz en Ode aan Brancusi ook zijn, lang niet elke bezoeker van het bos herkent ze als beelden. Er komen mensen over het pad gelopen, joggers verschijnen tussen de bomen en verdwijnen weer, er is een man met hond, maar het lijkt of ze niet herkennen wat ze zien: geen natuur maar kunstwerken.

Beeldententoonstelling Natuur in Verbinding in het Amsterdamse Bos. T/m 1/12. Inl: amsterdamsebos.nl